Liverpool-un transfer bazarında yaratdığı planka
Atlantikanın o tayında ulduzlar dünya çempionu adı uğrunda mübarizə aparır, amma futbol pullarının ən böyük savaşı indi İngiltərədə gedir. Və bu dəfə meydanda heç kim yoxdur.
Transfer bazarında yeni dalğa çərşənbə günü partladı. Xəbər yayıldı ki, Tottenham Newcastle-un yarımmüdafiəçisi Sandro Tonali üçün əsas 92,5 milyon funt-sterlinq, üstəgəl 7,5 milyon funt bonuslu razılaşma əldə edib. Bir neçə saat sonra isə London klubu daha bir bombanı işə saldı: West Ham-un yarımmüdafiəçisi Mateus Fernandes klub rekordunu yeniləyən 85 milyon funtluq transferlə rəsmən açıqlandı. Bu rekordun ömrü isə, görünür, cəmi bir neçə gün olacaq.
Çünki Manchester City artıq Nottingham Forest-dən Elliot Anderson üçün 116 milyon funt ödəməyə razılaşıb. Bu rəqəmlər tək bir sualı qışqırır: transfer bazarında nə baş verir?
Liverpool dalğanı qaldırdı, indi dalğa onların üstünə qayıdır
Qiymətlərin illərdir artdığı hamıya bəllidir. On il əvvəl 20 milyon funtluq oyunçu ilə bu günkü 20 milyonluq oyunçu eyni deyil. Amma bu yay gördüklərimiz adi inflyasiyanı çoxdan keçib. Xüsusilə də bu məbləğləri xərcləyən klublara baxanda.
Liverpool adətən bazarda “sərfəli alver” klubudur. Sərt büdcə, ağıllı skautinq, fürsət transferləri. İndi isə elə bir mühit formalaşıb ki, “qırmızılar”ın özü də bu qiymət partlayışından narahat olmalıdır. Çünki bu dalğanın qalxmasında onların da payı az deyil.
Keçən yay baş verənlər hələ unudulmayıb. Liverpool əvvəlcə Florian Wirtz üçün 116 milyon funt sərf etdi, sonra isə Alexander Isak üçün 125 milyon funtluq razılaşma ilə bu məbləği də aşdı. Satışlardan 200 milyon funtdan çox gəlir əldə olundu, finalda isə çempion olan Arsenal xalis xərcləmədə Premyer Liqanın zirvəsinə çıxdı. Amma fakt budur: Liverpool-un bir pəncərədə təxminən 450 milyon funtluq xərci liqa tarixində misilsiz idi.
Nəticə? İndi həm ayrı-ayrı futbolçular, həm də ümumi büdcə baxımından Liverpool-un yaratdığı planka bazar üçün istinad nöqtəsinə çevrilib. Klublar qiymət müəyyənləşdirəndə məhz bu müqayisələrə baxırlar.
Curtis Jones niyə 30 milyondan ucuz deyil?
Liverpool oyunçu dəyərlərini çox vaxt analoji profilli futbolçularla müqayisə edərək formalaşdırır, xüsusilə də satmaq istəyəndə. Ona görə də Curtis Jones müqaviləsinin son 12 ayına girsə belə, klub 30 milyon funtdan aşağı təklifləri ciddi qəbul etmək niyyətində deyil. Eyni yaşda, bənzər səviyyədə və oxşar müqavilə vəziyyətində olan futbolçuların son aylarda hansı məbləğlərə satıldığını görüb bu həddi müəyyənləşdiriblər.
Bu yanaşma Liverpool-a məxsus deyil, əksər klublar eyni yolu tutur. Problem ondadır ki, “yaxşı, amma hələ böyük ulduz deyil” kateqoriyasına aid oyunçular üçün belə astronomik rəqəmlər ödəniləndə, bazarda başlanğıc qiymət kəskin qalxır. Nəticədə həqiqətən elit səviyyəli futbolçunu almaq getdikcə daha da əlçatmaz olur.
Paris Saint-Germain-in Bradley Barcola üçün doqquzrəqəmli qiymət qoyması təsadüfi deyil. RB Leipzig isə Liverpool-un Yan Diomande üçün 86 milyon funtluq marağını asanlıqla dəf etdi, üstəlik, ivoriyalı cinah oyunçusunun PSG-yə getmək istəyi barədə xəbərlər ortaya çıxmamışdan əvvəl.
Fenway Sports Group üçün sərt reallıq
Fenway Sports Group özünü transfer pəncərəsində son qəpiyinə qədər dəyər çıxaran, məlumat bazasına söykənən fürsət transferləri ilə fəxr edən bir sahiblik modeli kimi təqdim edir. Məsələn, keçən ay Osasuna-dan İspaniya yığmasının cinah oyunçusu Victor Munoz üçün 34,5 milyon funtluq azadolunma maddəsini işə salmaları məhz bu strategiyanın məhsuludur.
Onlar hələ də bu yolla getməyə məcburdur. Çünki ötən yay rekord xərcləməyə baxmayaraq, Liverpool müxtəlif səbəblərdən bəzi əsas rəqibləri qədər maliyyə gücünə malik deyil. Manchester City, PSG və ya müəyyən hallarda Newcastle kimi klubların sərbəst xərcləmə lüksü Anfield-də yoxdur.
Üstəlik, Andoni Iraola-nın heyətində hələ də doldurulmalı ciddi boşluqlar var. Liverpool yay pəncərəsinə indi-indi sürətlə daxil olur, amma transfer şöbəsini çox çətin tapşırıq gözləyir: hazır səviyyəyə maksimum yaxın, “demək olar ki, hazır məhsul” olan oyunçular tapmaq, amma onları “sadəcə potensial” kateqoriyasından fərqləndirəcək qədər keyfiyyətli seçmək. Məhz buna görə hədəflərin yaş profili daha da aşağı salınıb – gənc, inkişaf etdirilə bilən, amma artıq yüksək səviyyəyə toxunan futbolçular.
Bazar alov içində, çıxış yolu hanı?
Bu yay futbolçu birdən-birə daha bahalı olub. Tonali, Fernandes, Anderson, daha əvvəl Wirtz və Isak – adlar dəyişir, amma məntiq eynidir: Premyer Liqa klubları qiymətləri bir-birinin üzərinə qaldırır, hər yeni razılaşma əvvəlkini normaya çevirir.
Liverpool da bu oyunun içindədir. Öz qaydaları, öz maliyyə çərçivələri ilə. Amma reallıq budur: bu pəncərədə ən yaxşı futbolçular üçün “top, top dollar” ödəməkdən qaçmaq artıq mümkünsüzə çevrilir.
Sual indi budur: Liverpool bu qızğın bazarda yenə də ağılla hərəkət edən klub kimi qalacaq, yoxsa öz yaratdığı plankanı aşmaq üçün növbəti dəfə sərhədlərini zorlamalı olacaq?
