Gianni Infantino Dünya Kubokuna sərmayə planını geri götürdü
Futbol dünyasını aylarla çalxalayan mübahisəli layihə rəsmən masadan qalxdı. FIFA prezidenti Gianni Infantino Dünya Kubokuna özəl sərmayə cəlb etməyi nəzərdə tutan, çox tənqid olunan FIFA Forward Enterprise (FFE) planını geri götürdüyünü açıqladı.
Bu, sadəcə texniki qərar deyil. Bu, futbol siyasətində açıq-aşkar məğlubiyyət kimi görünür.
Dünya Kubokuna toxunan plan
Infantino-nun planı radikal idi: Dünya Kubokunun kommersiya hüquqlarının müəyyən hissəsini özəl investor qrupuna açmaq, əvəzində isə hər bir FIFA üzv assosiasiyasına əlavə kapital axını təmin etmək. Məqsəd kağız üzərində cəlbedici görünürdü – xüsusən də inkişaf etməkdə olan futbol ölkələri üçün.
Lakin layihənin arxasında kimin dayandığı xəbərləri sızdıqca təzyiq artdı. Məlumatlara görə, investisiya qrupuna ABŞ prezidenti Donald Trump-ın kürəkəni Jared Kushner-in qardaşı Jason Kushner rəhbərlik edəcəkdi. Futbolun ən böyük turnirinə bu səviyyədə siyasi və maliyyə bağlılığı, bir çox assosiasiya üçün qəbul edilməz həddə çatdı.
UEFA-dan sərt cavab, konfederasiyalardan dəstək
Gərginlik kulminasiya nöqtəsinə çatanda, Avropanın cavabı gecikmədi. UEFA açıq şəkildə bildirdi ki, bu plan qəbul olunarsa, bütün üzv assosiasiyaları FIFA-nın bütün turnirlərini – həm kişi, həm də qadınlar arasında keçirilən Dünya Kuboklarını – boykot edəcək.
Bu, sadəcə xəbərdarlıq deyildi, futbolun mərkəzindən gələn açıq üsyan idi.
UEFA-nın mövqeyinə tezliklə CONCACAF və Asiya Futbol Konfederasiyası (AFC) da dəstək verdi. Beləliklə, Infantino-nun layihəsi təkcə Avropada deyil, qlobal miqyasda parçalanma mənbəyinə çevrildi.
Daxildə də sarsıntı: istefalar və açıq narazılıq
Tənqid yalnız konfederasiyalardan gəlmədi. FIFA-nın daxilində də ciddi silkələnmə baş verdi.
Prezidentin müşaviri, keçmiş US Soccer prezidenti Carlos Cordeiro vəzifəsindən getdi. Daha sonra FIFA-nın icraçı direktoru Kevin Lamour yayımladığı bəyanatda öz rəhbəri tərəfindən “aldadıldığını” açıq şəkildə bildirdi. Belə bir ton, ali futbol qurumunun içindən nadir hallarda eşidilir.
Bu hadisələr Infantino-nun planının nə qədər dərin etimad böhranı yaratdığını açıq göstərdi.
Qısa, lakin sərt bəyanat
FIFA gec Cümə günü “FIFA Prezidentinə aid edilən bəyanat” başlığı ilə rəsmi açıqlama yaydı. Orada Infantino FFE layihəsinin rəsmi olaraq dayandırıldığını bildirdi.
Onun sözlərinə görə, layihə ideya səviyyəsində FIFA üzv assosiasiyalarını və futbolu qlobal miqyasda daha da gücləndirməyə xidmət etməli idi, xüsusən də dəstəyə ən çox ehtiyacı olan ölkələrdə. Plan yalnız üzvlərin əksəriyyətinin razılığı və FIFA Şurası, konfederasiyalar və digər tərəfdaşlarla məsləhətləşmələr əsasında irəli aparılmalı idi.
Amma səs tonunu dəyişən məqam başqa idi: Infantino etiraf etdi ki, müxtəlif tərəflərin fikirlərini dinlədikdən sonra layihənin “elə bir bölünmə yaratdığını” görüb ki, artıq dəstəyin səviyyəsindən asılı olmayaraq, ilkin məqsədlərə xidmət etmir.
Onun vurğuladığı “məqsədimiz həmişə birləşdirmək və yaxşılaşdırmaq olub, olacaq da” cümləsi, sanki son həftələrdə yaranan parçalanmaya gecikmiş cavab idi.
Və ardınca gələn cümlə: “Nəticə etibarilə, bu təklif irəli aparılmayacaq.”
FFE rəsmən bitdi.
Növbəti gediş: parçalanmanı necə yamayacaq?
Infantino indi zərbəni yumşaltmağa çalışır. O, yaxın günlərdə və həftələrdə bütün maraqlı tərəfləri yenidən bir masa arxasına toplamaq niyyətində olduğunu bildirir. Məqsəd – oyunun ümumi maraqları naminə birlik görüntüsünü bərpa etmək və xüsusilə də dəstəyə ən çox ehtiyacı olan ölkələrdə futbolun inkişafını davam etdirməkdir.
Ancaq sual yerində qalır: Dünya Kubokunun kommersiya gəlirlərinə bu cür aqressiv yanaşmadan sonra, prezidentlə konfederasiyalar arasında yaranan etimad yarasını nə qədər tez sağaltmaq mümkündür?
Futbolun ən böyük səhnəsi olan Dünya Kuboku yenidən siyasi və maliyyə mübarizəsinin mərkəzinə çevrildi. İndi hamı eyni suala baxır: növbəti böyük ideya gəldikdə, bu dəfə kim ilk “yox” deyəcək?
