Meksika Dünya Çempionatının Açılışı: Şəhərdə Bayram Atmosferi
Oyun ərəfəsində şəhər artıq hər şeyi demişdi.
Axşamdan etibarən mərkəzi küçələrdə son dəqiqə isterikası başlayıb: səkiləri bürüyən satıcılardan Meksika millisinin köynəkləri qapışılır, mağazaların qarşısında növbələr uzanırdı. Şəhərin ürəyi – Mexico City-nin simvolu sayılan El Ángel de la Independencia – ətrafında yüzlərlə azarkeş mahnı oxuya-oxuya, rəqs edə-edə gecəni səhərə bağladı. Siqnallar, qışqırıqlar, bayraqlar, davul səsləri… Bu, hələ açılış oyunundan əvvəl idi.
Belə hazırlıqdan sonra meydanda başqa nəticə çətin görünürdü.
Qələbə, pivə yağışları və parlayan çubuqlar
Məsələnin ilk hissəsini futbolçular həll etdi. Meksika, Meksika, Kanada və ABŞ-ın birlikdə ev sahibliyi etdiyi bu Dünya çempionatının açılış matçında Cənubi Afrikanı 2:0 hesabı ilə məğlub etdi. Qalanını isə şəhər boynuna götürdü.
Paseo de la Reforma – adətən maşın seli ilə dolu olan o məşhur prospekt – bir anda yalnız piyadalara məxsus Dünya çempionatı xəyala çevrildi. Yuxarıdan pivə yağışı, havada süni qar spreyləri, yerdə sonsuz konqa zəncirləri. Plastik Dünya kuboku fiqurları havaya qaldırılır, hər kəs özünü çempion kimi aparırdı.
Küçə yeməklərinin qoxusu, isti qəlyanaltılar, suvenirlər, əlində parlayan çubuqlar yelləyən uşaqlar… Bütün bunların fonunda isə pulsuz konsert. Açılış qrup oyununa görə bu qədər ehtiras bəlkə də kənardan həddən artıq görünə bilər. Amma Meksika üçün bu, milli yığmanın hər böyük qələbəsindən sonrakı adi ritualdır.
Şəhər özünün Fed Square-ini çoxdan tapıb: sıx dairəvi yolayrıcında ucalan zəfər abidəsi. Buraya toplaşan azarkeşlərin bir gecəlik enerjisi çox ölkənin turnirlik ehtirasına bərabərdir. Səbrləri yoxdur, yorulmaq nədir, bilmirlər. Səhərə qədər.
80 min nəfərlik vulkan
Stadiona gedən yolda ab-hava eyni dərəcədə yüklü idi. Xaricdə ənənəvi rəqqaslar, musiqiçilər, rəngbərəng milli geyimlər, trummalar. İçəridə isə səs-küy başqa səviyyəyə qalxmışdı.
80 minlik tribunalar açılış mərasiminin ifaçılarına bir ağızdan qoşuldu. Xüsusən də Dünya çempionatlarının simasına çevrilmiş Shakira səhnəyə çıxanda stadionun səsi damı silkələdi. Amma o, hələ başlanğıc idi.
Həqiqi, dərinlikdən gələn qışqırıqlar qollar üçün saxlanmışdı. Xüsusən də illər əvvəl keçirdiyi dəhşətli kəllə-beyin travmasından sonra böyük səhnəyə qayıdan Raúl Jiménez-in zərbə ilə vurduğu başla qoldan sonra. Top tora dəyən an tribunalar partladı – bu, sadəcə hesabdakı üstünlüyə deyil, bir insanın hekayəsinə verilən reaksiyaydı.
İkinci hissədə meydançaya daxil olan 17 yaşlı Gilberto Mora üçün səs-küy az qala buna çatdı. Tribunalar dərhal onun adını bir ağızdan səsləndirməyə başladı. Bu cür qarşılama Meksikada hər oyunçuya nəsib olmur; bu, ölkənin futbolda yeni simasını dəyişəcəyi gözlənilən istedada verilən siqnaldır.
“Bərkidilmiş” duyğular, açılan bədənlər
Komandanın baş məşqçisi, 1986-cı ildə Meksikada keçirilən mundialda futbolçu kimi oynamış Javier Aguirre, oyundan sonra futbolçuların yaşadığı hissləri gizlətmədi. O, bu səhnəni çox yaxşı tanıyır.
“Dünya çempionatının startı amansız səhnədir, ayaqlarını bir az titrədir,” – deyə o bildirib. – “Məşq mərkəzindən buraya gəlirsən, küçələrdə insanlar, azarkeşlər… Bu, futbolçuya ‘vay, vay, vay’ dedirdir.”
Onun sözlərinə görə, komanda 25 oyun idi ki, əzələ qıcolmaları yaşamırdı. Bu dəfə isə üç futbolçu krampdan əziyyət çəkdi. Sadəcə fiziki yüklənmə deyil, emosional partlayış. Bədən duyğunu içində saxlamır.
Futbolçular üçün indi bu dalğanı söndürmək, növbəti qrup oyununa hazırlaşmaq vaxtıdır. Azarkeşlər üçün isə əksinə – qapaq çoxdan açılıb, heç kim onu bağlamaq fikrində deyil.
Tribunadan çıxan bir azarkeşin dediyi kimi: “Bu, hər şey deməkdir. Çox şey deməkdir. Bizi yenidən xəritəyə qaytarır. Göstərir ki, Meksika futbol dünyasında var.”
“Chillax” deyən prezident və cavabını verən meydan
FIFA prezidenti Gianni Infantino da bu gecədən azarkeşlər qədər məmnun olacaq. Bir gün əvvəl o, turnir ərəfəsində təşkilata ünvanlanan tənqidlərdən gileylənmiş, hamını “chillax” etməyə çağırmışdı – sanki 2000-ci illərin əvvəllərindən qalmış yeniyetmə ifadəsi ilə.
Top oyuna girən andan etibarən isə həmin “chill” həbləri uduldu, partiya açıldı. Futbol nəhayət, səsi öz üzərinə götürdü.
Infantino bu atmosfer fonunda bir qədər rahat nəfəs ala bilər. Amma işıqlar sönmür, suallar yox olmur. Meksika futbolu yaşayan ölkədir, Kanadada və ABŞ-da isə “soccer” hələ də ikinci planda dayanır. Böyük adlar, böyük oyunlar əlbəttə, böyük tribunalar toplayacaq. Bəs yüksək bilet qiymətləri “kiçik səhnə” matçlarında tribunalardakı boşluqları artırmayacaq?
Daha sərt sual isə sərhədin o tayına aiddir: ABŞ-da Immigration and Customs Enforcement – ICE – özünü bu turnirdə nə dərəcədə hiss etdirəcək? Azarkeşlər üçün stadion qapısı ilə sərhəd qapısı arasında görünməz xətt çəkiləcəkmi?
Bu gecə Mexico City-də heç kim bu barədə düşünmək istəmədi. Bu şəhərdə, bu abidənin ətrafında, bu millət üçün hələlik yalnız bir səs var: topun torla görüşdüyü anın səsi. Qalan hər şey, istər-istəməz, bir az gözləməli olacaq.
