PSG və Arsenal: Budapeştdə Avropa taxtı uğrunda döyüş
UEFA Champions League-in mövsüm taleyini həll edən son gecə Budapeştin ürəyində, Puskas Arena-nın altında yazılacaq. Şənbə axşamı, saatlar 18:00-ı göstərən kimi Paris Saint-Germain və Arsenal Avropanın ən böyük klub səhnəsində üz-üzə gələcək.
Nə Messi, nə Mbappe, nə də köhnə nəsil ulduzlar. Bu dəfə söhbət iki hazırkı çempiondan, öz ölkələrinin taxtını ələ keçirib indi qitənin zirvəsinə iddia edən iki komandadan gedir.
İki yeni nəsil “nəhəng”
Tarix kitablarında adları Real Madrid, Milan və ya Liverpool qədər qalın hərflərlə yazılmasa da, bu finala çıxan PSG və Arsenal artıq Avropanın yeni nizamının ön sırasındadır. Hər ikisi bu mövsüm öz ölkə çempionatını qazanıb, indi isə mövsümün son, ən ağır imtahanına girir.
Fransada PSG-nin hegemonluğu artıq klişeyə çevrilib: son 14 mövsümdə 12 çempionluq. Bu il də fərqli olmadı. Lens son turlara qədər nəfəsini Paris klubunun ensəsində hiss etdirdi, amma titul yenə paytaxtda qaldı.
İngiltərədə isə hekayə daha dramatik idi. Arsenal üç mövsüm ardıcıl ikinci yeri tutduqdan sonra nəhayət divarı sındırdı. Manchester City-nin son həftələrdə Everton və Bournemouth qarşısında buraxdığı xallar Mikel Artetanın komandasına qapını bir daha açdı və onlar bu dəfə fürsəti əldən vermədilər. 22 illik Premier League həsrəti bitdi.
İndi isə sual birdir: bu mövsümün tacına hansı klub sahib çıxacaq?
Çempionun yolu: PSG-nin dalğalı yürüşü
PSG bu dəfə Champions League-ə adət etdiyi kimi rahat qapıdan yox, pley-off “darvazasından” daxil oldu. 36 komandalı Liqa mərhələsini 11-ci pillədə bitirdilər və birbaşa 1/8 final biletini üç pillə ilə qaçırdılar. Barcelona və Bayern Munich-ə məğlubiyyətlər, müdafiə olunan titula kölgə salmışdı.
Amma bu mərhələdə də Paris klubu öz gücünü göstərdi. Almaniyada Bayer Leverkusen üzərində 7:2-lik qələbə, bu mövsümün ən sərt bəyanatlarından biri idi. Pley-offda həmvətən Monaco ilə iki oyuna cəmi bir top fərqi – 5:4 – işlərini çətinləşdirsə də, sonrakı mərhələlərdə PSG dişlərini göstərdi.
Chelsea 8:2, Liverpool isə 4:0 ümumi hesabla “söküldü”. Qitənin ən ağır meydanlarından bəzilərində Paris komandası rəqiblərini darmadağın etdi və keçən mövsüm qazandığı kubokun təsadüf olmadığını xatırlatdı.
Ən böyük sınaq isə yenə Bayern Munich oldu. Liqa mərhələsində məğlub etdikləri rəqiblə bu dəfə yarımfinalda qarşılaşdılar. Parisdə 5:4-lük nəfəskəsən oyun, ardınca Almaniyada əsəbləri tarıma çəkən 1:1. PSG sonda final biletini cibinə qoydu, amma bu yol onlara asan başa gəlmədi.
Məğlubiyyətsiz yürüş: Arsenal-ın soyuqqanlı marşı
Arsenal isə tam başqa cür hekayə yazdı. Bu mövsüm Champions League-də hələ ki, heç kim onları məğlub edə bilməyib. Liqa mərhələsində səkkiz oyuna səkkiz qələbə, cəmi dörd buraxılan qol və 24 vurulan top. Bu, statistikadan çox, xarakter bəyanatı idi.
Yenə də həqiqi testlər pley-offda başladı. 1/8 finalda Bayer Leverkusen 3:1 ümumi hesabla yola salındı. Ardınca Sporting Lisbon və Atletico Madrid qarşısında hər iki mərhələdə cəmi bir top fərqi ilə irəliləmək, Arsenal-ın yeni simasını göstərdi: artıq bu komanda təkcə hücum şousu deyil, hesabı qorumağı, çətin anlarda soyuqqanlı qalmağı da bacarır.
Onların bu günə qədər məğlubiyyətsiz gəlməsi, finalı daha da yükləyir. Bu seriya Budapeştdə davam edəcək, yoxsa PSG ikinci il ardıcıl London klubunun xəyallarını puça çıxaracaq?
Keçən mövsümün kölgəsi
Bu finalın fonunda keçən mövsümün yarımfinalı ağır şəkildə dayanır. Arsenal-ın Champions League yürüşü məhz PSG tərəfindən dayandırılmışdı.
Emirates-də ilk oyunda Ousmane Dembele dördüncü dəqiqədə vurduğu qolla Paris klubuna minimal üstünlük qazandırmışdı. Parisdə cavab görüşündə Fabian Ruiz və Achraf Hakimi hesabı Arsenal üçün əlçatmaz etdi, Bukayo Saka-nın qolu isə yalnız təsəlli kimi qaldı. Ümumi hesab – 3:1, və London klubu üçün böyük fürsətin itməsi.
İndi isə qisas üçün səhnə daha böyükdür. Artıq söhbət yarımfinaldan yox, kubokun özündən gedir.
Tarix: PSG üçün müdafiə, Arsenal üçün ilk dəfə
PSG üçün bu, ardıcıl ikinci finaldır. Ötən mövsüm Inter Milan üzərində Münhendə 5:0-lıq tarixi qələbə ilə nəhayət illərlə arzuladıqları kuboka qovuşdular. Desire Doue o oyunda iki qol vuraraq ulduzlar qalereyasının ortasında yeni bir sima kimi parladı. Messi və Mbappe dövründə gəlməyən kubok, gənc fransız nəslinin əllərində Parisə getdi.
Bu qələbə PSG-ni turnirin tarixində kuboku qaldıran ikinci Fransa klubu etdi. Ondan əvvəl bunu yalnız Marseille 1993-cü ildə AC Milan-a qarşı bacarmışdı.
Arsenal üçün isə vəziyyət tamam başqadır. Onlar hələ bu kuboka toxunmayıblar. Bu, klub tarixində cəmi ikinci Champions League finalıdır. Birincisi 2006-cı ildə Barcelona qarşısında 2:1 hesablı məğlubiyyətlə bitmişdi. İngiltərə klubları ümumilikdə 15 dəfə Avropanın ən böyük mükafatını qazanıb, amma Arsenal bu siyahıda hələ də yoxdu.
Budapeşt, bu illik həsrətin bitdiyi şəhər ola bilərmi?
Baş-başa rəqəmlər: tarazlıq və incə xatirələr
Bu, PSG və Arsenal arasında səkkizinci duel olacaq. İndiyə qədər tərəflər hərəyə iki qələbə qazanıb, qalan oyunlar bərabərliklə nəticələnib. Tarixdə ilk qarşılaşmaları köhnə UEFA Cup Winners Cup-da olub. Arsenal 1:0-lıq ev qələbəsi (Kevin Campbell-in qolu) və Parisdə 1:1-lik heç-heçə ilə ümumi 2:1 hesabla mərhələ adlamışdı. O oyunda London klubunun qolunu Ian Wright, PSG-nin qolunu isə David Ginola vurmuşdu.
Keçən mövsümün liqa mərhələsində isə Arsenal öz meydanında 2:0 hesabı ilə qalib gəlmişdi. Kai Havertz və Bukayo Saka-nın ilk hissədə vurduğu qollar hesabı müəyyənləşdirdi. Maraqlıdır ki, topa daha çox sahib olan tərəf PSG idi – 65 faizlə və 9 zərbə ilə – amma qələbəni alan London klubu oldu. Bu, bu final üçün psixoloji xırdalıqdan daha çoxdur.
PSG: titul, yaralar və suallar
PSG yenə də Ligue 1-i zirvədə bitirdi, amma mövsümün sonu bir az acı dad buraxdı. Çempionluq Lens üzərində 2:1-lik səfər qələbəsi ilə rəsmiləşdi. Khvicha Kvaratskhelia və Ibrahim Mbaye-nin qolları Paris klubuna iki tur qalmış titulu təmin etdi. Ardınca Paris FC-yə 2:1 məğlubiyyət – həm çempionatın son akkordu, həm də şəhər derbisində prinsipial zərbə oldu. Üstəlik, Paris FC yanvarda Fransa Kubokunda da PSG-ni mübarizədən kənarlaşdıraraq ardıcıl “trebl” xəyallarını dağıtmışdı.
İndi diqqət yalnız Budapeştə yönəlib, amma komandada bəzi narahatlıqlar var. Ballon d’Or laureatı Ousmane Dembele mövsümün son oyununda baldırından zədə alaraq meydanı tərk edib. Finaldan öncə istirahət verilməyən azsaylı oyunçulardan biri idi və bu, riskin özünü göstərdiyi an ola bilər.
Achraf Hakimi və Lucas Chevalier-in də durumu sual altındadır. Nuno Mendes-in isə xırda zədəsini arxada qoyaraq meydana çıxacağı gözlənilir.
Bütün bunlara baxmayaraq, PSG-nin ehtimal olunan start “on biri” yenə güc nümayiş etdirir:
- Safonov;
- Zaire-Emery, Marquinhos, Pacho, Mendes;
- Neves, Vitinha, Ruiz;
- Doue, Dembele, Kvaratskhelia.
Əgər Dembele son anda sıradan çıxsa, bu, həm ritmə, həm də taktiki balansın hücum hissəsinə birbaşa təsir edəcək.
Arsenal: yenidən doğulan çempion və incə risklər
Arsenal üçün bu mövsüm ölkə daxilində hər şey demək olar ki, ideal ssenari ilə bitdi, amma kubok turnirləri xatırlatma etdi ki, hələ də komanda toxunulmaz deyil. League Cup finalında Manchester City-yə uduzduqdan sonra Premier League-də onlardan titulu qoparmaq, London klubuna emosional üstünlük verdi. Lakin trebl xəyalları FA Cup-da ikinci liqa təmsilçisi Southampton-un əllərində dağıldı.
İndi isə London nəhəngi üçün mövsümün bütün dəyəri bir oyuna yığılır.
Müdafiə xəttində itkilər az deyil. Jurrien Timber artıq səkkiz həftədir qasıq zədəsinə görə sıradan kənardadır və Budapeştə də çatmayacaq. Ben White da finalı buraxacaq. Bu, Artetanın arxa dördlükdə risk etmədən seçim imkanlarını məhdudlaşdırır.
Hücum xəttində isə qərarlar daha çox lüks xarakteri daşıyır. Noni Madueke-nin zədəsi ciddi sayılmır, amma sağ cinahda seçimi yenə Bukayo Saka lehinə həll etmək planlaşdırılır. Gənc ingilis, keçən mövsüm PSG-yə qarşı təsəlli qolunu vurmuşdu, indi isə ondan daha çox şey gözlənilir.
Arsenal-ın ehtimal olunan start heyəti belə görünür:
- Raya;
- Mosquera, Saliba, Gabriel, Hincapie;
- Lewis-Skelly, Rice;
- Saka, Odegaard, Trossard;
- Gyokeres.
Bu heyət həm topa nəzarət, həm də keçid hücumları üçün qurulub. Rice və Lewis-Skelly mərkəzdə ritmi idarə etməli, Odegaard isə xətlərin arasındakı boşluqları tapmalıdır. Gyokeres-in fiziki gücü PSG müdafiəsi üçün real sınaq olacaq.
Budapeşt ssenarisi: müdafiə olunan tac, yoxsa yeni kral?
Bir tərəfdə titulu qoruyan, Avropada artıq özünü sübut etmiş, amma hələ də daxili təzyiq altında yaşayan PSG. Digər tərəfdə nəhayət İngiltərə taxtını alan, indi isə illərlə arzuladığı Avropa kubokuna əl uzadan Arsenal.
Baş-başa tarix tarazdır. Mövsüm forması hər iki tərəfdə parlaqdır. PSG keçən mövsüm Arsenal-ı yarımfinalda saxlayıb, Arsenal isə bu mövsüm onları liqa mərhələsində London-da susdurub.
Budapeştin isti may axşamında sual təkdir: Paris klubu ardıcıl ikinci dəfə qitəni fəth edəcək, yoxsa Arsenal nəhayət öz adını Champions League-in qaliblər siyahısına yazdıracaq?




