Trent Alexander-Arnold: Meydanın Ortasında Cavabı Tapılmayan Sual

Trent Alexander-Arnold-un adı çəkiləndə illərdir eyni mübahisə yenidən alovlanır: bu oyunçu həqiqətən də mərkəz yarımmüdafiədə işləyə bilərmi?

Bu sualı ilk verənlərdən biri təkcə azarkeşlər deyildi. Gareth Southgate onu Euro 2024-də İngiltərə yığmasının mərkəzində sınadı, amma cəmi iki qrup oyunundan sonra bu ideyadan əl çəkdi. Jürgen Klopp-un Liverpool-da qurduğu bütün sistem isə sağ cinah müdafiəçisindən başlayıb mərkəzə addımlayan, meydanı uzun ötürmələrlə kəsən Trent üzərində qurulmuşdu – amma yenə də start mövqeyi sağ müdafiə idi.

İndi isə səhnəyə José Mourinho çıxıb. Real Madrid-in Inter Milan üzərində Çempionlar Liqasındakı qələbəsində 27 yaşlı futbolçunu mərkəz yarımmüdafiədə oynatdı və köhnə sualı yenidən gündəmə gətirdi.

Bernabéu-da yeni rol – amma köhnə hökm

Keçən yay Bernabéu-ya gələndən bəri Alexander-Arnold hələ də Real Madrid-də bir nömrəli sağ cinah müdafiəçisi kimi özünü tam təsdiqləyə bilməyib. İndi isə hamı eyni şeyi soruşur: bəlkə də meydanın ortası onun üçün həqiqi dönüş nöqtəsidir?

Mourinho cavabı çox sərt qoydu: “O, İngiltərə və Liverpool üçün yarımmüdafiədə oynayıb… amma o, yarımmüdafiəçi deyil”, – deyə 2:1 hesablı gərgin qələbədən sonra israr etdi.

Portuqaliyalı mütəxəssis buna baxmayaraq, Trent-in tapşırığı necə yerinə yetirdiyini yüksək qiymətləndirdi: taktiki cəhətdən nə etməli olduğunu “çox yaxşı anladığını” dedi və onu Federico Valverde ilə birgə “bu səviyyədə çox yaxşı işləməkdə” təriflədi.

Yəni Mourinho onun mərkəzdəki zəhmətinə görə “çox minnətdar” olduğunu açıq şəkildə vurğuladı, amma eyni zamanda aydın mesaj verdi: Alexander-Arnold-u bu rolda mütəmadi görmək real deyil.

Zorən eksperiment – cəza dalğası qapıları açdı

Bu seçim planlı inqilabdan çox, zərurətdən doğan risk idi. Eduardo Camavinga, Arda Güler və Bernardo Silva-nın cəzalı olması Mourinho-nu seçimdə xeyli sıxışdırdı. Variantlar tükənəndə gözlər Trent-ə yönəldi.

Alexander-Arnold meydanın mərkəzində Valverde ilə yanaşı düzülüşdə yer aldı. Axşamı ziddiyyətli keçdi: iki qol fürsəti yaratdı, komanda yoldaşlarından daha çox kros etdi, amma bircə dəfə də olsun topu təmiz şəkildə rəqibdən almağı bacarmadı. Üstəlik, ötürmələrində də dəqiqlik aşağı idi – 83,3%.

Inter 77-ci dəqiqədə hesabı azaltan qolu vurandan az sonra o, əvəzləndi. Bernabéu tribunalarından fit səsləri eşidildi. Bunun birbaşa Trent-ə yönəlib-yönəlmədiyini demək çətindir; ehtimal daha çox komandanın ümumi oyunu ilə bağlı narazılıq idi, amma atmosferin gərginliyi hiss olunurdu.

Bu, Alexander-Arnold-la digər sağ cinah müdafiəçisi Denzel Dumfries-in rəsmən birgə start aldığı ilk rəqabətli oyun idi. Yayda Fiorentina ilə yoldaşlıq görüşündə ikisi də başlamışdı: o vaxt Trent sağ müdafiədə, Dumfries isə eyni cinahda bir qədər irəlidə oynayırdı.

Mourinho-nun hələ də “dəmir” sağ müdafiəçisi yoxdur. Keçən mövsüm Dani Carvajal-la əsas heyət uğrunda mübarizə aparan Alexander-Arnold indi eyni savaşı Dumfries-lə yaşayır.

Bununla belə, klub daxilindən gələn məlumatlara görə, portuqaliyalı baş məşqçi ingilis oyunçunun performansından, peşəkar dəyərlərindən və komandaya qatdığı çoxşaxəlilikdən təsirlənib.

“Adi” cinah müdafiəçisindən fərqli

Mourinho-nun baxışında Trent-i ənənəvi cinah müdafiəçilərindən ayıran cəhət onun mərkəzə keçid qabiliyyətidir. O, cərimə meydanına yaxın zonalarda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edir, hücumlara mərkəzdən qoşulur və oradan oyun qurur.

Onun uzun ötürmələri, cərimə meydançasına kəsdiyi kroslar, araya buraxdığı ötürmələr və standart vəziyyət icrası hələ də oyunundakı ən güclü silahlardır. Məhz bu keyfiyyətlər illərdir müzakirəni diri saxlayır: belə ayağa malik oyunçu niyə meydanın daha mərkəzi rolunda istifadə olunmasın?

Amma hər dəfə reallıq öz sözünü deyir.

Southgate-in planı niyə dağıldı?

Euro 2024-də Southgate-in planı çox aydın idi: Trent-i mərkəzdə daimi fiqura çevirmək. O, hətta bundan öncə də bu fikirlə oynayırdı. 2023-cü ilin iyununda Malta ilə seçmə oyununda ona 10 nömrəli forma verildi. İngiltərə 4:0 qazandı, Alexander-Arnold isə məhz yarımmüdafiədən qol vurdu.

Oyundan sonra Channel 4-a danışarkən etiraf etmişdi: “Bu mövqedə çox oynamamışam, amma özümü rahat hiss edirəm. Təbii gəlir, bunu deyə bilərəm. Özümü gələcəkdə burada görə bilirəm.”

Bu cümlələr Southgate-in cəsarətini artırdı, o da növbəti 12 ay ərzində vaxtaşırı Trent-i mərkəzdə sınamağa davam etdi. Amma Danimarka ilə 1:1-lik sönük heç-heçədən sonra plan dağıldı. Alexander-Arnold saat tamam olmadan əvəzləndi və həmin andan sonra eksperiment faktiki olaraq bağlandı.

Mourinho da Inter-lə oyundan sonra eyni məqama toxundu: bu mövqenin hələ də çətinlik yaratdığını gizlətmədi.

“Bəzi topları itirdi, çünki bu mövqedə oynamaq sağ müdafiədə oynamaqla eyni deyil,” – dedi o. – “Fiziki işin intensivliyi xeyli ağırdır. Onun başqa cür ‘mühərriki’ var. O, 100 faizini verdi. Meydanı tərk edəndə verəcək heç nəyi qalmamışdı.”

Gələcək haradadır – xətdə, yoxsa mərkəzdə?

Bir tərəfdə müstəsna ötürmə mədəniyyəti, digər tərəfdə isə mövqe uyğunluğu ilə bağlı bitib-tükənməyən suallar. Alexander-Arnold-un karyerası hazırda bu iki xəttin kəsişməsində dayanıb.

Real Madrid-də sağ cinah müdafiəçisi mövqeyi hələ də tam bağlanmayıb. Dumfries, Carvajal, Trent – bu üçlükdən kim mövsümün həlledici anlarında Mourinhonun etimadını tam qazanacaq?

Alexander-Arnold üçün bəlkə də əsas məsələ artıq “mərkəz yarımmüdafiəçi ola bilərmi?” sualı deyil. Daha sərt sual budur: o, özünün ən yaxşı versiyasını hansı mövqedə sabit şəkildə göstərəcək?

Cavabını isə çox güman ki, bu mövsümün gərgin günləri verəcək. Bernabéu belə dilemmaları uzun müddət gözləməyi sevmir.