Dünyanın ən yaxşı qapıçıları: 10 divar
Müasir futbolda qapıçı olmaq təkcə topu qapıdan çıxarmaq deyil. Ayaqla oyun, təmkin, sürət, mövqe seçimi – hamısı birlikdə tələb olunur. Amma hələ də hər şey bir anın içində verdiyin reaksiyaya, bir zərbəni çıxarıb-çıxarmamağına bağlanır. Elə bu səbəbdən FC 100 siyahısında yer alan bu 10 qapıçı son bir ildə həm statistikaları, həm də böyük matçlardakı anları ilə zirvəyə qalxıblar.
10. Matvey SAFONOV, Paris Saint-Germain/Rusiya, 27
Safonov penalti seriyalarının ustasıdır. Flamengo ilə Intercontinental Cup finalını xatırlayın: beş penaltidən dördünü dəf edib kuboku PSG-yə qazandırdı. Qapı xəttində sinirlərinə hakim, təzyiq altında daha da böyüyən tipik finallar qapıçısı.
Keçən mövsüm Liqa 1-də PSG forması ilə 15 oyunda səkkiz “quru oyun” – ən azı 15 matç oynayanlar arasında liqanın ən yüksək göstəricisi, 53,3%. Bu rəqəmlər özü-özlüyündə kifayət qədər güclüdür, amma kontekst onu daha da dəyərli edir. Yayda Gianluigi Donnarumma getdi, klub isə 50 milyon avroya Lucas Chevalier-ni gətirdi və Safonov mövsümə ehtiyatda başladı. Çoxları onun bu səviyyədə PSG-ni daşıya biləcəyinə inanmırdı.
Luis Enrique-nin etimadını qazanmaq üçün çox vaxt lazım olmadı. Rus qapıçı tezliklə “1 nömrə” oldu və Çempionlar Liqasının müdafiəsində əsas dayaqlardan birinə çevrildi. Liverpool, München, Chelsea – pley-off mərhələlərində o, lazım olanı etdi: tələb olunan seyv, səhvsiz oyun, sabit performans.
Safonov nə dünyanın ən yaxşı xilasetmə faizi olan qapıçısıdır, nə də top paylanmasında elitanın zirvəsi. Amma PSG-də öz roluna böyüyə-böyüyə uyğunlaşdı və böyük mövsümdə ondan gözləniləni çatdırdı.
İndi isə reallıq sərtdir: Paris klubu bu yay yenə qapı xəttində rəqabəti artırmaq üçün yeni qapıçı axtarır. Onun “1 nömrə” statusu təhlükə altındadır. Safonov üçün bu, eyni hekayəni yenidən yazmaq, hamını bir daha yanıldmaq imkanı deməkdir.
9. Jordan PICKFORD, Everton/İngiltərə, 32
Everton tribunaları onu artıq çoxdan kult fiqura çevirib. Klubda da, yığmada da “1 nömrə”dir və bunu illərdir asanlıqla heç kimdən qorumaq olmur.
Keçən mövsüm Premyer Liqada 11 “quru oyun” – yalnız David Raya (19) və Gianluigi Donnarumma (15) ondan öndədir. 2017-dən bəri Everton-un qapısında dayanır və David Moyes-in komandasında ötən mövsüm hər oyunda meydana çıxdı. Bəzi matçlarda elə seyvər etdi ki, komandanı avrokubok xəttinə daşımağa az qalmışdı. Mövsüm sonundakı eniş planları pozdu, amma Pickford-un payı mübahisəsiz idi.
Yayda isə demək olar ki, bütün Dünya çempionatında İngiltərənin qapısını qorudu. Bəzi çıxışları tənqid olunsa da, Meksikadakı Azteca stadionunun qaynar atmosferində 3:2 hesablı qələbədə göstərdiyi oyun onun səviyyəsini bir daha təsdiqlədi.
Yeni müqavilə ona Everton-da ən azı 2029-cu ilin yayına qədər gələcəyini təmin edir. İndi hədəf aydındır: klubla avrokuboklara qayıtmaq, kubok turnirlərində irəli getmək və eyni zamanda İngiltərə millisindəki start yerini əlində saxlamaq.
8. Diogo COSTA, FC Porto/Portuqaliya, 26
Diogo Costa səmərəli, soyuqqanlı və ağıllıdır. Çoxları artıq onu “böyük beşlik” liqalarından birinə keçməyə hazır görür.
2025-26 mövsümündə Primeira Liga-da 20-dən çox “quru oyun” – bunu Portuqaliya çempionatında son dəfə 2022-23 mövsümündə Odysseas Vlachodimos etmişdi. Porto-nun əsas komandasına 2019-da qoşuldu, amma yalnız 2021-də Agustin Marchesin zədələnəndə bir nömrə statusunu aldı və o andan sonra geriyə yol olmadı.
O, müasir “süpürücü qapıçı” obrazının davamçılarındandır. Manuel Neuer tipli, arxadan oyunu quran, pressi bir ötürmə ilə yarıb hücumu başladan qapıçı. Əli ilə atdığı toplar, ayaqla uzun ötürmələri rəqibin təzyiqini bir anda yarmağa qadirdir. Oyunu oxuma qabiliyyəti həm topa sahib olanda, həm də müdafiə fazasında onu fərqləndirir.
Karyerası boyu xalis xilasetmə faizi təxminən 70% ətrafında gəzir, yəni hələ artım yeri var. Amma 2025-26 mövsümündə rəqəmlər sıçrayış etdi: 79,7% seyv faizi, 90 dəqiqəyə orta hesabla cəmi 0,46 qol buraxma. Porto yenidən çempion oldu və Costa-nın inkişaf trayektoriyası hələ dayanmaq niyyətində deyil. 27 yaşına az qalıb, qapıçılar üçün hələ pik illər qabaqdadır.
Chelsea Dünya çempionatından sonra onunla maraqlanan klublardan biri kimi önə çıxdı, Xabi Alonso qapıda keyfiyyət artımı istəyirdi. Man United də bir neçə transfer pəncərəsində onunla əlaqələndirilib. Amma rəsmi təklif yoxdur, Porto isə öz “1 nömrə”si üçün böyük məbləğ gözləyir. Hələlik Costa üçün növbəti addım – 2023-24-dən sonra ilk dəfə Çempionlar Liqasında yenidən Portonu daşımaqdır.
7. ALISSON, Liverpool/Braziliya, 33
Alisson artıq Liverpool üçün əfsanədir və hələ də dünyanın ən yaxşı qapıçılarından biri sayılır.
2026 Dünya çempionatında iki “quru oyun”la ümumi göstəricisini yeddiyə çatdırdı – son 60 ildə turnirdə braziliyalı qapıçılar arasında üçüncü ən yaxşı göstərici. Keçən mövsüm nə Liverpool, nə də Alisson üçün ən parlaq il olmadı. Əzələ zədələri onu uzun fasilələrlə kənarda saxladı və bu da təbii olaraq siyahıdakı mövqeyinə təsir etdi.
Amma 33 yaşında belə o, bir-birə vəziyyətlərində hələ də planetin ən qorxulu qapıçılarından biridir. 1,93-lük boyu, mövqe seçimi və təcrübəsi hücumçular üçün psixoloji baryer yaradır. Braziliya millisində bu yay yenə “1 nömrə” statusunu qoruması da təsadüfi deyil.
Yayda Juventus-un ona marağı barədə söz-söhbətlər dolaşdı. Lakin Liverpool müqaviləsinin son ilində onu saxlamaq qərarını verdi. Əgər bu, Anfield-də onun son mövsümüdürsə, Alisson bu hekayəni ən yüksək notda bitirmək istəyəcək.
6. Emiliano MARTÍNEZ, Aston Villa/Argentina, 33
Qapıçılarda “X faktoru” nadir olur. Emiliano Martínez isə məhz o nadir nümunələrdəndir – həm oyunu, həm xarakteri ilə matçların taleyini dəyişir.
2025-26 mövsümündə Aston Villa ilə Premyer Liqada dördüncü yer, 2026-27 UEFA Çempionlar Liqasına vəsiqə və üstəlik, Avropa Liqasının qalibi. Freiburg-a qarşı finalda 3:0 hesablı qələbədə “quru oyun” – üstəlik, bunu isinmə zamanı barmağını sındırmasına baxmayaraq etdi. Bu səhnə Martínez-i çox yaxşı xarakterizə edir: o, həmişə hekayənin mərkəzindədir.
Mövsüm ərzində ağlasığmaz seyv siyahısı, bir o qədər də riskli səhvlər, Lille-ə qarşı qolda hücumun qurulmasında elə bir ötürmə ki, qol müəllifi John McGinn yox, əvvəlcə onu qucaqladılar. Bu formu – və sınmış barmağını – Dünya çempionatına da apardı. Argentina ilə finala qədər getdi, İspaniyaya qarşı 10 seyv etdi və oyunu mümkün qədər uzatdı.
Dünya çempionu Lionel Messi-nin olduğu finalda hansı qapıçı səhnəni əlindən alır? Cavab məlumdur.
Juventus-un marağı hələlik sönüb, bu isə o deməkdir ki, qarşıda Aston Villa ilə Çempionlar Liqasında daha bir mövsüm dayanır. Martínez üçün yeni böyük səhnə deməkdir.
5. Joan GARCÍA, Barcelona/İspaniya, 25
Joan García Barcelona-ya keçəndə mübahisələr bitmədi. Şəhərdaxili rəqib Espanyol-dan 25 milyon avroya gəlməsi kifayət qədər səs-küy yaratdı. Amma o, bir mövsümdə müdafiəni kökündən gücləndirdi.
2025-26 mövsümündə Avropanın “böyük beşlik” liqalarında 30 və daha çox oyun keçirən qapıçılar arasında ən az qol buraxan məhz o oldu: cəmi 21 qol. LaLiga-da 30 oyunda 15 “quru oyun” və 10,72-lik GPrv (qarşısı alınan qollar) göstəricisi – liqada birinci. İkinci yerdəki David Soria 9,03 ilə qaldı. Müqayisə üçün: Wojciech Szczęsny qapıda olduğu səkkiz matçda Barça 15 qol buraxdı.
Hansi Flick-in komandası yüksək xəttlə oynayanda tez-tez arxa cəbhəni açıq qoyur. García-nın parlaq reaksiyaları və mövqe seçimi bu riskli oyun üslubunu mümkün edir. Rayo Vallecano ilə iki matç, Espanyol səfəri – bir neçə oyunda təkbaşına xal qazandırdı. Pere Milla-nın zərbəsini çıxardığı seyv LaLiga-da mövsümün seyvı seçildi.
Onun gəlişi Marc-André ter Stegen-i 2026-27 mövsümü üçün Ajax-a icarəyə getməyə məcbur etdi. İndi García-nın qarşısında iki cəbhə var: Çempionlar Liqasında liqadakı səviyyəni təkrarlamaq və milli komandada Unai Simón-dan əlcəkləri almaq. Amma Simón bu yay La Roja-ya ikinci Dünya çempionluğunu qazandırdıqdan sonra, bu mübarizə asan olmayacaq.
4. Unai SIMÓN, Athletic Club/İspaniya, 29
Unai Simón bəlkə də hazırda İspaniyanın ən istedadlı qapıçısı deyil. Amma Dünya çempionu kimi tarixə düşdü və bu, artıq heç kimdən alınmayacaq.
Athletic Club-la 2025-26 LaLiga mövsümündə çıxışı sadəcə orta səviyyədə idi. Amma yayda İspaniya millisində etdikləri hər şeyi dəyişdi. Səkkiz oyunda cəmi bir qol buraxdı, Dünya çempionatının “Qızıl əlcək” mükafatını qazandı və ardıcıl 649 dəqiqə qol buraxmadan oynayaraq 1990-da Walter Zenga-nın rekordunu qırdı.
İspaniyanın müdafiə strukturu və topa nəzarət üslubu əlbəttə ki, ona kömək etdi. Amma lazım olan anlarda səhnəyə çıxmağı bacardı – xüsusən Fransa ilə yarımfinalda son dəqiqələrdə etdiyi üç seyv kimi. Luis de la Fuente-nin David Raya və Joan García kimi adlardan imtina edib Simón-a güvənməsi əvvəlcə tənqid olundu, amma turnirin sonunda bu inam tam doğruldu.
Simón artıq Avropa çempionluğu və Dünya çempionluğu olan qapıçıdır. İspaniya tarixi üçün böyük adlardan birinə çevrildi – hətta indi ölkədə ondan daha yaxşı formada olan qapıçılar olsa belə.
Klub səviyyəsində isə iş çoxdur. Athletic Club ötən mövsüm LaLiga-da 12-ci oldu, Çempionlar Liqasının liqa mərhələsində 29-cu yeri tutub ağır məğlubiyyətlər yaşadı. İndi yeni baş məşqçi Edin Terzić altında diqqət yalnız daxili çempionata yönələcək, çünki avrokubok yükü yoxdur.
Sentyabrda Nations League-də İngiltərəyə qarşı start verəcək dünya çempionu İspaniyada isə qapı xəttində yenidən mübarizə qızışacaq. De la Fuente sevimlisində – Simón-da – israr edəcək, yoxsa nəhayət nəsil dəyişikliyinə gedəcək?
3. Gianluigi DONNARUMMA, Manchester City/İtaliya, 27
Gianluigi Donnarumma fiziki baxımdan bəlkə də planetin ən təsirli qapıçısıdır. Şübhəsiz ki, “təmiz” seyv qabiliyyəti baxımından dünyanın ən yaxşılarından biridir.
2025-26 mövsümündə Premyer Liqada 34 oyunun 15-də “quru oyun” – 44%-lik göstərici. Bu, karyerasının ən yaxşı liqa mövsümüdür və ötən mövsüm Premyer Liqada yalnız David Raya-nın (51%) gerisində qaldı. 2025-də PSG ilə Çempionlar Liqasını qazandıqdan sonra Paris klubu ondan imtina etdi və o, Manchester City-yə keçdi.
İngiltərədə ilk mövsümündə James Trafford-la daxili rəqabətdə qalib gəldi və “1 nömrə” statusunu aldı. Ayaqla oyunu barədə suallar hələ də qalır, amma City-ni Pep Guardiola üçün vida tituluna çox yaxınlaşdıran mövsümdə bir neçə dəfə inanılmaz seyvərlə komandasını oyunda saxladı.
İndi yeni dövr başlayır. Guardiola getdi, Enzo Maresca gəldi. Donnarumma üçün bu, yenidən özünü sübut etmək şansıdır – həm klubda, həm də İtaliya millisində. Azzurri üçün ağrıverici fakt dəyişməzdir: bu yay ardıcıl üçüncü dəfə Dünya çempionatını buraxdılar. Donnarumma beynəlxalq arenada nə vaxt nəhayət böyük turnirə qayıdacaq?
2. Thibaut COURTOIS, Real Madrid/Belçika, 34
Thibaut Courtois 2,01 metrlik boyu ilə qapıda divar effekti yaradır. Onun üçün böyük matçlar əlavə yük yox, əlavə enerji deməkdir.
2025-26 LaLiga mövsümündə Real Madrid çempionluq uğrunda mübarizəni Barcelona-ya uduzdu, amma bu hekayədə günahkar Courtois deyildi. 32 liqa oyununda cəmi 28 qol buraxdı, 0,88-lik orta göstərici ilə yalnız Joan García-dan geri qaldı. “Quru oyun” sayında da yenə yalnız Barça qapıçısı onu qabaqladı – 13 “quru oyun”la liqada ikinci oldu.
Çempionlar Liqasında Madrid-in 1/4 finala qədər irəliləməsində 81,5%-lik seyv faizi böyük rol oynadı. Turnirdə yalnız David Raya bu göstəricidə ondan öndə idi. Belçika millisində isə 2022-dən sonra ilk böyük turnirinə çıxdı və yığmanı yenə daşıdı. Dünya çempionatının 1/4 finalında İspaniya ilə 1:1 hesabı saxlanılarkən zədələndi, onu əvəz edən Senne Lammens-in səhvi Belçikanı turnirdən kənarlaşdırdı. Courtois meydanda qalsaydı, nələr dəyişə bilərdi? Bu sual hələ də açıqdır.
Madrid-də indi José Mourinho dövrü başlayır. Courtois illərdir daha sərt struktur, daha intizamlı müdafiə və məşq meydançasında tələbkarlıq istəyirdi. Kağız üzərində Mourinho məhz bu profilə uyğundur. Klub yayda müdafiə xəttinə ciddi sərmayə qoyub, məqsəd aydındır: LaLiga titulunu geri almaq.
Belçika yığmasında isə Courtois bir az nəfəs almaq niyyətini gizlətmir. Dünya çempionatından sonra dediyi kimi, Nations League oyunlarını buraxıb Madrid-də qalmaq istərdi. Federasiya bu istəyə necə reaksiya verəcək – bu, onun beynəlxalq gələcəyini müəyyənləşdirəcək.
1. David RAYA, Arsenal/İspaniya, 30
David Raya hazırda planetin ən formda qapıçısı statusuna iddia edə bilər. Premyer Liqanın fiziki və hava mübarizələrinə dayanıqlı, eyni zamanda elit səviyyədə seyv edən qapıçı.
2025-26 mövsümündə Premyer Liqada 19 “quru oyun” – rəqiblərindən dörd daha çox. Son üç mövsümdə 48 “quru oyun”la liqada hamını kölgədə qoyur, ən yaxın izləyicisini 12 matç qabaqlayır. Arsenal-in 2025-26 mövsümündə çempionluğa yürüşü və Çempionlar Liqasında finala qədər irəliləməsində müdafiənin ürəyi məhz o idi. Komanda bütün turnirlərdə 32 “quru oyun” yazdırdı və Raya ardıcıl üçüncü Premyer Liqa “Golden Glove” mükafatını qazandı.
Arsenal-a gəlişi vaxtı böyük müzakirələr vardı: o, həqiqətən Aaron Ramsdale-dən yaxşıdırmı? İndi bu sual artıq tarixdə qalıb. Rəqəmlər, titullar və sabitlik cavabı verib.
Paradoks budur ki, o, bu formada ikən İspaniya millisində Dünya çempionluğuna gedən yolda bir dəqiqə belə oynamadı. Luis de la Fuente qapıda Unai Simón-u seçdi və bu qərar nəticəyə görə haqlı çıxdı. Amma fərdi səviyyədə Raya üçün bu, hələ də udulmamış bir dərmandır.
Arsenal-in uğuru ötən mövsüm çox da hücum atəşfəşanlığına yox, məhz “vurmaq çətindir” obrazına söykəndi. Mikel Arteta bu mövsüm hücumda əyləci bir az buraxsa belə, arxada belə bir qapıçıya sahib olmaq London klubunun həm titulunu qorumaq, həm də nəhayət Çempionlar Liqasını qazanmaq iddialarını diri saxlayacaq.
Dünya səhnəsində qapıçılar dövrü tez dəyişmir. Amma bu onluğa baxanda aydın görünür: növbəti illərin həlledici seyv-ləri artıq bu adların əlindədir.
