West Ham Championship-ə düşdü: Yeni mövsümə ümid və hakimiyyət savaşı
West Ham 14 ildən sonra ilk dəfə Championship-ə düşmüş halda yeni mövsümə ümidlə girir. Meydanda hava dəyişib. Klubun içində isə hakimiyyət savaşı getdikcə daha qaranlıq şəkil alır.
Meydanda təzə nəfəs, tribunada dolu ümid
Yayda azarkeşlərin eşitmək istədiyi xəbərlər gəldi. Baş məşqçi Nuno Espirito Santo klubla gələcəyini bağladı. Kapitan Jarrod Bowen də eyni yolu seçdi. Bu, paltardəyişmə otağında sabitlik deməkdir.
Kadr işi bununla bitmədi. Manor Solomon və Joel Veltman kimi təcrübəli adlar heyətə qatıldı, komandaya həm dərinlik, həm də səs gətirdi. Gedənlər də oldu: Mateus Fernandes Tottenham-a, Crysencio Summerville isə Saudi Pro League təmsilçisi Al Hilal-a yollandı. Buna baxmayaraq, düşməyə rəğmən, azarkeşlər reaksiya verdi: 50 min mövsümlük bilet satılıb. Championship üçün bu, güclü mesajdır.
Klubun EFL Cup-da Portsmouth üzərində qazandığı 3:1-lik qələbə də bu ab-havanı möhkəmləndirdi. London Stadium-da 53 369 tamaşaçı – turnirin birinci raundu üçün əvvəlki rekordu 18 mindən çox üstələyən rəqəm. Tribunalar yeni dövrə hazır görünür.
Səhnə arxasında fırtına: Sullivan gedir, kölgəsi qalır
Bu optimizmin fonunda klubun sahibi ilə bağlı suallar daha da ağırlaşır. İki ay əvvəl həmsədr David Sullivan vəzifəsindən istefa verdi. Səbəb – yeddi qadının ona qarşı irəli sürdüyü, seksual istismar və yırtıcı davranış iddiaları idi. O, bütün ittihamları qəti şəkildə rədd edir.
Sullivan postunu tərk etsə də, rəqəmlər başqa həqiqəti göstərir: 38,8%-lik payla hələ də klubun ən böyük səhmdarıdır. London Stadium rəhbərliyinin və azarkeş qruplarının EFL Cup matçına gəlməmək xahişlərini qulaqardına vurdu və Portsmouth görüşündə tribunada göründü. Formal olaraq geri çəkilib, amma klubun taleyində söz sahibi olmaqdan imtina etməyib.
Sullivan illərdir West Ham azarkeşlərinin tənqid hədəfindədir. Keçmiş biznes ortağı və həmsədr David Gold (2023-cü ildə vəfat edib) və vitse-sədr Baroness Karren Brady ilə birlikdə 2016-cı ildə Upton Park-dan köçüb keçmiş Olimpiya Stadionuna keçmək qərarı hələ də bir çox fanatın yaddaşında bağışlanmayan addım kimi yaşayır. Brady 21 aprel tarixində vitse-sədr postundan gedərək digər biznes layihələrinə yönəldi, amma onun adı bu keçidin simvolu olaraq qalır.
Gold – Kretinsky ittifaqı, sonra isə gözlənilməz dönüş
İyun ayında sanki hər şey aydınlaşırdı. Sullivan-ın BBC Panorama və The Times-ın birgə araşdırmasından sonra “yalan ittihamlar” adlandırdığı iddialarla mübarizə aparmaq üçün istefa verdiyi elanından bir həftə sonra Vanessa Gold və Daniel Kretinsky birgə bəyanat yaydı.
Onlar bildirdilər ki, açıqlanan faktlardan “dərin narahatlıq” keçiriblər, səsini eşitdirmək üçün mübarizə aparan qadınların cəsarətini vurğuladılar və “hakimiyyətdən sui-istifadənin iyrənc” olduğunu qeyd etdilər. Eyni zamanda, diqqətlərinin “bu futbol klubunun gələcəyini qorumağa” yönəldiyini söylədilər.
Rəqəmlər də ortadaydı: 27%-ə sahib Kretinsky və 25,1%-lik payı olan Gold razılığa gəlmişdilər ki, çexiyalı iş adamı payını 43%-ə qaldıraraq klubun ən böyük səhmdarı olacaq. Royal Mail-in də sahibi olan Kretinsky üçün bu, London futbolunda açıq güc nümayişi olacaqdı. Digər önəmli səhmdarlar – Tripp Smith, Daniel Harris və Terry Brown – bu plana dəstək verir kimi təqdim olunurdu.
Amma bu razılaşma kağız üzərində qaldı. Heç vaxt rəsmiləşmədi.
Staveley səhnəyə çıxır, oyunun qaydaları dəyişir
1 avqustda Vanessa Gold gözlənilməz addım atdı. O, 2023-cü ilin oktyabrından satışa çıxardığı payı ilə bağlı “ilkin razılaşmanın və digər alternativlərin reallaşmadığını” açıqladı və bütün payını Amanda Staveley-in başçılıq etdiyi konsorsiuma satmaq barədə razılığa gəldiyini bildirdi.
Bu, klubun idarəetmə xəritəsini alt-üst edən gediş idi. Kretinsky bu xəbəri narazılıqla qarşıladı, “seçimlərini nəzərdən keçirdiyini” açıqladı. Üç gün sonra isə başqa bir detal üzə çıxdı: həmyerlisi Jakub Havrlant onun payının 2%-dən bir qədər çoxunu aldı.
Bu satış da sadə əməliyyat deyil. Gold-un payı kimi, Kretinsky-nin səhmləri də əvvəlcədən alqı-satqı hüquqları (pre-emption rights) müqaviləsinə tabedir. Yəni digər səhmdarların üstün alma hüquqları və müqavilə öhdəlikləri var. İndi hüquqşünaslar müzakirə edir: bu 2%-lik satış müqavilə məhdudiyyətlərini dolanmaq cəhdi kimi qiymətləndirilə bilərmi?
Belə suallar havada dolaşır. Dəqiq cavab isə hələ yoxdur.
Sual çoxdur, cavab yoxdur
Pərdə arxasında gedişlər bununla bitmir. Staveley-in rəhbərlik etdiyi konsorsiumun Sullivan-ın payı üçün də təklif verdiyi iddiaları səslənir. Rəsmi təsdiq yoxdur, amma bu sızmalar klub ətrafındakı gərginliyi artırır.
Hazırda tablo belədir: Sullivan 38,8%, Kretinsky 27%, Gold isə satış elanına baxmayaraq hələlik 25,1%-lə kağız üzərindədir. Üstəlik, Havrlant-ın yeni aldığı kiçik, amma strateji əhəmiyyət daşıyan payı. Hər kəsin öz planı var, amma heç kim onu açıq şəkildə danışmır. Nə Sullivan, nə Gold, nə Kretinsky, nə də Staveley uzunmüddətli strategiyalarını ictimaiyyətə açıqlayıb.
Nəticə? Çoxşaxəli korporativ mübarizə, üstəlik azarkeşlər üçün tam anlaşılmaz mənzərə. Kim klubun “xilasçısıdır”, kim şəxsi marağını güdür – tribunalar bunu ayırd edə bilmir.
Klubun daxili işlərini yaxından bilən, uzun illərin azarkeşi olan bir fanat vəziyyəti belə təsvir edir: “Bu yay əslində xətti çəkib, bədbəxt bir dövrü arxada qoymaq, hamını eyni istiqamətə yönəltmək və mövsümə ciddi şəkildə hücum etmək üçün real şansımız vardı. Onun əvəzinə, yenə West Ham üçün tipik olan bir serialı idarə heyətində izləyirik. Sanki Eastenders-in növbəti bölümüdir.”
Burnley səfəri və tribunadakı suallar
Komanda indi liqa mövsümünə Burnley səfəri ilə başlayır. Meydanda Nuno-nun komandasından tələb aydındır: dərhal reaksiya, dərhal mübarizə, dərhal yüksəliş iddiası. Championship-də səhv üçün yer azdır.
Tribunada isə başqa sual dolaşır: bu klubun sabahına kim rəhbərlik edəcək? Azarkeşlər yeni transferlərə, dolu stadiona, meydandakı enerjiyə baxanda ümidlənir. İdarə heyətində gedən mübarizəyə baxanda isə eyni sual yenidən qayıdır:
West Ham bu mövsüm yalnız rəqibləri ilə, yoxsa öz sahibi ilə də mübarizə aparacaq?
