Dembele şousu: Fransa 4:1 ilə qələbə qazandı
Boston Stadium-da hamı Kylian Mbappe ilə Erling Haaland-ın Qızıl buts duelinə hazırlaşırdı. Plakatlar, söhbətlər, sosial şəbəkələr – hamı bu ikilini gözləyirdi.
Amma ssenari cəmi bir neçə dəqiqəyə dəyişdi. Haaland ehtiyatda qaldı, səhnə isə tamamilə Ousmane Dembele-yə məxsus oldu.
Dembele şousu – 25 dəqiqəyə hat-trick
Fransa baş məşqçisi hücum arsenalını maksimuma qaldırmışdı. Mbappe, Dembele və digərləri – hamısı 19 iyulda Nyu Cersidə dünya çempionluğu üçün hazırlandığını göstərmək istəyirdi. Norveç isə fərqli yola əl atdı: artıq pley-offu təmin edən Stale Solbakken bu qrup mərhələsinin son oyununu kütləvi rotasiya üçün ideal məqam saydı.
Manchester City ulduzu Haaland 2024-dən bəri ilk dəfə start heyətindən kənarda qaldı. Ümumilikdə isə 10 dəyişiklik. Baş məşqçi bunu “açıq-aşkar qərar” adlandırdı və tibbi heyətin, futbolçuların özlərinin istəklərinə işarə etdi. Yeganə tərəddüd Norveç azarkeşləri idi – onlar Haaland və Martin Odegaard-ı meydanda görmək istəyirdi.
Rotasiyanın qiymətini isə Dembele yazdı. Oyunun ilk dəqiqəsində Mbappe qapı tirinin alt hissəsini silkələsə də, son sözü deyən o olmadı. Qısa müddət sonra Dembele cinahları yandırdı, boşluqları cəzalandırdı və ilk hissənin cəmi 25 dəqiqəsi ərzində möhtəşəm hat-tricklə Fransa üçün oyunu praktik olaraq bağladı. Les Bleus nəzarəti ələ aldı, 4:1-lik asan qələbəyə doğru rahat irəlilədi.
Haaland tribunada, qaçan penalti və əldən verilən sual
Turnirdəki ilk iki oyunda dörd qol vuran Haaland bu dəfə kənardan baxdı. Matçdan öncə keçmiş hücumçu Ian Wright onun dincəlməsinin sonrakı mərhələlər üçün vacibliyini vurğulayırdı. Norveçin ehtiyat hücumçusu Jorgen Strand Larsen isə bu etimadı tam doğrulaya bilmədi.
İkinci hissədə hesab 3:1 ikən, penalti nöqtəsinə gələn Strand Larsen fərqi minimuma endirmək şansını qaçırdı. Top qapıdan yan keçdi, hesab 3:2 olmadı, Norveç oyuna tam qayıtmaq fürsətini itirdi. Haaland həmin an hələ də skamyada idi.
Maraqlıdır ki, Norveçin superulduzu artıq bir neçə gün əvvəl Fransa ilə oyuna münasibətini demişdi. Seneqala qarşı 3:2 hesablı qələbədə dubl etdikdən sonra pley-offu təmin edən Haaland bu matça xüsusi önəm vermədiyini açıq şəkildə bildirmişdi. Onun sözləri sərt səslənirdi: Fransa ilə oyunu öncədən itirilmiş kimi qəbul edir, hətta fransızların turnirin əsas favoritlərindən biri olduğunu deyirdi.
Bu fonun üzərinə Solbakkenin kütləvi rotasiyası gəldi. İndi isə sual açıq qalır: bu, uzaqmüddətli plan baxımından ağıllı addım idi, yoxsa riskli yanlış qərar?
Fransa zirvədə, Norveç isə uzun yola çıxır
Fransa üçün cavab aydındır. Üç oyunda üç qələbə, qrup liderliyi, özünəinam və hücum xəttinin partlayıcı forması. Mükafat da pis deyil: 30 iyunda Nyu York New Jersey Stadium-da F və ya G qrupunun ikincisi ilə 1/32 final oyunu. Qısa səyahət, tanış arenalar, ritm pozulmur.
Norveçin ssenarisi xeyli ağırdır. Komanda Şimali Karolinadakı Greensboro bazasından 1 100 mil uzaqda yerləşən Arlingtona – Texas ştatına uçmalı olacaq. Eyni gündə Fil Dişi Sahili ilə həyati önəm daşıyan görüş onları gözləyir. Qrupu birinci bitirsəydilər, məsafə təxminən iki dəfə az olacaqdı.
İndi isə sual başqa cür səslənir: dincəlmiş, amma ritmdən bir qədər düşmüş Norveç bu uzun səfərdən sonra 1/16 final şansına inanacaqmı?
Fil Dişi Sahilinə qalib gəlsələr, 5 iyulda Nyu Cersiyə qayıdacaqlar – bu dəfə 1/16 finalda Brazil – Japan cütünün qalibi ilə qarşılaşmaq üçün. Yol xəritəsi çətin, amma aydındır.
“Bədənləri qorumaq” fəlsəfəsi və azarkeşlərin haqqı
Keçmiş İskoçiya yarımmüdafiəçisi Pat Nevin məsələni BBC Radio 5 Live efirində dəqiq ifadə etdi: məsafələr, logistik yük, komandanın kökündən başqa yerə daşınması – hamısı ciddi amildir. Onun fikrincə, Norveçin başında bir fikir var: hər halda pley-offa çıxmısan, indi əsas olan tam sağlam heyətlə oraya çatmaqdır.
Ian Wright isə başqa məqama toxundu: eyni start heyəti ilə İraq və Seneqala qalib gələn komandanın birdən-birə 10 dəyişiklik etməsi onu təəccübləndirmişdi. Nevin Norveçin oyun üslubunu “çox fiziki” adlandırdı və haqlı sual verdi: bu qədər sərt futbol oynayıb iki əsas oyunçunu itirsən, buna dəyərdimi?
Normal heyətlə Norveçin meydanda altıdan çox 1.93–1.96 boylu futbolçu ilə oynaya biləcəyini xatırlatdı. Haaland da daxil olmaqla. Bu, Fransanın qarşısına tam fərqli bir sual çıxarardı – hava mübarizələri, standart vəziyyətlər, sıx müdafiə. Boşluqlar bu qədər geniş olmazdı.
Bu arada minlərlə norveçli azarkeş cibindən xeyli pul çıxarıb ABŞ-a uçmuşdu. Boston Stadium-da heyət açıqlananda tribunada çaşqınlıq hiss olunurdu. Amma çoxu bunun əhvalını korlamasına icazə vermədi. Tanınmış “vikinq qayıq” sevinci yenə tribunaları bürüdü, mahnılar dayanmadan davam etdi.
Tarixdən dərs: rotasiya hər zaman yanlışdırmı?
Norveç bu Dünya çempionatında start heyətində 10 və ya daha çox dəyişiklik edən cəmi dördüncü komanda oldu. Tarix isə bu cəsarətin həm uğurlu, həm də uğursuz nümunələrini tanıyır.
2006-cı ildə Spain Səudiyyə Ərəbistanına qarşı 11 oyunçunu dəyişdi və yenə də qrupun son oyununu qazandı. Amma bu təzəlik çox çəkmədi – 1/8 finalda France onları 3:1 hesabı ilə yolundan sildi.
2018-də isə fərqli ssenari yazıldı. Belgium 10 dəyişikliklə Japan-ı dramatik 3:2-lə keçdi, sonra Brazil-i 2:1 hesabı ilə mübarizədən kənarlaşdırdı və yalnız yarımfinalda France qarşısında dayandı. Yəni risk bəzən mükafat gətirir.
İndi baxışlar Norveçə yönəlir. Solbakken-in bu radikal rotasiyası kağız üzərində bədəni qorumaq, enerjini bölüşdürmək üçün məntiqli görünür. Amma dünya çempionatında ritm, inam və azarkeşlə komanda arasındakı bağ da az fiziki faktorlar deyil.
Bu qərarın dəyəri Arlingtonda ölçüləcək. Norveç Fil Dişi Sahilini keçə bilsə, bu gecə Boston-da verilən riskli qərar “uzaqgörənlik” kimi xatırlanacaq. Uduzsa, Haaland-ın ehtiyatda qaldığı həmin start siyahısı illərlə müzakirə olunacaq.
