Liverpool futbolu ABŞ-da təqdim edir
Nyu-Yorkun beton meşəsində, işıqların altında Liverpool yenidən özünü təqdim edir. Klubun hesablamalarına görə, təkcə ABŞ-da 26 milyondan çox azarkeş var. Belə bir rəqəm varkən, yay hazırlıq turu üçün Atlantikanın o tayını seçmələri təsadüf deyil.
Bu, Amerika üçün futbol yayına çevrilib. Liverpool və Fenway Sports Group-un (FSG) baş icraçı direktoru Billy Hogan isə bu dalğanı sadəcə izləmək yox, onun üzərində sürüşmək niyyətindədir. O, klub üçün “çox çətin il”dən sonra söhbətin artıq gələcəkdən getdiyini deyir.
Yankee Stadium-un kölgəsində, Wrexham ilə oyundan əvvəl Hogan BBC Sport-a danışır. Saatlar sonra Andoni Iraola-nın komandası məşhur arenaya çıxacaq. Amma hələlik əsas mübarizə meydançadan kənardadır.
Bhatia konsorsiumu, 4,5 milyardlıq dəyər və FSG-nin mesajı
Keçən həftə FSG rəsmi şəkildə təsdiqlədi: britaniyalı-hindistanlı biznesmen Amit Bhatia-nın rəhbərlik etdiyi konsorsium Liverpool-da strateji azlıq payı ilə maraqlanır. Danışıqlar davam edir, anlaşmanın bağlanacağına inam isə artır.
Hogan bu barədə danışarkən ehtiyatlı, amma aydın danışır: John Henry və FSG illərdir eyni mövqedədir – kluba kömək edəcək sərmayə varsa, dinləməyə hazırdırlar. Bu prinsip dəyişməyib.
Onun sözlərinə görə, Bhatia-nın rəhbərlik etdiyi, idarə etdiyi və təmsil etdiyi konsorsium azlıq payı üçün marağını rəsmi şəkildə ortaya qoyub. Bu mərhələdə əlavə detal yoxdur. Amma bir rəqəm çox şeyi izah edir: Financial Times yazır ki, mümkün anlaşma Liverpool-u 4,5 milyard funtdan çox dəyərləndirəcək.
Hogan isə başqa bir xətti qırmızı kimi çəkir – FSG-nin geri çəkilməsi söhbət mövzusu deyil. O, 2010-cu ildə klubu 300 milyon funt qarşılığında alandan bəri bu layihənin içindədir və indi də israr edir: Liverpool hələ yolun zirvəsində deyil.
Onun baxışı sadədir: dünyanın ən böyük idmanı, ən güclü liqası və həmin liqanın nəhəng klublarından biri. Premier League-in artan qlobal təsiri fonunda Hogan bu mövqeyi “böyük imkan” kimi görür. Klubun məqsədi açıqdır – meydanda kuboklar, meydandan kənarda isə davamlı gəlir artımı və strukturun böyüməsi.
Ötən mövsüm Liverpool Deloitte Football Money League-də beşinci yeri tutdu və 702 milyon funt gəlirlə Premier League-də birinci oldu. Hogan vurğulayır: bu pulların hamısı yenidən klubun özünə yatırılır. Söhbət qısamüddətli riskdən yox, dayanıqlı idarəetmədən gedir.
Rekord xərclər, zəif mövsüm, Slot-un gedişi
Paradoks buradadır: rekord səviyyədə – 450 milyon funtluq – yay xərcləməsindən sonra meydandakı nəticə məyusedici oldu. Mövsümün sonunda Arne Slot vəzifəsindən uzaqlaşdırıldı. Daha da ağrılısı, Mohamed Salah, Andy Robertson və Ibrahima Konate kimi aparıcı adlar klubu azad agent kimi tərk etdi.
Bu yay Liverpool üçün sanki reset düyməsi kimi işləyib. Michael Edwards FSG-də futbol üzrə baş icraçı direktorluqdan getdi – əsas səbəb kimi multi-klub modelindən imtina göstərilir. İndi isə iddialara görə, idman direktoru Richard Hughes Səudiyyə Ərəbistanında Al Hilal ilə əlaqələndirilir. Sabitlik sualları qaçılmazdır.
Hogan isə bu xaosu “futbolun reallığı” kimi təqdim edir. Onun fikrincə, keçid və dəyişiklik qaçılmazdır. Yeni baş məşqçi Andoni Iraola-nın gətirdiyi ideyalar və fəlsəfə ətrafında klub daxilində həqiqi bir həyəcan var. O, azarkeşlərin bu oyunun stilindən zövq alacağına inanır, amma zaman istənildiyini də gizlətmir.
Mesajı aydındır: rəhbərlik cəbhəsində panika yoxdur. Hogan Liverpool-un ümumi sağlam vəziyyətdə olduğunu, mülkiyyət səviyyəsində liderliyin sabit qaldığını deyir və diqqətin artıq qarşıdakı mövsümə yönəldiyini bildirir.
Transfer modeli dəyişmir: az xərclə də yol var
Şəxslər dəyişsə də, klub modeli eyni qalır. Hogan israr edir ki, prinsip sabitdir: FSG nə vaxt sərmayə qoyubsa, məqsəd həmişə meydanda qalib gəlmək üçün ən yaxşı şəraiti yaratmaq olub.
O, ötən mövsümə işarə edir – böyük xərclə yanaşı, oyunçu satışlarından da ciddi gəlir əldə olunmuşdu. Bu yay isə tam əks ssenari – yalnız bir əsas transfer: Federico Chiesa, 12,5 milyon funt. Hogan bunu qənaətçilik yox, vəziyyətin diktəsi kimi izah edir. Klubun hansı mövqelərə ehtiyacı varsa, qərarı “idarəedici sahib” kimi təsvir etdiyi Mike Gordon verir.
Qadın komandası: gecikmiş oyanış
Liverpool-un qadın komandası üçünsə tablo daha sərtdir. Keçən mövsüm WSL-də 11-ci yer, 2014-dən bəri isə çempionluq yoxdur. Hogan bu sahədə açıq özünütənqid edir: bir neçə il əvvəl diqqəti itirdiklərini etiraf edir.
İndi isə kurs dəyişib. Qadın komandası üçün AXA Melwood təlim bazası ən yaxşı mərkəzlərdən biri kimi təqdim olunur, heyətə və şəraitə sərmayə artır. Strategiya eynidir: kişi komandasında olduğu kimi, qadın komandası da dayanıqlı model üzərindən qurulacaq. Hogan qadın futbolunda böyük artım potensialı gördüklərini və bu sahənin gələcək üçün ciddi fürsət daşıdığını deyir.
İflasın kənarından maliyyə nəhənginə
Bütün bu planları dinləyərkən, 2010-cu ilin mənzərəsini xatırlamaq kifayətdir: Liverpool o zaman faktiki olaraq iflasın astanasında idi. İndi isə klub maliyyə cəhətdən güclü, infrastruktur baxımından isə tam başqa səviyyədədir.
Hər şey hamar olmayıb. Bu ilin əvvəlində Hogan azarkeşlərə bilet qiymətlərinin artırılması barədə məktub yazmağa məcbur qaldı. Etirazlardan sonra klub planlaşdırılan artımı azaltmalı oldu. Bu, FSG-nin dövründə azarkeşlərlə münasibətlərdə bəzən sərt, bəzən gərgin, amma dialoqa açıq xəttin davamı idi.
Anfield isə bu illər ərzində dəyişib, amma kimliyini itirməyib. Son on ildə dörd tribunadan ikisi yenidən qurulub və genişləndirilib. Hogan-ın sözlərinə görə, FSG Liverpool-u alanda Boston Red Sox ilə müqayisələrdən biri də bu idi – icmanın içində yerləşən, simvolik stadionu qorumaq və eyni zamanda müasirləşdirmək.
İndi diqqət yalnız tribunaların içi ilə məhdudlaşmır. Klub Anfield ətrafındakı məhəllənin özünü – infrastruktur, nəqliyyat, matç olmayan günlərdə insanların ora cəlb olunması – yeniləmək üzərində işləyir. Məqsəd sadədir: stadionun ruhunu qoruyub saxlayaraq onu XXI əsrin tələblərinə uyğunlaşdırmaq.
Hogan üçün ən böyük fəxarət mənbələrindən biri də budur – klubun artıq möhkəm maliyyə bünövrəsinə sahib olması. Bir vaxtlar iflasın astanasında olan Liverpool indi uzunmüddətli olaraq Anfield-də qala, öz infrastrukturunu davamlı şəkildə yeniləyə bilir. Bəzən başlıqlara çıxmayan, amma klubun sağlamlığı üçün həyati əhəmiyyət daşıyan detallardan danışır.
Kuboklara gəlincə, o, daha çoxunu arzuladığını gizlətmir. Amma qazanılan titulları, xüsusilə də Çempionlar Liqasının final günlərindəki fan-parkları, azarkeşlərin birgə yaşadığı sevinci və kədəri xatırlayır. Onun üçün bu, klubun mahiyyətidir – birlikdə yaşanan xatirələr, yolun özündən alınan zövq.
İndi isə Liverpool “çox çətin il”dən sonra yeni istiqamət axtarır. Və bunun üçün seçilən səhnə təsadüfi deyil: Nyu-York, xəyallar şəhəri. Sual budur – bu dəfə bu xəyallar Anfield-ə hansı reallığı gətirəcək?
