İngiltərə Dünya Kubokunda Arxada Qalan Sabitlik Problemi
İngiltərə bu Dünya Kubokunda çox şeyi düz edib, amma bir şeyi qətiyyən tapa bilməyib: oturuşmuş “on birlik”.
Məqsəd aydın idi – qrupu birinci bitirmək. Bunu etdilər. Amma son 32-yə gəlib çıxanda hələ də bu komandanın “ən yaxşı” versiyasının necə göründüyünü heç kim dəqiq deyə bilmir. Üç oyundan sonra belə, Thomas Tuchel hələ də cavab axtaran məşqçiyə bənzəyir.
Qanadlar dəyişir, suallar qalır
İngiltərənin bu turnirdə ən çox gözdən qaçmayan problemi müdafiə xəttində və cinahlarda davamlı rotasiyadır. 270 dəqiqə ərzində artıq səkkiz fərqli oyunçunun iştirak etdiyi, doqquz müxtəlif cinah müdafiəçi–vinger cütlüyü sınaqdan keçirilib. Bu, axtarışın miqyasını göstərir.
Reece James və Jarell Quansah kimi sağ cinah müdafiəçilərinin sıradan çıxması, Bukayo Saka-nın isə tam formada olmaması Tuchel-in işini xeyli çətinləşdirib. Amma səbəb nə olursa olsun, cinahlardan sabit hücum təhlükəsi görünmür, arxa dördlüyün hər oyunda dəyişməsi isə müdafiə sabitliyini dağıdıb. Rəqib hücuma keçən kimi bu komanda narahat görünür. Dünya Kubokunda bu, ciddi xəbərdarlıq siqnalıdır.
Bununla belə, bu qarışıqlığın içində də öz işini mükəmməl görənlər var.
Onurğa yerindədir: Bellingham, Kane və digərləri
Panama ilə oyunda Elliot Anderson parladı. Jude Bellingham matçın ən yaxşısı seçildi və bunu tam haqq etdi. Harry Kane yenə qolunu vurdu. Jordan Pickford və Declan Rice ilə birlikdə bu adlar komandanın onurğa sütununu təşkil edir. İngiltərə nə qədər dəyişsə də, meydanın ortasından mərkəz hücuma qədər uzanan bu xəttə arxayın ola bilir.
Tuchel-in komandası hələ bütün xətlər üzrə tam gücünü göstərməyib. Amma böyük oyunçuların bir epizodla matçın axarını dəyişə biləcəyi hissi daim meydandadır. Bellingham-ın Panama ilə görüşdə Saka-nın künc zərbəsindən sonra vurduğu qol bunun ən təmiz nümunəsi idi: heç nədən gələn zərbə, oyunun taleyini həll edən an.
İdeal variant bu deyil. Sistem özü komandanı açıq oyunda çoxsaylı qol vəziyyətlərinə çıxarmalıdır. Amma hər matçda elə epizodlar olur ki, plan işləmir, oyun sıxılır və səhnəyə fərdi ustalıq çıxmalı olur. İngiltərə bunu bacarır.
Həmin epizodda top belə ideal deyildi. Bellingham onu ideal hala gətirdi. Rəqib müdafiəni tənqid etmək olar, amma o epizodda Bellingham-ın gücü, balansı və texnikası göz qabağında idi. Topa toxunduğu an tribunada bir hiss yaranırdı: bu matçın qalibi artıq bəllidir.
DR Congo eyni ssenarini gətirir
İndi Atlanta-da DR Congo gözləyir. Gözlənti budur ki, onlar da Ghana və Panama kimi oynayacaqlar – arxada sıx müdafiə, ön tərəfdə isə sürətli əks-hücumlar. Yəni yenə eyni tapmaca: bu “divarı” necə sındırmaq?
Bəzən cavab çox sadə detalda gizlənir – topu rəqib cərimə meydançasına necə ötürdüyündə.
Panama ilə oyunda Marcus Rashford və Saka tez-tez içəri qapanaraq içəriyə doğru əyilən (inswing) kroslar göndərirdilər: Rashford sol cinahdan sağ ayağı ilə, Saka isə sağdan sol ayağı ilə. Bu cür toplar müdafiəçilər üçün daha rahatdır – istiqamətləri görür, irəli çıxıb qarşılayırlar.
İngiltərə ən təhlükəli anlarını vingerlər kənara çıxıb çarpaz ötürmə etdikdə qazanır. Bellingham-ın Kane üçün etdiyi asist buna nümunədir: kənardan gələn kros, hücumçu isə nə vaxt qaçacağını bilir və topa hücum edir. Belə epizodlar bu komandanın hücum potensialını açır.
Hücumdan çox, müdafiə düşündürür
İngiltərə hələ hücumda maksimumunu göstərməyib. Amma ən böyük narahatlıq ön xəttdə deyil. Üç oyunun hər birində bu komanda arxada çox asan açılıb.
Croatia ilə ilk hissədə müdafiə demək olar ki, dağıldı və iki qol buraxıldı. Ghana və Panama qarşısında da eyni sarsıntılar görüldü, sadəcə bu dəfə rəqiblər həmin epizodları sonadək dəyərləndirə bilmədi. Turnir irəlilədikcə belə səhvlərin qiyməti qat-qat ağır olacaq.
Keçmiş turnirlərdə İngiltərənin müdafiəsi bəlkə də dünyanın ən güclüsü deyildi, amma heç olmasa sabit idi. İndi isə hər oyunda fərqli arxa dördlük sanki standart hal alıb.
DR Congo ilə görüşdə də yenə yeni kombinasiya gözlənilir: sağ cinahda yenidən Spence başlaya bilər, yaxud Erzi Konsa mərkəzdən ora çəkilər, mərkəzdə isə John Stones – Marc Guehi tandemi bərpa oluna bilər, əgər Guehi tam hazırdırsa.
Tuchel-in etdiyi bəzi dəyişikliklər tamamilə öz seçimidir, bəziləri isə zədələrin diktəsidir. Amma bir həqiqət var: zədə tarixi zəngin olan futbolçulara bu qədər güvənmək böyük risk idi. İndi o riskin nəticələri ilə yaşamalıdır.
Vaxt daralır, qərar lazımdır
DR Congo ilə oyunda Tuchel hansı dördlüyə güvənəcək? Hansı cinah cütlüyünə sadiq qalacaq? Bu qərarlar artıq yalnız növbəti matçı deyil, turnirin taleyini müəyyən edə bilər.
İngiltərə növbəti raundda Mexico və ya Ecuador ilə görüşə çıxacağına inamla baxa bilər. Keyfiyyət, fərdi ustalıq, matçı təkbaşına həll edən oyunçular – hamısı var. Amma Dünya Kubokunda uzağa getmək üçün bir şey mütləq lazımdır: arxada sabitlik.
O sabitlik tapılmasa, bu komanda nə qədər istedadlı olsa da, bir gün səhv yerdə, səhv anda, səhv rəqibə rast gələcək. O zaman sual budur: bu Dünya Kubokunun hekayəsi nə qədər uzun yazılacaq?
