Jonathan David dünya çempionatında het-trik etdi

Bir həftə əvvəl Jonathan David haqqında danışılan tək şey məyusluq idi. Bosniya və Herseqovinaya qarşı açılış oyununda zəif çıxış, saat tamam olmadan əvəzlənmə, suallar, tənqidlər, şübhələr. O isə yenə susurdu. Hər zamankı kimi. Juventus hücumçusu illərdir deyir: onun adından qollar danışmalıdır.

Qətərə qarşı elə də oldu. Və necə oldu.

Erkən pressinq, erkən zərbə

Oyunun ilk dəqiqələrindən Davidin enerjisi meydanı elektrikləşdirdi. Qətər müdafiəçilərinə nəfəs almağa imkan vermədi, ikinci topları qopardı, pressinqi ilə rəqibin arxadan çıxışını dağıtdı. Sanki bütün həftə eşitdiyi səs-küyün cavabını hər sprintində verirdi.

16-cı dəqiqədə təzyiq nəticəsini verdi. Sağ ayağı ilə vurduğu güclü vole topu qapıçıdan qayıtdı, Cyle Larin isə həmin epizodu tamamlayaraq turnirdə ikinci qolunu vurdu. Skorbord dəyişdi, stadionun səsi yüksəldi, Davidin üzərindəki yük isə bir az da azaldı.

Bir neçə dəqiqə sonra isə artıq səhnənin tam sahibi o idi. Tajon Buchanan və Alistair Johnston arasında mükəmməl üçbucaq kombinasiya, cərimə meydançasına vaxtında qaçış və dəqiq, soyuqqanlı zərbə. Top dirəklərin arasından tora sancıldı, David isə nəhayət ilk dünya çempionatı qoluna qovuşdu. Tənqidçilər susmağa başladı.

Təzyiq dayanmadı. Bu dəfə ilkin zərbəni Larin endirdi, qapıçıdan qayıdan topa isə David güllə kimi cumdu. Rebound epizodunda yenə o, yenə qapı, yenə qol.

Son dəqiqələrdə isə artıq bu oyunun rəmzinə çevrilən səhnə gəldi. Müdafiənin arxasına daha bir qaçış, soyuqqanlı tamamlanma və Kanadanın altıncı qolu. David tarixə düşdü – dünya çempionatında het-trik edən ilk kanadalı futbolçu.

Stadion coşurdu, amma Kanada skamyasında sevincin içində acı bir sükut var idi. İdrissa Koné xərəkdə meydanı tərk etmişdi.

Het-trik, rekord və gecikmiş cavab

Bu oyuna qədər Davidin böyük səhnələrdə “yox”a çıxması barədə kifayət qədər söz deyilmişdi. İndi isə eyni səhnədə, eyni təzyiq altında, başqa bir obrazla geri döndü. Komandanın tarixində ən çox qol vuran oyunçusu olan David hesabını 42-yə çatdırdı və özünə lazım olan inamı tapdı – onu televizor qarşısında milyonlarla insanın ondan gözlədiyi inamı.

Baş məşqçi Jesse Marsch matçdan sonra bunu gizlətmədi. O, Davidin birinci qolda zərbə ilə epizodu başladığını, sonra het-trik etdiyini, amma bundan da önəmlisi, ümumi oyunda dominant olduğunu vurğuladı. Kanada üçün bu, təkcə üç xal deyildi. Bu, hücum xəttinin mərkəzindəki fiqurun doğulduğu gecə idi.

Larin haqqında səs-küy Bosniya oyunundan əvvəl zirvəyə çatmışdı. Marsch onu start heyətindən kənarda saxlamış, Tani Oluwaseyi ilə başlamışdı. İndi isə Larin iki oyunda iki qolla cavab verib. Toronto gecəsində tənqidçiləri susdurdu, Qətərə qarşı isə David eyni işi gördü. Kanada hücum xəttində suallar yerini cavablara verir.

Koné zədəsi: qələbənin qaranlıq tərəfi

Amma skorbord hər şeyi demir. Kanada üç xal qazandı, amma meydanın mərkəzində ən vacib oyunçusunu itirdi. Koné-nin topla davranışı, sıx pressinq altında çıxış yolları tapması, müdafiə xətlərini deşən ötürmələri komandanın keçid oyununda açar rol oynayırdı.

Rəsmi diaqnoz hələ açıqlanmasa da, Marsch matçdan sonra dedikləri ilə vəziyyətin ağırlığını göstərdi. Onun sözlərinə görə, zədə anında “sümüyün sınma səsi” eşidilib, Koné əməliyyat üçün xəstəxanaya aparılıb. Komanda yoldaşları üçün bu, təkcə itki yox, sarsıntı idi.

Kanada bu dünya çempionatına onsuz da zədələrin kölgəsində gəlib. “Növbəti adam irəli” prinsipi artıq bu komandanın şüarına çevrilib. İndi bu siyahıya daha bir ad yazılır. Alphonso Davies geri dönür, Koné-nin yerinə oyuna daxil olan Saliba isə standart vəziyyətdən qol vurmağı bacardı. Amma onların heç biri Koné-nin eyni tipdə oyun quruculuğunu, sıx zonalarda toplu cəsarətini təkrarlamır.

Alistair Johnston bunu açıq şəkildə etiraf etdi: komandanın ən yaxşı versiyasında Koné mərkəzdə əsas fiqurlardan biridir. Eyni zamanda o, bu zədənin komanda üçün əlavə motivasiya olduğunu da dedi. Kanada yığması özünü “qardaşlıq” kimi təsvir edir və belə anlarda bu sözlər boş şüar yox, real hissə çevrilir. Onlar indi yalnız özləri üçün yox, xərəkdə meydanı tərk edən komanda yoldaşı üçün də oynayacaqlar.

Johnstonun incə xətti: aqressiya və risk

Alistair Johnston özü də Qətərə qarşı oyuna nazik bir xətt üzərində çıxmışdı. Daha bir sarı vərəqə alsaydı, İsveçrəyə qarşı qrup finalını buraxacaqdı. Belə vəziyyətdə çoxları ehtiyatlı oynayar, riskdən qaçardı. O isə əksinə, hücumun mərkəzi fiqurlarından birinə çevrildi.

Sağ cinahda Buchanan, Koné və David ilə birgə yüklənmələrdə daim ön planda idi. Kanadanın ikinci qolunda məhsuldar ötürməni məhz o verdi, matçı dörd dəqiq dəqiq kross və altı böyük qol şansı ilə tamamladı. Bütün bunlara baxmayaraq, ehtiyac duyulan intizamı qorudu və sarı vərəqədən qaçdı. Beləliklə, İsveçrəyə qarşı həlledici oyunda meydanda ola biləcək.

Johnston oyundan sonra taktiki planı da açdı. Məqsəd Akram Afifin cinahını yalnız qorumaq deyildi, onu müdafiə etməyə məcbur etmək idi. Sağ cinahda həm üçlü müdafiə quruluşuna dəstək verir, həm də klubında olduğu kimi, hücuma qoşulmaq üçün sərbəstlik qazanırdı. Bu ikili rol Qətər müdafiəsinin balansını pozdu.

Koné yerdə acı içində qıvrılarkən, Johnstonun davranışı lider obrazını tamamladı. O, komanda yoldaşlarını sakitləşdirməyə çalışdı, eyni zamanda zədələnən futbolçuya tərəf narahat baxışlar atdı. Kağız üzərində o, cinah müdafiəçisidir. Meydanda isə səs, ritm və xarakterdir.

Qətərin dağılması

Qətər üçün bu oyun sadəcə ağır məğlubiyyət deyildi, siqnal idi. Dörd il əvvəl ev sahibi kimi qrupda sonuncu olan komanda, bu dəfə də dünya çempionatının ritminə hazır görünmədi. İsveçrəyə qarşı 1:1 hesablı heç-heçədə göstərdikləri dözümlü müdafiə, son dəqiqə qolu ilə qazanılan tarixi xal bu matçda tamamilə itib-batdı.

Julen Lopetegui kimi təcrübəli baş məşqçinin kənardan oyunu sakitləşdirmək, komandanın psixoloji durumunu qorumaq cəhdləri nəticə vermədi. Kanada temp diktə etdi, Qətər isə ard-arda zərbələr aldı. İndi böyük ehtimalla onlar Group B-dən vidalaşacaqlar və son oyuna da iki start heyəti oyunçusuz çıxacaqlar.

Əgər bu performans Qətərin gələcək planlaşdırdığı səviyyəyə yaxındırsa, növbəti dəfə dünya çempionatı səhnəsinə qayıtmaq üçün xeyli gözləməli olacaqlar.

Kanada üçün yeni mərhələ

Kanada isə bu qələbə ilə yalnız xal cədvəlinə yox, öz imicinə də toxundu. Bu komanda dünya çempionatında sadəcə “rəqabət apara bilən” deyil, “üstünlük qura bilən” kollektiv olduğunu göstərdi. Bunu da Alphonso Davies olmadan etdi. Kapitan və ulduz oyunçuya sağalmaq üçün əlavə vaxt qazandırdılar və indi İsveçrəyə qarşı qrup birinciliyi uğrunda oyuna daha rahat çıxacaqlar.

Amma bu rahatlığın fonunda bir sual qalır: Koné-siz Kanada eyni sürətli, eyni iti, eyni cəsarətli olacaqmı? Cavab yaxın günlərdə gələcək. Marsch-ın komandası indi təkcə öz tarixini yazmır, həm də itirdiyi yarımmüdafiəçinin adını da bu hekayəyə həkk etməyə çalışır.

Turnir böyüdükcə, səhnə də böyüyür. Jonathan David artıq bu səhnədə öz sözünü dedi. İndi növbə bütün Kanadaya məxsusdur.