Gianni Infantino və Donald Trump: FIFA-nın Siyasi İttifaqı
ABŞ Konqresində futbol mövsümü başlayıb. Bu dəfə gündəmdə meydan yox, Vaşinqtonun siyasi səhnəsi var. Mərkəzdə isə iki fiqur dayanır: FIFA prezidenti Gianni Infantino və ABŞ prezidenti Donald Trump.
Nümayəndələr Palatasının Ədliyyə Komitəsi Infantino-nu rəsmi dinləməyə çağırıb. Məqsəd açıqdır: onun Trump-la münasibətlərinin əsl miqyasını ortaya çıxarmaq.
Bu, sadəcə protokol çağırışı deyil. Bu, dünya futbolunun idarəetmə zirvəsindən Ağ Evə uzanan xəttin necə çəkildiyini anlamaq cəhdidir.
Trump Tower-dən Dünya Kubokuna: sərhədləri aşan yaxınlıq
Infantino ilə Trump-ın isti münasibətləri uzun müddətdir sirr deyil. Amma indi sual başqadır: bu yaxınlıq nə dərəcədə futbolun idarəçiliyinə təsir edib?
FIFA prezidenti bir vaxtlar Nyu-Yorkdakı Trump Tower-də özünə ofis iddia edib. Dünya Kubokunun püşkatmasının Vaşinqtondakı John F. Kennedy Center-ə köçürülməsi də həmin dövrdə baş verib. Həmin məkanın da faktiki olaraq Trump komandasının nəzarətində olduğu qeyd olunur.
Bununla kifayətlənməyib, Infantino Trump-a tarixdə ilk dəfə təqdim olunan FIFA Peace Prize mükafatını verib. Futbol diplomatiyası, yoxsa siyasi jest? Bu sual indi Konqres səviyyəsində soruşulur.
Gərginlik yayda keçirilən Dünya Kuboku zamanı daha da artdı. Trump, USMNT hücumçusu Folarin Balogun-a tətbiq olunan cəzanın götürülməsi üçün şəxsən Infantino ilə əlaqə saxlayıb. Qadağa qaldırılıb. Bu qərar isə dərhal Norveç Futbol Federasiyasının rəsmi şikayəti ilə nəticələnib. Norveç tərəfi uzun müddətdir Infantino-nun davranışlarını açıq şəkildə tənqid edir.
Jamie Raskin zərbəni sərtləşdirir
Demokrat Partiyasının önəmli simalarından olan nümayəndə Jamie Raskin artıq açıq hücuma keçib. O, Infantino-ya rəsmi məktub göndərərək, Ədliyyə Komitəsi qarşısında müsahibə verməsini tələb edir. Mövzu birbaşa və sərtdir: prezident Trump-la münasibətin xarakteri, pərdəarxası anlaşmalar, meydandan kənar sövdələşmələr.
Raskin məktubunda yazır ki, FIFA ilə Trump arasında baş verən son “quid pro quo” – yəni qarşılıqlı fayda üzərində qurulan anlaşma – “zərərsiz cinayət” deyil. Onun fikrincə, bu proses birbaşa amerikalılara zərər vurur.
O, FIFA-nı Trump administrasiyası ilə yaxınlığını sui-istifadə etməkdə, azarkeşləri “qanunsuz qiymət şişirtməsi” və Dünya Kubokuna bilet və paketlərin satışında “fırıldaqçı taktikalardan” istifadə etməklə aldadıb soymaqda ittiham edir.
“Açıq rüşvət”, Sepp Blatter kölgəsi və Nyu-Cersi istintaqı
Raskinin məktubu tonuna görə nadir hallarda görünən dərəcədə kəskindir. O, Infantino-nun Trump-la əlaqələrini birbaşa olaraq sələfi Sepp Blatter-ə qarşı irəli sürülən korrupsiya ittihamları ilə müqayisə edir.
Məktubda FIFA-ya qarşı “açıq rüşvət” iddiası irəli sürülür. Raskin bildirir ki, amerikalılar Dünya Kubokunun maliyyə mexanizmləri üzərindən “aldadılıb və manipulyasiya olunub”. Bu maliyyə məsələləri hazırda Nyu-Cersi ştatının baş prokuroru Jennifer Davenport tərəfindən araşdırılır.
Məktub Infantino üçün sadəcə tənqid sənədi deyil, həm də rəsmi xəbərdarlıqdır. Raskin tələb edir ki, FIFA əməkdaşları ilə Trump administrasiyası və ya onun inauqurasiya komitəsi ilə əlaqəli şəxslər arasında bütün yazışmalar qorunub saxlanılsın. Yəni sübutların hər hansı şəkildə yoxa çıxarılmasının qarşısı alınsın.
Infantino-dan həmçinin Trump-la münasibətlərini müdafiə etmək üçün stenoqramlaşdırılan rəsmi müsahibəyə qatılması istənilir.
Siyasi reallıq: Demokratlar hələ ki, azlıqda
Kağız üzərində tələblər sərt görünə bilər. Amma Vaşinqtonun siyasi riyaziyyatı hələ ki, Infantino və Trump üçün nisbətən rahat fon yaradır.
Demokratlar Nümayəndələr Palatasında azlıqda olduqları üçün Raskinin qısa müddətdə hüquqi məcburetmə gücünə sahib olması real deyil. Infantino-nu və ya FIFA-nı formal şəkildə məhkəmə çağırışı ilə üz-üzə qoymaq üçün Raskin çox sadə, amma çətin bir şeyə ehtiyac duyur: səs çoxluğuna.
Baxışlar indi noyabrda keçiriləcək aralıq seçkilərə yönəlib. Demokratlar Palatada daha çox yer qazana bilsələr, Infantino üçün bu çağırış artıq siyasi bəyanatdan real hüquqi təzyiq alətinə çevrilə bilər.
Bu fonun içində daha bir həssas mövzu yaxınlaşır: 2031 Women’s World Cup turnirinin ev sahibliyinin paylanması. Turnirin ABŞ, Meksika, Kosta Rika və Yamayka tərəfindən birgə keçirilməsi gözlənilir. Məhz bu proses də indi daha ciddi lupa altına düşə bilər.
Ağ Ev cavab verir: ton yüksəlir
Bu dəfə cavab meydandan deyil, White House-dan gəlib. The Athletic-in sorğusuna cavab verən Ağ Ev sözçüsü Davis Ingle Raskini hədəfə alıb və ritorikanın tonunu xeyli sərtləşdirib.
O, Jamie Raskin-i açıq şəkildə təhqir edən ifadələrlə tənqid edib və Trump-ın Dünya Kuboku üzərindəki rolunu “tarixi nailiyyət” kimi təqdim edib. Ingle bəyan edir ki, Trump-ın “cəsarətli vizyonu və qətiyyətli liderliyi” sayəsində 2026 FIFA World Cup turniri milyardlarla dollarlıq gəlir gətirib, ev sahibi şəhərlərə böyük iqtisadi impuls verib və milyonlarla azarkeş və idmançı üçün “təhlükəsiz, etibarlı və problemsiz” mühit yaradıb.
Ağ Ev bu turniri “tarixin ən böyük və ən uğurlu idman tədbirlərindən biri” kimi təqdim edir. Yəni Vaşinqtonun bir tərəfində korrupsiya, rüşvət və manipulyasiya sualları səslənir, digər tərəfində isə eyni hadisə milli uğur və iqtisadi qələbə kimi çərçivələnir.
Sonda ortaya tək, amma kəskin sual çıxır: dünya futbolunun ali qurumu ilə Ağ Evin bu qədər sıx orbitə düşməsi gələcək Dünya Kuboklarının taleyini necə formalaşdıracaq?
