Avropa Kubokunda Tarix: Napoli və Real Madrid
16 sentyabr 1987-ci il. Diego Maradona rəhbərliyindəki Napoli, “La Quinta del Buitre” nəslinin parladığı Real Madrid-in qapısına gəlir. Avropa Kuboku, birinci raund, ilk oyun. Kağız üzərində bu, qitənin yeni gücünün köhnə nizamı silkələməsi üçün ideal səhnə idi.
Reallıq isə amansız oldu. Madrid 2:0 qalib gəldi, San Paolo-da cavab oyunu 1:1 bitdi və I Partenopei turnirdən, demək olar ki, gəldiyi kimi də çıxdı. Bir göz qırpımında.
Bu nəticə sadəcə Napoliyə zərbə deyildi. Silvio Berlusconi üçün siqnal idi. O, favoritlərdən birinin bu qədər tez ələnməsindən narazı idi, üstəlik, eyni taleyi öz klubu AC Milan üçün də yaşamaq istəmirdi. Ona görə də ağlında bir fikir böyütməyə başladı: Avropa super liqası.
Layihə kağızdan o tərəfə keçmədi, amma təsiri kifayət etdi. Uefa, sarsılmış halda, təzyiqə tab gətirmədi və beş il sonra Çempionlar Liqası dünyaya gəldi. Ad dəyişdi, format yeniləndi, pul axını böyüdü.
Amma bu da kifayət etmədi. Heç vaxt etmir. Əvvəlcə ən varlı liqalardan bir komandadan çoxunun buraxılması gəldi – indi bəzi ölkələrdən beş klubadək iştirak edə bilir. Sonra isə “Swiss model” deyilən yeni format: Berlusconinin məntiqinin təbii son nöqtəsi. Ən zəngin klublar arasında çoxlu gəlirli oyunlar və mümkün qədər az risk. Erkən ələnmə qorxusu minimuma endirilmiş, sabit gəlir maksimuma qaldırılmış vəziyyət.
Gabriel Hanot bu günü görsəydi, yəqin ki, acı-acı ağlayardı. Axı qitə turniri ideyasını ortaya atan, romantik idman rəqabəti arzulayan da o idi. Amma indi romantikanın yerini başqa bir şey tutub. Bizim isə seçimimiz yoxdur. Real Madrid – Internazionale qarşıdurmasına baxacağıq. Və etiraf etmək lazımdır ki, buna etiraz etmək çətindir.
Çünki meydanda yenə cazibə var. José Mourinho üçün bu, növbəti “son şans” kimi görünür. O, bir daha öz köhnə sehrini tapıb-tapmadığını sübut etməyə çalışacaq. Qarşı tərəfdə isə vaxtilə onun yanında işləmiş Cristian Chivu, indi Inter-in başında, elə o klubda ki, Mourinho bəlkə də karyerasının ən parlaq işini məhz orada görmüşdü. Bu, sadəcə oyun deyil, köhnə münasibətlərin, köhnə ideyaların, yeni dövrün içində toqquşmasıdır.
Və gecənin menyusu bununla bitmir. Dortmund səhnəyə çıxır. Xüsusilə də 18 yaşlı Konstantinos Karetsas. Westfalen-də həyatı sürətli başlayan, mərkəz xətdə cəsarəti və texnikası ilə diqqət çəkən gənc. Onun Villarreal-a qarşı necə reaksiya verəcəyini izləmək özü ayrıca hekayədir.
Eyni vaxtda Porto – Manchester City qarşılaşmasından, Lille – Real Betis duelindən xəbərlər gələcək. Bu oyunların hamısının yeni formatda nə demək olduğunu indi tam anlamaq çətindir. Turnirin dəyəri, qrup anlayışının dağılması, xal cədvəllərinin labirintə çevrilməsi – hamısı hələ oturuşmayıb. Amma milyonlarla insan ekran qarşısında toplaşanda, bəzən kontekstdən çox, sadəcə topun hərəkəti önə çıxır. Potensial möhtəşəm futbol kifayət edir.
Bütün bunların fonunda, ölkə daxilindəki reallıq da unudulmur. League Cup axşamı da canlıdır, start fitləri 19:45 və 20:00 BST-də çalınacaq, Çempionlar Liqasında isə matçlar 20:00 BST-də başlayır. Bir tərəfdə avrokubokların yenidən dizayn olunmuş nəhəng səhnəsi, o biri tərəfdə isə hələ də öz cazibəsini itirməyən köhnə, klassik kubok futbolu.
Ekranlar bölünəcək, diqqət paylanacaq, amma sual dəyişməz qalır: bu qədər yenidənqurma, bu qədər format oyunu içində, bu axşamın yaddaşlarda qalacaq anı haradan gələcək – Madrid-in işıqları altından, Dortmund-un səs-küyündən, yoxsa sakit bir League Cup meydançasından?
