Kanada və Cənubi Afrika: Dünya Çempionatında Tarixi Qarşılaşma
Kanada tarix yazmağa hazırdır: ilk dəfə dünya çempionatında çıxış mərhələsi, ilk dəfə “ya qal, ya get” axşamı. Rəqib – asan ad hesab olunmayan, turnirə pis başlasa da, dirənməyi bacardığını sübut edən Cənubi Afrika.
Bu qarşılaşma təkcə 1/16 final bileti üçün deyil. Kanada üçün illərlə qurulan layihənin növbəti pilləsi, komandanın özünü həqiqi dünya səhnəsində təsdiq imtahanıdır.
Kanada favoritdir, amma təhlükə realdır
Reytinqlər kağız üzərində aydın danışır. Kanada bu mundiala FIFA siyahısında 31-ci, Cənubi Afrika isə 60-cı pillədə gəlib. ESPN-in turnir öncəsi sıralamasında da fərq böyük idi: Kanada 25-ci, Cənubi Afrika 48 komandadan 46-cı.
Ancaq Cənubi Afrikanın qrup mərhələsində göstərdiyi reaksiya bu rəqəmləri bir az solğunlaşdırdı. Turnirin ilk oyununda Meksikaya qarşı 0:2 və iki qırmızı vərəqə ilə darmadağın – ideal başlanğıc deyildi. Ümidlər ikinci matçda, Çexiyaya qarşı xilasolma penaltilə yenidən alovlandı: Teboho Mokoena komandasına həyati vacib xal qazandırdı. Sonra isə gəldi həlledici gün: yalnız 31 faiz topa sahib olduqları görüşdə Cənubi Koreyanı 1:0 hesabı ilə məğlub edib A qrupunda ikinci yeri qopartdılar. Thapelo Maseko imzası ilə.
Bu komanda asan qurban deyil. Az oynayırlar, amma dişləyirlər.
Kanada isə 1/32 finala daha balanslı, amma dalğalı marşrutla gəldi. İlk matçda Bosniya və Herseqovina ilə 1:1 – açılışda ehtiyatlı, amma stabil oyun. Ardınca doqquz nəfərlə qalan Qətərə qarşı 6:0-lıq şou – hücum potensialının sərt nümayişi. Və nəhayət, İsveçrəyə qarşı 2:1 hesablı məğlubiyyət: ikinci hissənin əvvəlində iki qolla silkələnən Kanada, sonra oyunu tam öz əlinə aldı, fərqi azaltdı, amma bərabərlik qolunu tapa bilmədi.
Qrupun zirvəsi bir qol məsafəsində idi. O qol gəlmədi.
Məhz o son dəqiqələr Kanadanın xarakterini açdı. Jonathan David son saniyələri “çox gərgin” kimi təsvir etdi. Komanda qapıya yağış kimi kroslar göndərir, cərimə meydançasına “hər şey və hamı” ilə doluşur, İsveçrəni öz qapısına sıxırdı. Bərabərlik Kanadaya B qrupunun birinciliyini və 1/32 finalı Vankuverdə, üçüncü yer sahibinə qarşı gətirəcəkdi. Şans qaçdı, amma mesaj verildi: bu komanda geri addım atmır.
Alphonso Davies – decoy-dan X-faktora?
İndi isə böyük sual: bazar günü Alphonso Davies meydanda olacaqmı?
Kapitan hələ bu turnirdə saniyə belə oynamayıb. Səbəb – hamstring zədəsi. Baş məşqçi Jesse Marsch qrup mərhələsindən sonra etiraf etdi ki, Davies əslində “decoy” kimi istifadə olunub, yəni rəqibin fikrini yayındırmaq üçün ad siyahısında saxlanılıb, amma meydana çıxması heç vaxt real olmayıb.
Marsch indi isə tam əksini deyir: növbəti matç üçün hazır olacaq. Bu açıqlamanın nə qədər taktiki oyun, nə qədər həqiqət olduğunu yalnız bazar günü biləcəyik. Komanda Qətərə qarşı qələbədən əvvəl zədə yeniləmələrini tam dayandırdı, buna görə də son iki həftədə Daviesin real durumu demək olar ki, sirr olaraq qalıb.
Məşqçinin sözləri isə aydındır: İsveçrəyə qarşı oynaması heç nəzərdə tutulmayıb, amma rəqib bütün mətbuat konfransında ondan danışıb. Plan işlədi. İndi Marsch eyni qətiyyətlə deyir: “Növbəti oyun üçün hazır olacaq”. Sual təkcə bunun nə qədər doğru olması deyil. Sual budur: o meydanda olsa, Kanada bir pillə də yüksəlməyə nə qədər yaxınlaşacaq?
Kanada həm də mərkəz xəttində güclənməyi gözləyir. Yığmanın beyni sayılan Stephen Eustáquio İsveçrəyə qarşı yalnız 58-ci dəqiqədə oyuna qoşuldu. Cənubi Afrikaya qarşı onun start heyətində olması planın mərkəzi hissəsinə çevrilə bilər. Müdafiənin ortasında isə Moise Bombito ilk dəfə əsas heyətdə başlaya bilər – əlbəttə, fiziki durumu buna imkan verərsə.
Yol xəritəsi: Cənubi Afrika, sonra nəhənglər zolağı
Bazar günü Kanada – Cənubi Afrika dueli 1/32 final mərhələsini açacaq. Qalib altı günlük istirahətdən sonra 4 iyul, şənbə günü 1/16 finala çıxacaq.
Orada isə artıq başqa səviyyə başlayır. Kanadanın cığırı, kağız üzərində, dünya nəhənglərinin arasından keçir. Kanada – Cənubi Afrika cütünün qalibini ağır çəkili duel gözləyir: F qrupunun lideri Niderland və C qrupunun ikincisi Mərakeş.
Hər iki komanda qrup mərhələsini 2-0-1 hesablı göstərici ilə bitirib, hər ikisi mundiala dünyanın ilk səkkizliyi sırasında gəlib. Mərakeş FIFA reytinqində 7-ci, Niderland isə 8-ci idi. Qətər 2022-də Mərakeş yarımfinala qədər irəliləmiş, Niderland isə Argentina ilə dramatik penaltilər seriyasında mübarizədən kənar qalmışdı.
Niderland dünya çempionatlarında “asanca uduzan” komanda reputasiyasına heç vaxt sahib olmayıb. Onlar 2010 finalında İspaniyaya 0:1 hesablı məğlubiyyətdən bəri mundialda əsas vaxtda uduzmurlar.
Mərakeş bu turnirə Braziliya ilə 1:1 hesablı heç-heçə ilə başlayıb, sonra Şotlandiyanı 1:0, Haitini isə 4:2 hesabı ilə keçib. Niderland isə F qrupunda hücum gücünü nümayiş etdirib: Yaponiya ilə 2:2, ardınca İsveçə 5:1, Tunisə isə 3:1.
Bu yolu keçən komanda üçün də sınaqlar bitmir. Braketin yuxarı tərəfində 1/4 finalda çox güman ki, Almaniya və ya Fransa dayanacaq. Almaniya artıq E qrupunun qalibi kimi yerini təmin edib. Fransa isə cümə günü Norveçə qarşı xal qazanacağı halda I qrupunda zirvəni rəsmiləşdirəcək. Bu ssenari reallaşsa, 1/16 finalda dünyanın üçüncü yığması Fransa ilə onuncu yığması Almaniya üz-üzə gələ bilər. Qalibi isə yuxarıdakı dördlük – Kanada, Mərakeş, Niderland və Cənubi Afrika – gözləyəcək.
Yəni Kanadanın xəyal marşrutu çox sadə səslənir, amma icrası dəhşət qədər çətin: əvvəl Cənubi Afrika, sonra Mərakeş və ya Niderland, ardınca Fransa və ya Almaniya. Dünya futbolunun ən ağır koridorlarından biri.
Kanada artıq tarixi dəyişib – növbəti addım nədir?
Bu yığma üçün isə hər şey bir addımdan başlayıb. İlk dünya çempionatı xalı. İlk qələbə. İlk dəfə qrupdan çıxmaq. Hamısı artıq bu turnirdə baş verib. Komanda öz tarixi planını ardıcıl olaraq yazır.
İndi qarşıda növbəti sərhəd dayanıb: ilk dəfə çıxış mərhələsində qələbə.
Jesse Marsch İsveçrəyə məğlubiyyətdən sonra komandanın əhvalını belə ifadə etmişdi: “Reaksiyaya fokuslanacağıq. Tam olaraq olmaq istədiyimiz yerdəyik”.
İndi reaksiya üçün səhnə hazırdır. Sual budur: Kanada bu dəfə fürsəti qaçıracaq, yoxsa dünya futbolunun ən çətin marşrutlarından birinə həqiqətən ayaq basacaq?
