Ben Waine: Port Vale'den Dünya Kupası'na Yolculuk

Ben Waine üçün bu Dünya Kuboku sadəcə turnir deyil. Bu, bir neçə ay əvvəl Port Vale heyətinə belə düşməyən hücumçunun özünü yenidən kəşf etdiyi səhnədir. Gianni Infantino-nun “104 Super Bowl” adlandırdığı nəhəng turnirə gələn hər futbolçunun öz hekayəsi var. Onunki bir az daha kəskindir.

“Çətin mövsüm oldu. Yalan danışmayacağam,” – deyə o, Sky Sports-a etiraf edib.

Uzun müddət adının ümumiyyətlə oyun günü heyətində olmaması, tribunada qalmaq. “O anda dəhşət idi, amma yəqin ki, başıma gələ biləcək ən yaxşı şeylərdən biri oldu. Oyunum üzərində həqiqətən işləyə bildim.”

Port Vale düşdü. O isə batmadı.

Port Vale-də dibi görüb, özünü tapdığı mövsüm

25 yaşlı hücumçu üçün dönüş nöqtəsi martda gəldi. FA Cup-da Sunderland-ə qarşı, yadda qalan gecədə vurduğu qələbə qolu. “Çətin mövsümü bir az da olsa dözülən etdi,” – deyə izah edir.

O qol təsadüf deyildi. Saatlarla davam edən fərdi məşqlərin məhsulu idi. Waine, fərdi məşqçi Simon Ireland ilə keçdiyi təkbətək seansları xüsusi vurğulayır. “Sözün əsl mənasında, hər gün bir-iki cür bitiricilik üzərində işləyirdik, yalnız texnikaya fokuslanırdıq,” – deyir.

Məqsəd sadə idi: düşünmədən, instinkt kimi çıxan, sakit, təmkinli son zərbə tapmaq. “Elə bir bitiricilik tapmaq istəyirdim ki, beynimdə yüklənmədən, avtomatik gəlsin. Bu, mənə həqiqi məqsəd verdi. Nəyə doğru işlədiyimi bilirdim. İşlər pis gedəndə belə, üzərində işləyəcəyim konkret şey vardı. Bir az da rahatlamağa kömək etdi.”

Nəticə? Qapı qarşısında tələsən, hər toxunuşda özünü sübut etməyə çalışan hücumçu yavaş-yavaş yoxa çıxdı. “Çox yaxşı oynamaq üçün o qədər ac idim ki, qapı qarşısında hərəkətlərimi tələsdirirdim,” – deyə etiraf edir. Məşqlər əsasən zərbə texnikasına fokuslansa da, Sunderland-i “batıran” baş zərbəsi də məhz bu işin bəhrəsi idi. O epizodu beynində dəfələrlə canlandırmışdı.

“İkinci bitiricilik məşqini o qədər də çox etməmişdik, amma meydandan kənarda onu çox təsəvvür edirdim. Və təsəvvür etdiyim yeganə qol məhz Sunderland qoluydu – qapıçı üzərindən asılan, uzaq küncə gedən baş zərbəsi. Həmin epizodu həqiqətən görmüşdüm beynimdə.”

Topa toxunuş bəlkə klassik məşq epizoduna bənzəmirdi, amma hərəkətin özü – topu qapıçının əks tərəfinə göndərmək – dəfələrlə işlənmişdi. “Bu hərəkət bizdə artıq daha təbii olmuşdu. Onun gerçək oyunda alınmasını görmək həqiqətən çox gözəl idi.”

Və sonra gəldi o ikonik sevinc.

Waine-in ailəsi Newcastle azarkeşidir. Sunderland azarkeirlərinin önündə Alan Shearer-in məşhur qol sevincini təkrarlaması təsadüfi deyildi. “Möhtəşəm idi. Stadionu heç vaxt belə görməmişdim. Tamamilə coşmuşdu,” – deyə xatırlayır.

Bu, Port Vale üçün vurduğu səkkiz qoldan biri idi və onun karyera trayektoriyasının qəfil dəyişdiyini sübut edirdi. “Şansı hər iki əlimlə tutdum. Gülməli səslənə bilər, amma yenidən futbol oynamaqdan həzz almağa başladım.” Bu cümlə, İngiltərəyə köçməyin onun üçün nə qədər ağır keçdiyini açır.

Wellington-dan Devon-a, oradan Çempionata

Waine, 2023-cü ilin yanvarında Wellington Phoenix-dən Plymouth Argyle-ə keçdi. O zaman klub League One-da idi və bu, Yeni Zelandiyalı hücumçu üçün başqa bir futbol dünyasına atılan addım sayılırdı.

“Taktiki və texniki baxımdan yox, intensivlik və fizikalıq baxımından sıçrayış nəhəng idi. Uyğunlaşma çox böyük idi,” – deyə xatırlayır. Plymouth yüksəldikdən sonra isə bu sıçrayış daha da böyüdü. “Möhtəşəm bir yüksəliş yaşadıq və birdən-birə özünü Championship futbolunda tapırsan. Demək olar ki, çox tez gəldi.”

Waine Çempionatda da qol vurdu – onlardan biri Elland Road-da Leeds United-ə qarşı idi. Amma müntəzəm oynamaq üçün daha çox dəqiqə axtarışı onu Mansfield-ə icarəyə apardı. O mərhələ isə planlaşdırıldığı kimi getmədi. “Heç işləmədi,” – deyə qısa, amma kifayət qədər ağır dəyərləndirir.

Bu nöqtədə çoxlarının ağlına eyni fikir gələrdi: evə qayıtmaq.

O isə özünə söz vermişdi. “Özümə demişdim ki, nə qədər çətin olsa da, geri qayıtmayacağam. Bu, ən asan seçim olardı. Burada qaldım və indi həm daha yaxşı futbolçu, həm də daha yaxşı insan kimi çıxdım bu işin içindən.”

Mükafat indi qarşısındadır: Dünya Kuboku.

İki Olimpiada, indi isə ən böyük səhnə

Waine, Yeni Zelandiya yığmasının heyətində iki Olimpiya Oyununda çıxış edib. Böyük səhnə onun üçün tam yad deyil. “Fransa ilə Velodrome-da oynamaq inanılmaz idi,” – deyə o oyunu xüsusi xatırlayır. Amma Dünya Kuboku tamam başqa ölçüdür. “Bu, tamamilə başqa səviyyə olacaq.”

“All Whites” artıq hazırlıq prosesində bu fərqi hiss edib. Martda Çiliyə 4:1 hesabı ilə qalib gəlib, Waine də həmin oyunda qol vurub. Amma Kolumbiya, Ekvador, Finlandiya, daha sonra Haiti və İngiltərəyə məğlubiyyətlər, səviyyə fərqini açıq şəkildə göstərib.

“Sərt rəqiblərə qarşı oynayanda nəticələrin mükəmməl olacağını gözləyə bilməyəcəyimizi dərk etməlisən. Zehni olaraq buna uyğunlaşmalı olduq,” – deyə danışır. Onun üçün uyğunlaşma yalnız psixoloji deyil, həm də mövqelə bağlı ola bilər.

Özünü “qaçan doqquz nömrə” kimi təsvir edir – ön xətdə press edən, arxaya sızmağı sevən hücumçu. Amma Yeni Zelandiyanın ən böyük ulduzu, rekordçu bombardiri Chris Wood-dur. Waine, Port Vale-də sol cinahda oynamaq təcrübəsinin indi nə qədər dəyərli ola biləcəyini anlayır.

“Əvvəldə bir az tərəddüd edirdim, amma indi bunu çox pozitiv görürəm. Çox təbii hiss etdirdi. İndi solda, sağda və mərkəzdə oynayıram. Bu, oyuna başqa dinamika qatır və mənim üçün üstünlük ola bilər.” Çünki Wood-u heyətdən çıxarmaq real variant deyil.

Chris Wood-dan nə öyrənib? Bir sözlə: səbir. “Hücumçu kimi bütün oyun boyu topa demək olar ki, toxunmaya bilərsən, amma o bir şans gələndə, onu dəyərləndirməlisən. O, bunu dəfələrlə sübut edib.”

Bir şans. Waine indi məhz buna ümid edir. “Qəhrəman olmaq üçün bir imkan olacaq. Sadəcə o bir anı istəyirsən.”

İran, Misir, Belçika – və tarix yazmaq şansı

Yeni Zelandiya əvvəlcə İran-la üz-üzə gələcək, sonra Misir və Belçika ilə qarşılaşacaq. Onları favorit sayan azdır. Amma daha ağır qruplar da var.

“İlk fikrim bu oldu ki, burada həqiqətən şansımız var. Hamı bizi autsayder kimi görür, amma qarşımızdakı fürsəti dəyərləndirmək istəyirik. Dünya səhnəsində ilk qələbəmizi qazanmaq və tarixdə ilk dəfə qrupdan çıxmaq istəyirik.”

Mohamed Salah-ın formasına gəlincə, gülərək ehtiyatla danışır. “Düşünürəm ki, o forma üçün bir neçə nəfər məndən əvvəl sıraya düzüləcək.” Amma bəlkə də o, daha böyük bir xatirə ilə meydanı tərk edəcək. Dünya Kubokunda bir an. Bəlkə yenidən Shearer sevincini görəcəyik? “Bəlkə yenidən ortaya çıxar,” – deyə gülür.

Onun üçün hədəf dəyişməyib. “Potensialımdan maksimumu sıxıb çıxarmaq.” Öz sözləri ilə desək, “çoxlu eniş-yoxuşlardan” sonra, indi özünə həqiqi bir şans yaradıb. İndi isə tək bir sual qalır:

O an gəldiyi anda, onu alıb tarixə çevirə biləcəkmi?