Chelsea-də Boehly-nin Ayrılması: Clearlake-in Tam Nəzarəti

Todd Boehly üçün ssenari çoxdan yazılmışdı. Transfer bazarına uğursuz hücumundan sonra o, Chelsea-də gündəlik qərarlardan kənara sıxışdırılmışdı. İndi isə – dörd il sonra – amerikalı investor Mark Walter ilə birlikdə klubdan çıxır və bir həqiqət dəyişmir: Stamford Bridge-in idarə otağında sabah səhər oyandıqda çox az şey fərqli olacaq.

Çünki sükan çoxdan Clearlake Capital-ın əlində idi. Behdad Eghbali və José E Feliciano-nun qurduğu ABŞ özəl investisiya fondu Chelsea-nin əsas sahibi və real idarəedici güc kimi çoxdan ön plana çıxmışdı. Boehly, Walter və isveçrəli milyarder Hansjörg Wyss BlueCo konsorsiumu vasitəsilə 2022-ci ildə Roman Abramovich-dən klubu 2,5 milyard funt sterlinqə alanda 38,5 faiz payı üçlük şəklində bölüşürdülər. Amma o gündən bəri bu üçlüyün təsiri addım-addım əridi.

Çərşənbə gecəsi Clearlake-in Boehly və Walter-i rəsmi şəkildə alaraq tam nəzarəti ələ keçirməsi sadəcə kağız üzərindəki son imza oldu. Reallıqda qərarları xeyli əvvəl Eghbali verirdi.

İdarəetmədə gizli çatlar

Bu ayrılığın toxumları çoxdan səpilib. Sahiblər qrupundakı gərginliklər iki il əvvəl artıq üzə çıxmışdı. Kulis məlumatlarına görə, Boehly Clearlake ilə iş münasibətlərinə inamını itirmişdi və çıxış yolu axtarırdı. Onun ətrafındakılar deyirdi ki, tam alqı-satqı üçün hazır kapital qoymağa razı investorları var. Clearlake tərəfi isə bu iddialara istehza ilə yanaşırdı.

Cavab gecikmədi: fondda Boehly-ni əksinə, özləri almaq ideyası müzakirə olunmağa başladı. Başqa bir variant – Boehly-nin sədr postundan getməsi və idarəetmə mexanizmlərinin elə dəyişdirilməsi idi ki, milyarder faktiki olaraq ancaq şərəfli, lakin formal fiqura çevrilsin.

Sevgi qalmamışdı. Amma hər iki tərəf bir müddət hərəkətsiz qaldı, sonra isə sükut sazişi gəldi. Clearlake öz kursu ilə davam etdi. Eghbali ön plana çıxdı, təsiri böyüdü. Abramovich-dən sonrakı xaos dövründə narazılıq içində qaynayan azarkeş kütləsi də hədəfini getdikcə daha dəqiq görməyə başladı: Clearlake.

Feliciano fonunda daha səssizdir. O, yaxınlarda MLB klubu San Diego Padres-ə investor kimi daxil olub, Chelsea-də isə kölgədə qalır. Eghbali isə tribunaların və kameraların tanıdığı simadır. Bu ilin əvvəlində o, dəfələrlə azarkeşlərin sərt, təhqiramiz şüarlarının ünvanı olub.

Boehly-nin parlaq startı və sərt enişi

Bu hekayənin başlanğıcında isə səhnənin mərkəzində Todd Boehly dayanırdı. Alqı-satqı tamamlandıqdan sonra Clearlake bir addım arxaya çəkildi, o isə özünü klubun üzü kimi irəli atdı. Abramovich dövrünün əsas futbol adamları gedəndən sonra Boehly özünü müvəqqəti idman direktoru təyin etdi. Sanki bu iş sadə idi. Olmadı.

Agentlər onu mehriban, açıq adam kimi təsvir edirdilər, amma eyni zamanda bir sual havada asılı qalırdı: futbolu nə qədər anlayır? Cavab transfer pəncərəsində gəldi. Chelsea təxminən 300 milyon funt sterlinqi bir-birinə uymayan, sistemə oturmayan futbolçulara xərclədi. Həftədə 325 min funt sterlinq maaşla Raheem Sterling transferi sonradan klub üçün ibrət dərsinə çevrildi. Bu qərarların maliyyə yükü Chelsea-nin çiynindən asanlıqla düşmədi, meydandakı xaos isə daha da böyüdü.

Thomas Tuchel-in gedişi və onun yerinə 2022–23 mövsümünün əvvəlində Graham Potter-in gətirilməsi qarışıqlığı dərinləşdirdi. Boehly sonradan etiraf etdi ki, Marc Cucurella-nı Brighton-dan almasının əsas səbəblərindən biri Manchester City-nin ispan müdafiəçiyə maraqlı olması idi. Rəqibin hədəflərini kopyalamaqla uğurlu idman direktoru olmaq, təbii ki, mümkün deyil.

Nəticə ağır oldu. Boehly yandı, həm də sərt şəkildə. O, Chelsea-nin israfçı dövrünün simasına çevrildi, təkcə klub azarkeşləri arasında yox, ümumi futbol ictimaiyyətində də zarafat mövzusu oldu. Bir biznes konfransında Premyer Liqada “All-Star” oyununun olmamasına təəccübünü dilə gətirməsi, 2023-cü ildə Real Madrid-lə Çempionlar Liqasının 1/4 finalından əvvəl Chelsea-nin 3:0 qələbə qazanacağını deməsi də əks-səda doğurdu – və geri tepdi.

Yeni strategiya, köhnə güc mərkəzi

İddialara görə, Boehly-nin planı heç vaxt bu qədər dərin müdaxiləni əhatə etmirdi. O, həmişə ekspertlər gəldikdən sonra kənara çəkilməyi düşünürdü. Chelsea-nin transfer strategiyası da ilk pəncərədən sonra kəskin dəyişdi. Klub bir müvəqqəti idman direktorundan beş daimi futbol rəhbərinə keçdi: Paul Winstanley, Laurence Stewart, Sam Jewell, Joe Shields və Dave Fallows.

İndi kurs başqa idi: uzunmüddətli, motivasiyaedici müqavilələr, gənc futbolçulara yönələn strukturlaşdırılmış plan. Bu vizyonun arxasında yenə Eghbali dayanırdı. Yol bəzən çox kələ-kötür oldu. Bu sahibliyin dövründə Chelsea cəmi bir dəfə Çempionlar Liqasına vəsiqə qazana bildi. Məşqçilər dəyişdi, layihələr yarımçıq qaldı.

Clearlake ətrafından gələn siqnallar isə bir məqamı vurğulayır: bu il səhvlərdən dərs çıxarılıb. Keçən yay transfer pəncərəsi daha məntiqli idi. Klub ciddi bir baş məşqçi – Xabi Alonso – gətirdi, heyətə artıq formalaşmış, sübut olunmuş keyfiyyət qatdı.

Boehly isə bu dəfə kənardan baxmaqla kifayətləndi.

Ayrılığın son dövrəsi və stadion düyünü

Alqı-satqı söhbətləri uzun müddət səngimiş kimi görünürdü. Yayda yenidən alovlandı. Səbəb – məlumatlara görə – Mark Walter-in ABŞ-da maliyyə problemlərini həll etmək üçün aktivlərini nağdlaşdırmaq istəyi idi. Onun LA Lakers-dəki payını satması artıq divardakı yazı idi.

İndi Boehly və Walter Chelsea sərmayələrindən “mülayim” mənfəətlə çıxırlar. Boehly-yə yaxın fiqur sayılan Jonathan Goldstein də idarə heyətini tərk edib. Hansjörg Wyss isə Clearlake-in başqa bir strukturuna yatırım edərək, faktiki olaraq sistem daxilində qalır.

Günün sonunda klub daxilində çox şey eyni qalır. Gündəlik idarəetmə, liderlik, ümumi strategiya – hamısı yenə Clearlake xəttinə uyğun gedəcək. Əsas, həllini gözləyən böyük məsələ isə stadiondur.

The Guardian hələ 2024-cü ilin sentyabrında yazmışdı ki, Chelsea Stamford Bridge-i tərk edib Earls Court-a köçmə variantını ciddi şəkildə müzakirə edir. Earls Court Development Committee-nin həmin ərazi ilə bağlı ayrıca layihəsi icazə alsa da, real irəliləyiş əldə etməyib. Chelsea-nin marağı qalır. Amma klub Stamford Bridge-in yenidən qurulması kimi daha mürəkkəb, amma emosional cəhətdən güclü planı da tam kənara qoymayıb.

Bir məsələ dəqiqdir: nə qərar veriləcəksə, Todd Boehly artıq o masada olmayacaq. Behdad Eghbali və José E Feliciano rəsmi açıqlamalarında amerikalı investorun “həmişə Chelsea hekayəsinin və ailəsinin bir parçası” olacağını deyiblər.

Bu, olduqca səxavətli qiymətləndirmədir. İndi isə sual başqa yerdədir: Clearlake-in tam hakimiyyətindəki Chelsea, nəhayət, meydanda da eyni dərəcədə güclü görünə biləcəkmi?