İspaniyanın Misirə qarşı yoldaşlıq oyunu meydandakı hesabla yox, tribunadakı nifrətlə yadda qaldı. Qolsuz bərabərlik çoxdan unudulub. Stadiona yayılan irqçi və islamofob şüarlar isə indi FIFA-nın intizam mexanizmini hərəkətə gətirib.
Himn zamanı fit, sonra islamofob şüarlar
Son beynəlxalq fasilədə keçirilən İspaniya – Misir qarşılaşması protokola uyğun şəkildə Misirin dövlət himni ilə başladı. Amma tribunaların bir hissəsi protokolu pozdu: himn zamanı fit səsləri yüksəldi, ardınca İslama qarşı təhqiramiz şüarlar eşidildi.
Daha sonra sosial şəbəkələrdə ən çox yayılan səhnə bir cümlə oldu: “Muslims don’t jump” – “Müsəlmanlar tullanmır”. Bu şüar tribunadan dəfələrlə səsləndi, kameralar hər şeyi qeyd etdi, kadrlar qlobal mediada sürətlə yayıldı.
Siyasət, federasiya, ulduzlar – vahid mövqe
Hadisələr İspaniyada susqunluqla qarşılanmadı. Hökumət, İspaniya Futbol Federasiyası və tanınmış ictimai simalar açıq şəkildə mövqe bildirdi. Xüsusilə baş məşqçi Luis de la Fuente və komandanın gənc ulduzu Lamine Yamal stadiondakı davranışları qınadı, bu cür nifrət dolu şüarların La Roja azarkeşlərini təmsil etmədiyini vurğuladılar.
Kataloniya polisi də işə qarışdı. Tribunadakı hadisələrlə bağlı rəsmi istintaq başladılıb. İspaniyada, Misirdə və başqa ölkələrdə yaranan hiddət fonunda məsələ artıq tək bir oyunun çərçivəsindən çıxıb, daha geniş ictimai müzakirəyə çevrilib.
Hakimin protokolu və FIFA-nın intizam işi
Görüşü idarə edən hakim eşitdiklərini gizlətmədi. O, matç protokolunda tribunadan səslənən islamofob və irqçi şüarları xüsusi qeyd etdi. Məhz bu qeyd işi FIFA-nın İntizam Komitəsinə qədər apardı.
İspaniya mətbuatının, xüsusilə “AS” qəzetinin məlumatına görə, FIFA baş verənlərdən ciddi narazılıq bildirib və İspaniya Futbol Federasiyasına qarşı rəsmi intizam işi açıb. İndi Madrid yalnız daxili ictimai rəyə yox, beynəlxalq futbol hakimiyyətinə də izahat verməli olacaq.
Cəza nədən ibarət ola bilər?
“AS”ın yazdığına görə, federasiyanı gözləyən sanksiyalar spektri genişdir, amma radikal addım – stadionların tamaşaçılara bağlanması – gündəmdə deyil. Daha real variantlar bunlardır: ciddi maliyyə cəriməsi və növbəti oyunlarda irqçiliyə qarşı xüsusi mesajların, bannerlərin, kampaniyaların məcburi şəkildə nümayişi.
Yəni, tribunadakı nifrət şüarları gələcək matçlarda tribunaların qarşısına anti-irqçilik çağırışları kimi qayıda bilər. Bu dəfə səs azarkeşdən yox, təşkilatçılardan gələcək.
FIFA-nın sərtləşən xətti
Gianni Infantino-nun rəhbərlik etdiyi qurum son illər irqçilik mövzusunda tonunu xeyli sərtləşdirib. Artıq hər belə hadisə kənardan müşahidə olunan, yaddan çıxan bir detal kimi yox, dərhal reaksiya tələb edən prioritet məsələ kimi qəbul olunur.
FIFA-nın bu xəttini gücləndirən nümunələrdən biri də Real Madrid ulduzu Vinícius Júnior ətrafında yaranan hadisələrdir. Braziliyalı futbolçuya qarşı meydanlarda səslənən “meymun” təhqirləri, o cümlədən Lissabonda Benfica ilə Çempionlar Liqası oyununda iddia etdiyi alçaldıcı ifadələr beynəlxalq səviyyədə rezonans doğurmuşdu. FIFA həmin proseslərdə açıq şəkildə Vinícius-un yanında yer aldı və bu tip halların cəzasız qalmayacağını dəfələrlə vurğuladı.
İndi oxşar sərt mövqe İspaniya – Misir oyununun tribunalarına yönəlib. Sual təkcə budur: növbəti dəfə milli komandanın himni stadionda səslənəndə tribunalar nə deyəcək – nifrət, yoxsa nəhayət, dərs alınmış bir sükut?
