Gana İngiltərə ilə qarşılaşmaya hazırlaşır: Dərslər və Taktikalar
Qanaq-qanaq qazanılan Panama qələbəsi artıq arxada qaldı. İndi qarşıda İngiltərə var – həm qrupun, həm də bütün turnirin favoriti. Carlos Queiroz-un komandası üçün səhv payı sıfıra enir.
Gana Panama ilə oyunda kağız üzərində favorit idi, amma meydanda bu üstünlük çox az hiss olundu. Qara Ulduzlar uzun müddət əziyyət çəkdi, oyunun böyük hissəsində topun arxasınca qaçdı, yalnız məşqçinin ikinci hissədəki cəsarətli dəyişiklikləri və oyunçuların inadkarlığı sayəsində minimal hesabla qalibiyyət qopara bildi. İngiltərəyə qarşı bu qədər xəsisliklə oynamaq mümkün olmayacaq.
İndi sual sadədir: Gana bu dərsləri nə qədər tez mənimsəyəcək?
Jordan Ayew düyünü
Queiroz-un qarşısında ilk böyük məsələ: Jordan Ayew.
Komandanın ən təcrübəli futbolçusu, kapitanı, soyadının arxasında Abedi Pele kimi əfsanə dayanan hücumçu. Üçüncü dünya çempionatına çıxan cəmi dörd gənalıdan biri. Bu, paltardəyişmə otağında səs deməkdir, nüfuz deməkdir.
Amma Panama ilə oyunda Ayew meydanda tam başqa adam təsiri bağışladı. Sürət çatmadı, qərarlar gec verildi, topla davranışda səhvlər artdı. Bir epizod hamının yaddaşına həkk olundu: Antoine Semenyo ona boşluqda ötürmə verir, qarşısında açıq zona, Semenyo qapıya doğru qaçır. Sadə həll – topu vaxtında geri qaytarmaq. Ayew isə topla içəri sıxılır, rəqibin sıxlığının içinə girir və epizod boşa çıxır.
Panama buna görə cəzalandırmadı. İngiltərə cəzalandırar. Hem də amansızcasına.
Mərkəzdə yavaş hücumçu ilə Harry Maguire və ya digər ingilis müdafiəçilərinə qarşı oynamaq risk deyil, intihardır. Brandon Thomas-Asante dinamika və sürət gətirə bilər, artıq Caleb Yirenkyi-yə qələbə qolunda ötürmə verərək bunu göstərdi. Amma onun da çatışmayan tərəfi var: Ayew qədər beynəlxalq təcrübə daşımır, İngiltərənin ulduz səviyyəli müdafiəçiləri ilə bu səviyyədə üz-üzə gəlməyib.
Queiroz üçün dilemmanın mərkəzi də budur. Ayew-i kənarda saxlamaq liderliyi ehtiyat skamyasına göndərmək deməkdir. Mərkəzdə tək hücumçu kimi başlamaq isə artıq real seçim deyil.
Çıxış yolu meydanın başqa zonasından keçir. Ayew hücumun ön xəttindən bir addım geri çəkilməlidir. İrəliyə yaxın, amma mərkəzdə – hücumameylli yarımmüdafiəçi kimi. Orada o, oyunu yönləndirə, mərkəzlə hücumu bağlaya, müdafiə xətti ilə yarımmüdafiə arasındakı boşluqlarda top ala bilər. Sürət çatışmazlığı həmin zonada o qədər də kəskin görünməyəcək.
Panamaya qarşı Qana ən yaxşı hücum epizodlarını məhz Ayew dərinliyə düşəndə, topla əlaqə qurub oyunu birləşdirəndə yaratdı, yoxsa arxaya qaçışlarla yox. Onun cərimə meydançası ilə mərkəz arasındakı "xətlər arasında" intellekti, Semenyo və sürətli cinah oyunçuları üçün qapı aça bilər.
Belə bir düzülüş – ön xəttdə Semenyo, onun arxasında Ayew, sağda və solda Thomas-Asante və ya Fatawu kimi sürətli oyunçular – İngiltərənin zəif nöqtələrinə zərbə vurmaq üçün daha məntiqli görünür. Ayew-dən sprint tələb etmədən, ondan beyin kimi istifadə edərək.
Thomas Partey-nin geri dönüşü: lüks yox, məcburiyyət
Panama ilə oyunda Elisha Owusu üçün gün ağır keçdi. Mərkəzdə tez-tez itən mövqelər, təzyiq altında çətinlik, rəqibin asanlıqla mərkəzdən keçməsi. Komandanın ilk hissədəki taktiki forması da ona kömək etmədi, amma fakt dəyişmir: Qana bu səviyyədə mərkəzdə daha güclü dirək tələb edir.
Bu dirəyin adı Thomas Partey-dir.
Sağlamdırsa, meydanda olmalıdır. Sadədir. Qarşıda Jude Bellingham və Declan Rice kimi iki dünya səviyyəli yarımmüdafiəçi dayanır. İngiltərə artıq bunu Xorvatiyaya qarşı 4:2 hesablı qələbədə göstərdi – mərkəzdəki güc, tempin idarəsi, ikinci zonaya gecikmədən qaçışlar.
Partey-nin iştirakı Qananı kölgə qovalayan komanda olmaqdan çıxarıb, topa sahib olma mərhələlərini idarə edən komandaya çevirə bilər. Onun yanında Caleb Yirenkyi-nin enerjisi və sakitliyi ilə birlikdə Qana mərkəzdə divar qura bilər. İkisi birgə həm Bellingham-ın mərkəzdən partlayışlarını məhdudlaşdıra, həm də Rice-ı daha çox müdafiəyə məcbur edə bilər.
Bu isə birbaşa Ayew-ə azadlıq verir. O, geriyə qədər çəkilmədən xətlər arasında dolaşa, hücumla yarımmüdafiə arasında körpü rolunu rahatlıqla oynaya bilər.
İngiltərənin zəif nöqtələri: cinahlar açıqdır
İngiltərə Xorvatiyanı məğlub etdi, amma arxa xətt ideal görünmədi. İki qol buraxdılar, daha artığı da ola bilərdi. Ən ciddi siqnal cinahlardan gəldi.
Sağda Reece James bir epizodda rəqibini itirərək tənqid hədəfinə çevrildi. Solda Nico O’Reilly hücuma qoşulmada parlaq görünsə də, müdafiədə "hələ tam hazır deyil" təəssüratı bağışladı. Bu, Qananın sürətli oyunçuları üçün açıq dəvətnamədir.
Semenyo-nun birbaşa qaçışları və fiziki gücü ingilis cinah müdafiəçilərini bir-birə qarşı duellərə məcbur edə bilər. Thomas-Asante sürət və güc qarışığı ilə onları arxaya sıxışdıra bilər. Abdul Fatawu və Ernest Nuamah kimi oyunçular geniş zonalardan rəqibi dartıb çıxararaq İngiltərənin müdafiə xəttini uzada bilərlər.
Xorvatiya nə vaxt təhlükə yaratdı? Topu götürüb tez hücuma keçəndə. İngiltərə müdafiəsi düzülüş almazdan əvvəl. Qana da eyni ritmi tapmalıdır. Onlarda sürət var, güc var, fərdi ustalıq var. İndi qalıb bunları sinxron işlətmək.
Start fitindən təzyiq: ehtiyatlılıq yox, cəsarət
Panamaya qarşı Qara Ulduzlar oyunun böyük hissəsində geriyə sıxılmış halda oynadı. İlk saatda topa daha çox rəqib sahib oldu, daha çox şans yaratdı, Qananı reaktiv oyuna məcbur etdi. Komanda yalnız Queiroz-un Semenyo-nu mərkəzə çəkib strukturu dəyişməsindən, pressinqi artıran əvəzetmələr etməsindən sonra nəzarəti ələ almağa başladı.
Bu qədər gec oyanmaq İngiltərəyə qarşı fəlakətlə nəticələnə bilər.
Thomas Tuchel-in komandası Xorvatiyaya qarşı ilk hissədə təzyiq altında səhvlərə yol verdi, amma eyni zamanda iki dəfə də qapı tapdı. Onların ön xətti fürsət verənə qarşı amansızdır. Qana Panamaya qarşı olduğu kimi arxaya çəkilərsə, Harry Kane və komanda yoldaşları oyunu ilk yarıda bağlaya bilərlər. Dəyişiklik etmək üçün vaxt qalmaya da bilər.
Qana startdan sonra Panamaya qarşı ikinci hissədə göstərdiyi tempdə oynamalıdır. İlk saniyələrdən. Rəqibi rahat buraxmadan, mərkəzdə nəfəs almağa imkan vermədən. Bu oyunu dözümlülük savaşına çevirmək, İngiltərənin komfort zonasını dağıtmaq məcburiyyətindədirlər.
Standart vəziyyətlər: xırda detallarda uduzmaq olmaz
Rəqibin gücü təkcə oyunun axarında deyil. Rəqəmlər bir həqiqəti açıq şəkildə göstərir: dünya çempionatının ilk turunda İngiltərə penalti olmayan standart vəziyyətlərdən həm ən yüksək gözlənilən qol göstəricisinə, həm də ən çox qapıya zərbəyə sahib komandadır. Kane-in Xorvatiyaya vurduğu ikinci qol – Declan Rice-ın küncdən qaldırdığı topa boş baş zərbəsi – bu təhlükənin canlı nümunəsidir.
Qapıda kim dayanacaq – Lawrence Ati-Zigi, yoxsa zədədən sonra durumuna görə sual işarəsi olan Benjamin Asare – fərq etmir. Məsələ ondadır ki, Qana cərimə zərbəsi və künc zərbələrində bircə dəfə belə rəqibini itirməyə haqqı yoxdur.
Burada yenə Partey-nin rolu önə çıxır. Mərkəzdə boşluq buraxmamaq, cərimə meydançasının önündə lazımsız foullar etməmək üçün onun mövqeyi və oyunu oxuma bacarığı həyati əhəmiyyət daşıyır. Qana mümkün qədər qapıya yaxın standart vəziyyət verməməlidir.
Penaltilər isə ümumiyyətlə tabu olmalıdır. Amma futbol bəzən ssenarini tanımır. Əgər nöqtəni göstərsələr, o zaman Ati-Zigi və ya Asare bir şeyi unutmamalıdır: Kane 11 metr nöqtəsində sadəcə zərbə vurmur, psixoloji oyun oynayır. O, qapıçını oxuyur, hərəkətlərini analiz edir. Qapıçılar da onu eyni dərəcədə diqqətlə öyrənməlidir.
Panama ilə oyundan sonra Queiroz bir cümlə ilə gələcək günlərin tonunu müəyyənləşdirdi: "Əzab çəkməliyik, başqa yolu yoxdur." Dünya çempionatında nəticə, onun sözləri ilə desək, "çox bahalıdır". O, futbolçularının bu qiyməti ödəməyə hazır olduğunu deyir.
İndi məsələ sadədir: bu əzab ağılla birləşəcək, yoxsa İngiltərənin soyuqqanlı maşını altında əzilib gedəcək? Qara Ulduzlar cavabı dünya səhnəsində, ən böyük sınaqda verməlidir.



