Arsenal, Martinelli və Mikel Arteta: Narazılıq Hekayəsi
Yay pəncərəsinin ən gur vaxtında Arsenal ətrafında yenə səs-küy var. Bu dəfə hədəfdə Mikel Arteta və onun Gabriel Martinelli ilə davranışı göstərilir. Başlıqlar alovludur, amma mətni oxuyanda alovun çoxu tüstü çıxır.
İddia budur: guya Arsenal futbolçuları Artetadan narazıdır, Martinellinin transfer prosesində ona “haqsızlıq” edildiyini düşünür və braziliyalının tərəfində dayanırlar. “Side with Gabriel Martinelli”, “unhappy with Mikel Arteta” kimi sitat işarələri ilə verilən başlıqlar bunu deyir.
Reallıqda isə bu hekayənin əsası xeyli nazikdir.
12 sözdən çıxan “üsyan”
Daily Mirror, Daily Star və Goal.com eyni mənbəyə – ESPN Brasil məlumatına istinad edir. Guya komandada narazılıq var, soyunub-geyinmə otağı parçalanır, Arteta Martinellini sıxışdırır.
Tərcümə olunmuş həmin materialda bu “böyük daxili böhran” cəmi bir paraqrafda, onun da sonunda, bir cümlənin quyruğunda keçir. Oradakı əsas cümlə belə təsvir edilir: mövsümün əvvəlində Martinelli ümumiyyətlə matç günü heyətinə salınmayıb, Manchester City üzərində 3:0 hesablı qələbə ilə qazanılan İngiltərə Superkubokunda medal da almayıb və bu, komandadakı bəzi futbolçular arasında “narahatlıq” yaradıb.
Budur hamısı. Heç bir sitat, heç bir konkret ad, heç bir açıq konflikt təsviri yoxdur. Amma bu 12-13 sözdən qəfil “Arsenal stars side with Gabriel Martinelli” tipli başlıqlar doğulur. Sitata salınmış “side with” və “unhappy” ifadələri isə, əslində, mənbədə bu şəkildə yoxdur – bunlar artıq redaksiyaların şişirtməsidir.
Və əsas sual: yeddi ildir klubda olan, satışı planlaşdırılan bir futbolçuya komanda yoldaşlarının simpatiya göstərməsi doğrudan da xəbərdirmi? Əksinə olsaydı, qəribə olmazdımı? Gabriel Magalhaes və ya Declan Rice onun kənara atılmasına sevinməli idilər?
Martinellinin qiyməti: 50 milyon çoxdur, azdır, yoxsa məntiqli?
Müzakirənin ikinci cəbhəsi – rəqəmlər. Daily Mirror yazarı John Cross soruşur:
“Niyə dünyada Martinelli üçün daha yaxşı qiymət ala bilmirlər? Əgər Savinho Tottenham-a 85 milyon funt sterlinqə gedirsə, niyə Martinelli daha ucuzdur? 50 milyon sadəcə kifayət qədər görünmür”.
Savinho üçün danışılan məbləğ həqiqətən də şişirdilmiş görünür və bu, Omar Marmoush transferindəki qəsdən aşağı qiymətlə bir-birinə bağlı mexanizm kimi təqdim olunur. Yəni bazar onsuz da təhrif olunmuş vəziyyətdədir.
Burada soyuq fakt var: Martinelli ötən mövsüm cəmi bir qol vurub, dörd qol ötürməsi edib. Çempion komanda üçün bu, “yanlış cür” təsirli statistika sayılır. Üstəlik, müqaviləsində bir il qalıb, əlavə 12 aylıq opsionla.
Bu mənzərədə 50 milyon funt qəfil biabırçı rəqəm kimi görünmür. Bəli, Chelsea və Manchester City illərdir qurduqları model sayəsində oxşar profilli futbolçudan daha çox pul çıxara bilərdi, amma onların strukturu tam fərqlidir.
Martinelli üçün “statistikası Yildiz ilə müqayisə olunur” arqumenti də tez dağılır: söhbət dörd yaş kiçik, Serie A-da on qol, yeddi asist etmiş futbolçudan gedir. İki profili yan-yana qoyanda bazarın qərarı o qədər də anlaşılmaz deyil.
Və Mirror-ın öz sualı: “Martinelli sürətlidir, təhlükəlidir, amma son iki mövsümdə həqiqətən irəli addım atıbmı?” Cavab praktikdir: yox. O zaman 50 milyon məhz bazarın dediyi rəqəmdir.
Superkubok, medal və “sıxışdırılma” narrativi
ESPN Brasil-in qeyd etdiyi məqam – braziliyalının Superkubok matç günü heyətinə salınmaması və medal almaması – emosional cizgi verir. Komanda yoldaşları üçün bu, əlbəttə, xoş mənzərə deyil. Xüsusilə də yeddi illik komanda üzvü barədə danışırıqsa.
Amma burada yenə sərt reallıq var: klub açıq şəkildə satış planı qurubsa, baş məşqçi həmin futbolçunu kənara çəkməklə həm riskləri azaldır, həm də yeni mövsüm planlamasını aydınlaşdırır. Bu, nə ilk dəfədir, nə də sonuncu. “Sıxışdırılma” kimi təqdim oluna bilər, amma bu, eyni zamanda, çox klassik bir transfer ssenarisidir.
Soyunub-geyinmə otağında simpatiya var deyə, bu, avtomatik olaraq Artetaya qarşı üsyan anlamına gəlmir. İnsan münasibəti ilə idman biznesinin sərt tərəfi toqquşanda, mətbuat ən gur səslənən tərəfi seçir. Bu dəfə də belə oldu.
Arteta, Julian Alvarez və “bir şərtlik” transfer
Arsenal-la bağlı başqa bir səs-küylü başlıq da Daily Mirror saytından gəldi:
“Mikel Arteta sets one condition for £130m Julian Alvarez transfer as Arsenal plan emerges”.
130 milyon funtluq transfer üçün cəmi bir şərt? Qulağa ya inqilabi plan kimi, ya da ucuz sensasiya kimi gəlir. Mətni oxuyanda isə ortaya çox tanış həqiqət çıxır: Arteta bu qədər böyük məbləğə hücumçu almaq üçün əvvəlcə Julian Alvarez-in həqiqətən Arsenal-a gəlmək istədiyinə əmin olmaq istəyir.
Yəni “bir şərt” budur: futbolçu kluba qoşulmaq istəməlidir. Bu, şərtdən çox, hər transferin elementar başlanğıc nöqtəsidir. Amma başlıqda bu, dramatik şəkildə qabardılır.
Newcastle, penalti və “vaxt udmaq” mübahisəsi
Daily Mail yazarı Ian Ladyman isə Premier League-ə yeni gələn baş məşqçi Matthias Jaissle üçün dərs xarakterli yazı qələmə alıb. O, Newcastle – Liverpool matçında son dəqiqə penalti qərarına görə hakimi günahlandıran alman mütəxəssisi tənqid edir.
Ladyman hesab edir ki, Lewis Hall-un Victor Munoz-a toxunuşu aydın faul idi. Daha sonra diqqəti başqa məqama çəkir: həmin penalti, Stuart Attwell-in əlavə etdiyi vaxtın içində verilib və o əlavə vaxt da Jaissle-in son dəqiqə əvəzetməsi ilə uzanıb.
Yoane Wissa-nın Fabian Schar ilə əvəzlənməsi – skoru qorumaq üçün klassik müdafiə gücləndirməsi – Ladyman tərəfindən “vaxt uduzmaq üçün açıq addım” kimi yozulur. Hakim də buna cavab olaraq əlavə 30 saniyə artırıb və penalti həmin intervalda gəlib.
Yeni qaydalara əsasən, futbolçu nömrəsi qaldırıldıqdan sonra 10 saniyə içində meydanı tərk etməsə, sarı vərəqə riski ilə üz-üzə qalır. Bu da köhnə “vaxt öldürən” əvəzetmələri əvvəlkindən də mənasız edir.
Amma burada da sual doğur: hücumçunu müdafiəçi ilə əvəzləmək yalnız vaxt udmaq üçündürmü? Qapını qorumaq, hava toplarını qazanmaq, cərimə meydanını daha sıx saxlamaq kimi daha açıq-tərtib taktiki səbəblər ortada ikən, niyyətin avtomatik “time-wasting” kimi yozulması xeyli birtərəfli görünür.
Manchester United və “plan” adlanan xaos
Manchester Evening News isə Manchester United-in transfer strategiyasını tərifləməyə çalışır:
“Manchester United’s transfer plan has paid off with £45million boost”.
Məğz belədir: keçən yay Carlos Baleba üçün təxminən 115 milyon funt tələb olunurdu, indi isə United onu 70 milyona ala bilər. Kağız üzərində bu, 45 milyon qənaət kimi görünür.
Amma burada “plan” sözünün istifadəsi xeyli iddialıdır. Çünki söhbət, əslində, bir il əvvəl “ağlasığmaz dərəcədə yüksək” hesab edilən məbləği ödəməməkdən və indi də həmin futbolçuya, zəif keçən mövsümə baxmayaraq, yenə də çox böyük pul xərcləməkdən gedir. Üstəlik, transferin mövsüm başladıdan sonra baş tutması komandaya artıq xala başa gəlir: Hull City-yə uduzulan açılış matçında Youri Tielemans-ın temp çatışmazlığı açıq görünür.
Bu mənzərəni “transfer planı” adlandırmaq, yumşaq desək, səxavətli yanaşmadır. Xüsusilə də ilkin prioritetlərin Elliot Anderson, Mateus Fernandes və ya Sandro Tonali kimi adlar olduğu xatırlananda, Baleba sanki planlı strategiyanın mərkəzi yox, dalğalı bazarda dəyişən hədəflərdən biri kimi görünür.
Səs-küylü başlıqların mövsümü
Arsenal-ın içində üsyan, Martinelliyə haqsızlıq, Arteta ilə futbolçular arasında gizli cəbhə… Mövsümün ilk turundan sonra bu cür hekayələr üçün ideal fon yaranır. Amma faktların altına baxanda mənzərə daha sadədir: satılmağa hazırlaşan futbolçu, sərt qərar verən baş məşqçi, onu sevən komanda yoldaşları və bu emosiyanı “böhran” kimi satmaq istəyən başlıqlar.
Transfer pəncərəsi bağlanana qədər bu ritm dəyişməyəcək. Sual odur ki, səs-küy bitəndə Arsenal və Martinelli hansı tərəflərdə dayanmış olacaq – və həmin gün başlıqlar nə qədər real mənzərəyə bənzəyəcək?
