Diego Maradonanın son günləri: masajçının ifadəsi
Diego Maradonanın ölümünün səbəbləri ilə bağlı Argentinada gedən məhkəmə prosesində bu dəfə söz onun ən yaxınında olan adamlardan birinə – şəxsi masajçısı Nicolas Taffarela verildi. Onun danışdıqları isə tribunadakıları da, ekran arxasındakıları da dondurdu.
Taffarelin sözlərinə görə, 2020-ci ildə, son günlərində Maradona artıq yatağa məhkum vəziyyətdə idi, bədənində maye yığılması onu şişirtmişdi, o isə sanki taleyi ilə barışmışdı. Masajçı məhkəmədə bildirib ki, əfsanəvi 10 nömrə artıq yaşamaq üçün mübarizə aparmırdı.
“Yatdığı yerdən qalxmırdı, yemək istəmirdi, yuyunmaq istəmirdi, şəxsi gigiyenasına fikir vermirdi”, – Taffarel ifadəsində deyib.
Səsi titrəyib, göz yaşlarını güclə saxlayıb. Qarşısında isə bir vaxtlar dünya çempionatını təkbaşına dəyişən, indi isə yataqda hər şeydən imtina edən Maradonanın xatirəsi dayanıb.
“Hər gün gəlin” – cavabsız qalan xəbərdarlıq
Məhkəmədə səsləndirilən səs yazısında Taffarel həmin günlərdə Maradonanın tibbi heyətini daha çox məsuliyyətə səslədiyini xatırladıb. O, həkimlərə müraciət edərək, komandanın “hər gün” xəstənin yanında olmalı olduğunu bildirib.
Səkkiz dəfə dünya çempionatında iştirak edən ölkənin ən böyük futbol ikonası üçün bu, son şans ola bilərdi. Amma masajçının dediyinə görə, o xəbərdarlıq havada qaldı.
“Onunla bağlı müşahidə etdiyim problemləri dedim, amma heç bir konkret addım, sürətli reaksiya görmədim”, – o, məhkəmədə danışarkən yenə kövrəlib.
Taffarel Maradonanın vəziyyətini belə təsvir edib: “Şişmişdi, ayaqları bərkimış, şişmiş vəziyyətdə idi.” Həkimlərin cavabı isə onu sakitləşdirməyə hesablanmışdı: “Mənə dedilər ki, sakit ol, bunlar keçəcək. Adam narahat olanda həkimlərə güvənir, öz-özünə deyirsən: keçəcək, hər şey yoluna düşəcək. Amma keçmədi.”
Son dialoq: “Bu qədər, Taffita”
Tarix 24 noyabrı göstərirdi. Maradonanın ölümündən cəmi bir gün əvvəl. Taffarel həmin günü də xırdalığına qədər xatırlayır. O, ustadını ayağa qaldırmağa, heç olmasa, bir stəkan mate içməyə razı salmağa çalışıb. Bu, Argentinada sadəcə içki yox, bir növ ünsiyyət və həyat əlamətidir.
Cavab isə buz kimi olub.
“Dedi ki: ‘Heç nə istəmirəm, Taffita, bu qədər.’ Soruşdum: ‘Nə deməkdir, bu qədər?’ O da cavab verdi: ‘Heç nə, bu qədər.’”
İspan dilindəki “ya está” ifadəsi həm “hər şey qaydasındadır”, həm də “artıq hər şey bitdi” mənasına gələ bilər. Məhkəmə zalında bu cümlə səslənəndə, sanki hamı ikinci mənanı hiss etdi. Maradona sanki öz hekayəsinə nöqtə qoyurdu.
Ertəsi gün, 25 noyabrda, 60 yaşlı Diego Maradona yatağında, tək halda dünyasını dəyişdi. Rəsmi səbəb – ürək çatışmazlığı və kəskin ağciyər ödemi, yəni ağciyərlərdə maye toplanması. Cəmi iki həftə əvvəl o, əməliyyat olunmuşdu. Bir vaxtlar meydanda rəqibləri diz çökdürən adam indi öz yatağında səssizcə məğlub oldu.
Məhkəmənin mərkəzində: səhlənkarlıq iddiası
Maradonanın ölümü ilə bağlı Argentinada aylardır davam edən məhkəmə prosesində yeddi tibb işçisi ittiham olunur. Onlara qarşı irəli sürülən əsas iddia – səhlənkarlıq və bunun əfsanənin ölümünə səbəb ola biləcəyi ehtimalıdır. Onlar günahkar bilinərsə, 25 ilə qədər azadlıqdan məhrum edilə bilərlər.
Təqsirləndirilənlərin hər biri məsuliyyəti üzərindən atmağa çalışır. Onlar ixtisas sahələrini, kliniki ölüm səbəblərinə birbaşa təsir imkanlarının məhdud olduğunu önə çəkir, öz rollarını ikinci, üçüncü plana salmağa cəhd edirlər. Hər kəs deyir ki, onun işi ayrı olub, son nəticəyə birbaşa bağlı olmayıb.
Amma məhkəmə zalında səslənən ifadələr, xüsusən də Taffarelin danışdıqları başqa mənzərə cızır: yataqda hər gün bir az daha çox tənha qalan, şişən ayaqlarına baxan, yeməkdən, sudan, hətta mate-dən imtina edən Diego. Yanında isə bəzən bir masajçı, bəzən bir tibb işçisi, amma çox vaxt – heç kim.
Prosesin bu ayı da keçə biləcəyi, məhkəmənin daha uzun sürəcəyi gözlənilir. Hər yeni dinləmədə isə bir sual daha kəskin səslənir: dünya futbolunun ən böyük simalarından biri həqiqətən əlindən gələni edən bir tibbi komandanın əlindəmi öldü, yoxsa səhlənkarlığın, laqeydliyin və gecikmiş qərarların qurbanına çevrildi?
Argentina bu suala cavab axtararkən, Maradonanın son sözləri qulaqda qalır: “Bu qədər.” Futbol ölkəsi isə hələ qərar verməyib – həqiqətən bu qədərdirmi?




