İngiltərə düşərgəsində Tuchel sualları: yarımfinal gecəsinin kölgəsi
Argentina ilə dünya çempionatının yarımfinalı yalnız meydanda deyil, İngiltərə paltardəyişmə otağında da iz buraxıb. Məlum olub ki, bir neçə futbolçu – o cümlədən aparıcı, təcrübəli adlar – Thomas Tuchel-in müdafiəyə yönəlmiş dəyişikliklərini nə başa düşüb, nə də bəyənib.
Onların düşüncəsinə görə, bu qərarlar komandanın qələbə şansını artırmadı, əksinə, əl-qolunu bağladı.
Qoldan sonra geri çəkilmə
Anthony Gordon 55-ci dəqiqədə hesabı açanda, sanki ssenari İngiltərə üçün yazılmışdı. Sağ cinahdan Morgan Rogers, sol cinahda Gordon – məhz bu turnirdə qurulan hücum planının ideal şəkli. Argentina müdafiəsinin zəif nöqtəsi kimi öncədən müəyyənləşdirilmiş cinahlar işə düşmüşdü.
Amma üstünlük cəmi on yeddi dəqiqə yaşadı. Təzyiq artdıqca, Tuchel-in komandası addım-addım geriyə sıxıldı. Məhz bu anda baş məşqçinin seçimi bəzilərini heyrətə saldı.
Gordon kənara alındı, əvəzində Ezri Konsa daxil edildi. İngiltərə beş müdafiəçi ilə oynamağa keçdi, qarşıda isə hələ yarım saatdan çox vaxt var idi. Hücumun ən iti silahlarından biri meydanı tərk etdi, komanda isə daha da aşağıda müdafiəyə qapanmağa başladı.
On dəqiqə sonra növbə Declan Rice-a çatdı. Turnir boyu xəstəlik və fiziki problemlərlə boğuşan yarımmüdafiəçi əvəzləndi, yerinə Nico O’Reilly daxil oldu. Meydanda artıq altı müdafiəçi vardı, onların dördü mərkəz müdafiəçisi idi. Harry Kane də geri çəkilib müdafiəyə kömək etməyə məcbur qaldı.
Argentina dalğa-dalğa gəlirdi. Lionel Messi hücumların mərkəzində idi, İngiltərə isə topu irəli daşıya bilmirdi.
“Out-ball” yox, cinah qaçışları yox
Komanda daxilində taktika ilə bağlı tərəddüdü olanlar bir məqamda həmfikirdi: İngiltərənin meydanda nə nəfəs almaq imkanı qaldı, nə də topu saxlamaq. Hücumda topu saxlayacaq, cinahlara qaçacaq, rəqibin təzyiqini azaldacaq heç kim yox idi.
Turnir boyu oyun planı sürətli cinah oyunçuları üzərində qurulmuşdu. Argentina müdafiəsinin ən çox zorlanan hissəsi də məhz bek zonaları idi. Amma Gordonun qolundan sonra ehtiyat skamyasında oturan Noni Madueke, Bukayo Saka və Eberechi Eze oyuna toxunmadı. Marcus Rashford isə yalnız 96-cı dəqiqədə meydana buraxıldı – o vaxta qədər Argentina Enzo Fernandez və Lautaro Martinez-in gecikmiş zərbələri ilə hesabı 2:1 etmişdi.
Gordonun qolundan Martinez-in əlavə vaxtda vurduğu qələbə topuna qədər olan hissədə İngiltərənin topa sahib olma faizi cəmi 12 faiz idi. Bu, yalnız rəqəmlə ifadə olunan statistik deyil, meydanda hiss olunan boğulma idi.
Tuchel-in izahı: sistem, yoxsa səhv plan?
Tuchel oyundan sonra etiraf etdi ki, hələ matçı təkrar izləməyib, amma problemin kökünü daha dərinə – ölkə futbolunun strukturuna bağladı. Onun fikrincə, İngiltərə futbolçuları təzyiq altında topa nəzarəti saxlamaq baxımından ispan, argentinalı və braziliyalı həmkarlarından geri qalır.
Baş məşqçi öz taktikasını səhv hesab etmədi. Onun planı beş müdafiəçiyə keçidlə Argentina cinahlarından gələn krosları kəsmək, xüsusən də Nico Gonzalez-in oyuna qoşulmasından və Messi-nin sağ cinaha keçərək 4-2-4 düzülüşündə hücumu genişləndirməsindən sonra onlara meydan verməmək idi.
Amma bəzi futbolçular bunu başqa cür gördü. Onlar dəyişiklikləri “mənfi” kimi qəbul etdilər: komanda daha da sıxıldı, müdafiə fasilə götürə bilmədi, topa sahib olmaq isə demək olar ki, mümkünsüzləşdi.
“DNA” mübahisəsi və sakit düşərgə
Tuchel-in İngiltərə futbolunun “DNA”sı barədə dedikləri də sual doğurub. Komandanın bəzi üzvlərinin bu fikrə necə reaksiya verdiyi hələ bilinmir. Onlar doğrudanmı özlərini ispan, argentinalı, braziliyalı həmkarlarından təbii olaraq geri sayırlar, yoxsa məsələ sadəcə yanlış oyun planı və səhv an seçilmiş dəyişikliklərdədir?
Bununla belə, düşərgədə parçalanma, açıq qarşıdurma və ya baş məşqçiyə qarşı açıq narazılıqdan söhbət getmir. Tuchel hələ də komanda daxilində çox sevilən, sözünə qulaq asılan fiqurdur. Oyundan sonra artan tənqid dalğasına baxmayaraq, FA rəhbərliyinin də ona dəstəyi davam edir.
Tuchel özü də mövqeyini aydın bildirib: o, Euro 2028 üçün vəzifəsində qalmağa “100 faiz” hazırdır. O turnirdə İngiltərə, Şotlandiya, Uels və İrlandiya Respublikası ilə birgə ev sahibliyi edəcək.
Sual isə açıq qalır: bu yarımfinal gecəsi, müdafiəyə qapanan dəyişikliklər və “DNA” polemikasından sonra, həmin ev turnirinə qədər İngiltərə öz oyun kimliyini həqiqətən dəyişə biləcəkmi?
