Tottenham-dan Tonali zərbəsi: Yeni Era

Tottenham yay pəncərəsini sanki qəzəblə açıb. Klub tarixinin ən bahalı transferi – Sandro Tonali – artıq Londonadadır. Newcastle United-dən 100 milyon funt sterlinqə alınan italyan yarımmüdafiəçi yalnız rəqəmlərlə yox, verdiyi mesajla da yeni eraya işarə edir.

De Zerbi faktoru: iki saatlıq söhbətlə həll olunan gələcək

Tonali üçün seçim kağız üzərində çətin idi: Manchester City də daxil olmaqla, bir neçə nəhəngin marağı, yüksək maaş, böyük səhnə. Amma o, yolunu şimala yox, şimala-batıya deyil, Londona çevirdi. Səbəb? Roberto De Zerbi.

İtalyan yarımmüdafiəçi klubun rəsmi saytına danışarkən bunu gizlətmədi. O, baş məşqçi ilə təxminən iki saatlıq söhbətdən sonra qərarını dəqiqləşdirdiyini dedi: klub, azarkeşlər, stadion, oynanılacaq futbol – hamısı bir tabloya çevrilib. Tonali həmin an başa düşüb ki, seçim təkdir.

“İnsanlar dörd-beş klubdan danışırdı – əslində yalnız biri var idi,” – deyə o, Tottenham-ı nəzərdə tutaraq vurğulayıb.

London həyatı, ailə üçün daha rahat mühit, amma hər şeydən əvvəl meydandakı layihə. Tonali üçün bu keçid sadəcə maaş sıçrayışı deyil, karyerasının mərkəzini yenidən çəkməkdir.

De Zerbi də bu birləşmənin təsadüfi olmadığını açıq göstərdi. O, Tonali-ni uzun illərdir izlədiyini, hətta öz doğma şəhərinin klubu olan Brescia-nın akademiyasından bəri diqqətdə saxladığını deyib. İndi yolları Londonun şimalında kəsişir və bu, sadəcə nostalji yox, planlı hücumdur.

Rekordların sındığı yay: 237 milyonluq mesaj

Tottenham bir həftə ərzində iki dəfə öz transfer rekordunu qırdı. Çərşənbə axşamı West Ham-dan Mateus Fernandes 85 milyon funt sterlinqə gətirildi, indi isə Tonali – 100 milyon.

Cəmi: 185 milyon yalnız iki yarımmüdafiəçiyə. Ümumi yay xərci isə artıq 237 milyona çatıb və 2023-cü ilin 225 milyonluq əvvəlki klub rekordunu geridə qoyub. Klub illərlə “ehtiyatlı xərcləmə” etiketini daşıyırdısa, indi bu etiket cırılıb atılıb.

Yeni gələnlərin siyahısı kifayət qədər aydındır: Brighton-dan 52 milyon funt sterlinqə Jan Paul van Hecke, Liverpool-dan Andy Robertson, Bournemouth-dan Marcos Senesi, Burnley-dən Martin Dubravka – hamısı azad agent kimi. Üstünə Fernandes və Tonali. Altı transfer, tamamilə dəyişən skelet.

Bu aqressiv başlanğıc təsadüfi deyil. Son iki mövsümdə ardıcıl 17-ci yer, son turda güclə qurtarılan Premyer Liqa həyatı. Klub rəhbərliyindən verilən mesaj sadə olub: “Bir daha əsla.”

Tonali-nin gəlişi isə yalnız xərcləmə gücünü deyil, prioritetləri də göstərir. Əvvəlcə müdafiə və mərkəz xətti möhkəmləndirildi, indi De Zerbi hücum xəttinə əl atmağa hazırlaşır. Bu, pəncərənin yarısı deyil, başlanğıcıdır.

Newcastle üçün ağır, amma sərfəli ayrılıq

Newcastle tərəfi üçün bu keçid həm iqtisadi qələbə, həm də emosional itki kimi görünür. Tonali 2023-cü ilin yayında AC Milan-dan 55 milyon funt sterlinqə gətirilmişdi. İndi klub eyni oyunçudan 45 milyon funt sterlinq xalis gəlir əldə edir.

Bu məbləğ şimal klubuna tək bir ulduza bağlanmaq əvəzinə, heyətin bir neçə mövqeyini gücləndirmək imkanı verir. Artıq ilk addım atılıb: Hoffenheim-dan Bazoumana Toure 42 milyon funt sterlinqə alınıb və bu, gələcək bir neçə transfer üçün siqnaldır.

Newcastle rəhbərliyi bu satışın onlara yüksək potensiallı futbolçulara yönəlmək üçün çeviklik verdiyini düşünür. Bu arada, hər iki klubdakı mənbələrə görə, onlar Tottenham-ın gənc yarımmüdafiəçisi Archie Gray üçün təklif irəli sürməyiblər. Yəni bu xətt hələlik kəsişmir.

Tonali isə ayrılığı sosial şəbəkədə emosional məktubla qeyd etdi. O, Newcastle-a yalnız klub kimi deyil, “ev” kimi təşəkkür etdi, St James’ Park atmosferini, Wembley-də qazanılan tarixi kuboku, şəhərdə ailəsinin böyüməsini xatırlatdı. Newcastle ona futbol verdi, o isə şəhərdən xatirələrlə ayrılır.

Tottenham-ın mərkəz xəttində inqilab

Sky Sports ekspertlərindən Paul Merson-un Tonali barədə fikirləri qısa, amma kəskindir: “Bu, əsl yarımmüdafiəçidir.” Onun fikrincə, Tottenham illərdir meydanın mərkəzində rəqiblər tərəfindən sıxışdırılır, oyuna tam nəzarət qura bilmir, amma müdafiə və hücum xətlərində kifayət qədər keyfiyyət var.

De Zerbi ilk gündən bu problemi hədəfə alıb. Fernandes və Tonali kimi iki ağır çəkili mərkəz oyunçusunun gətirilməsi də məhz bu boşluğu doldurmaq üçündür. Plan aydındır: Tottenham artıq oyunu yalnız reaksiya ilə deyil, diktə ilə idarə etmək istəyir.

Merson gələn mövsüm üçün nikbindir, amma bir xatirəni də unutmur – ötən mövsümün sonunda Aston Villa ilə oyun. O qarşılaşmada Tottenham asanlıqla məğlub olmuşdu və daha yaxşı nəticə Spurs üçün hətta düşmə təhlükəsi də yarada bilərdi. Gələn mövsüm Çempionlar Liqasına vəsiqə uğrunda mübarizə dördüncü və ya beşinci yer ətrafında sıxlaşsa, həmin matçın əldən verilmiş şansı xatırlanacaq.

Pul haradan gəlir?

Tottenham-ın bu qədər sərbəst xərcləməsi illərlə verilən bir sualı yenidən gündəmə gətirir: bu hamısı necə maliyyələşir?

Cavabın bir hissəsi strukturda gizlənib. Klub son illərdə Premyer Liqada ən aşağı maaş-gəlir nisbətlərindən birinə sahib idi. Yeni stadion – çoxları tərəfindən dünyanın ən yaxşı arenalarından biri kimi göstərilən bu obyekt – klubun kommersiya gəlirlərini kəskin artırıb. Yerli ərazidə torpağa, infrastruktur layihələrinə yatırılan sərmayə indi meydandakı komandaya çevrilməyə başlayır.

Azarkeşlərin illərdir səsləndirdiyi əsas tənqid də məhz bu idi: “Pul var, amma komanda üçün xərclənmir.” İndi Lewis ailəsi, icraçı direktor Vinai Venkatesham və qeyri-icraçı sədr Peter Charrington-un vədi odur ki, stadiondan və digər mənbələrdən gələn gəlir birbaşa əsas komandaya yatırılacaq.

Lewis ailəsi bu yay klubun gündəlik fəaliyyəti üçün əlavə 100 milyon funt sterlinq vəsait yatırıb və bu, 2025-dən bəri ümumi kapital inyeksiyasını 200 milyona çatdırıb. Rəsmi olaraq bu, transferlər üçün deyil, əməliyyat xərcləri üçündür, amma klubun ümumi maliyyə çevikliyini artırır.

Satışlar da gündəmdədir. Heyətdə artıq sıxlıq yaranır, üstəlik Avropa turnirlərindən kənarda qalmaq oyun sayını azaldır. Lucas Bergvall, Luka Vuskovic, Cristian Romero, Pape Matar Sarr, Richarlison kimi adlar potensial gəlir mənbəyi kimi çəkilir. Artıq Luka Vuskovic-in Brighton-a 50 milyon funt sterlinqə satılması razılaşdırılıb. Bu balans oyunu hələ davam edəcək.

De Zerbi-nin Tottenham-ı: qorxudan hücuma

Bu yay pəncərəsi Tottenham üçün sadəcə “çox xərclədikləri” bir dövr deyil. Bu, klubun özünü yenidən təsəvvür etməsi, illərlə “təhlükəsiz zona”da qalan strategiyanın cırılıb atılmasıdır.

De Zerbi əvvəlcə arxa xətti və mərkəzi sığortaladı, indi isə növbə hücuma gəlir. Fernandes və Tonali kimi oyunçularla Tottenham artıq topu qovmağa yox, ona sahib olmağa, oyunu idarə etməyə hazırlaşır. Bu, həm Premyer Liqa zirvəsi, həm də Avropa səhnəsinə dönüş üçün tək yol kimi görünür.

Sual indi başqadır: bu qədər sərmayə, bu qədər cəsarətli addım, bu qədər dəyişən mərkəz xətti – Tottenham-ı nəhayət yalnız düşmə qorxusundan yox, titul mübarizəsinə qaytara biləcəkmi?