İrlandiyanın 24 illik həsrəti: Praqada minlərlə azarkeşin yürüşü
İrlandiya millisinin dünya çempionatına qayıdış arzusu bu həftə Praqada sınağa çıxır. Təkcə komanda yox, bir nəsil də imtahan verir. Təxminən 24 ildir ki, ölkə Dünya Kubokunu yalnız xatirələrdən izləyir, indi isə minlərlə azarkeş bu həsrətin qırılacağına inanaraq Çexiyanın paytaxtına axışır.
Fortuna Arena-nın tribunalarında rəsmi olaraq cəmi 1 200 irland azarkeşinə yer ayrılıb. Stadionun tutumu isə təxminən 20 min nəfərdir. Amma rəqəmlər kağız üzərində qalır. Praqanın mərkəzində, meydanlarda, dar küçələrdə, şəhərin saysız-hesabsız irland pablarında oyunu izləyən yaşıl ordunun sayı stadiondakı rəsmi kontingenti xeyli üstələyəcək.
Dublindən Çexiyaya bu həftə onlarla reys qalxır, onların yarıya yaxını əlavə uçuşdur. Yalnız birbaşa uçuşlar da deyil. Minlərlə azarkeş başqa Avropa şəhərləri üzərindən, qatarla, avtobusla, maşınla Praqaya yol tapır. Cümə axşamına qədər şəhərə ən azı 6 min irland azarkeşinin toplanacağı gözlənilir. Bu rəqəmi Respublika İrlandiya millisinin azarkeşlərlə iş üzrə əlaqələndiricisi Gary Spain də dilə gətirir.
Onun sözlərinə görə, bu, “bir nəslin ən böyük oyunlarından biri”dir. Amma bu dəfə səfər azarkeşləri üçün klassik fan-zona olmayacaq. Praqa dünyanın adam başına ən çox irland pabı düşən şəhərlərindən biri sayılsa da, Spain-in fikrincə, bu da yetməyəcək.
“Düşünürəm ki, Praqanın Köhnə Şəhər hissəsində hamının oyunu pub-da izləməsi üçün kifayət qədər yer yoxdur,” – o bildirir. Yəni şəhərin mərkəzi cümə axşamı axşamı bir növ açıq səma altında nəhəng tribunaya çevriləcək.
Stadiondakı 1 024 rəsmi “away end” bileti, üstəgəl təxminən 200 nəfərlik futbolçu ailələri və yaxınları üçün ayrılan yerlər – bu kiçik, amma səsli qrup Slavia Prague-un ev arenanı özünə məxsus səs-küylü teatrına çevirməyə hazırdır.
Biletlərin bölgüsü də təsadüfi olmayıb. Spain izah edir ki, biletlər son on səfər matçından ən azı altısına gedən azarkeşlərə zəmanətlə verilib, beş səfər matçı olanlar isə püşkə düşüb. Yəni tribunadakı irland kütləsi sədaqətli, sınaqdan çıxmış səyahətçilərdən ibarətdir. O, əmindir: “Harada olursa-olsun, irland azarkeşləri həmişə eşidiləcək.”
Qarşıdakı gecə isə sadəcə səs-küy yox, döyüş vəd edir.
“Gözəl futbol oyunu olmayacaq”
Bu arenanı və çex futbolunun nəbzini yaxşı tanıyan, amma həmin gecə orada olmayacaq bir başqa irlandlı var – Killarney şəhərindən olan Diarmuid O’Carroll. O, hazırda Çexiyanın nəhəng klublarından Sparta Prague-ın baş məşqçi köməkçisidir. Paralel olaraq Michael O’Neill-in rəhbərlik etdiyi Şimali İrlandiya millisində də eyni vəzifəni tutur və cümə axşamı İtaliyada öz oyunu üçün olacaq.
O’Carroll Fortuna Arena-nı bir cümlə ilə təsvir edir: “Çox düşmənçinə, çox sərt mühit.” Onun sözlərinə görə, bu atmosfer yalnız Çempionlar Liqası gecələrinə aid deyil, daxili çempionat matçlarında da eyni mənzərə var. Səs, fit, aqressivlik – hər top epizodunda.
O, Praqadakı futbol mədəniyyətini belə xarakterizə edir: ehtiraslı, fədakar, fiziki gücə söykənən. Stadiona və oyuna hopan aqressiya, meydanda sərt duellər, ağır toqquşmalar deməkdir. “Bu, heç bir halda gözəl futbol oyunu olmayacaq. Onlar oyunu bir az ‘çirkinləşdirəcəklər’,” – deyə o, açıq şəkildə xəbərdarlıq edir.
Çexiya Futbol Assosiasiyası da bu qarşılaşmanın əhəmiyyətini gizlətmir. Daxili liqa təqvimi bu həftə tam təmizlənib ki, yığmanın heyətində olan, demək olar ki, yarısı yerli çempionatda çıxış edən futbolçular bütün diqqətlərini dünya çempionatının seçmə oyununa yönəltsin. Komanda kampaniyanın ortasında baş məşqçi dəyişikliyi ilə çətin dövr yaşasa da, indi bütün planlar İrlandiyanı keçib, növbəti mərhələdə Danimarka və ya Şimali Makedoniya ilə duelə çıxmağa hesablanıb.
Mövcud baş məşqçinin öz futbolçularını “əsgər”, qarşıdakı oyunu isə “müharibə” adlandırması təzyiqin miqyasını göstərir. O’Carroll-a görə, bu, həm də ev sahiblərinin üzərindəki gözləntilərin ağırlığını açıq şəkildə ortaya qoyur.
“Çexlər əladır, amma çox ehtiraslıdırlar və uğur tələb edirlər. Çünki son illərdə biz də, Slavia da avrokuboklarda kifayət qədər yaxşı çıxış etmişik. Onlar buradan keçəcəklərinə inanırlar, işlərini görəcəklərini düşünürlər. Düşünürəm ki, irəliləyəcəkləri ilə bağlı bir növ hazır qənaət var və bu, bizim komandaya bir az hörmətsizlikdir,” – deyə o vurğulayır.
Underdog İrlandiya – üçüncü möcüzə axtarışında
İrlandiya bu oyuna açıq favorit kimi yox, klassik “underdog” statusu ilə gəlir. Amma bu komanda artıq son aylarda iki dəfə ssenarini pozub. Portuqaliya və Macarıstan üzərində gözlənilməz qələbələr hələ də azarkeşlərin yaddaşındadır. İndi isə üçüncü dəfə eyni cəsarəti göstərmək, növbəti çərşənbə axşamı keçiriləcək son seçmə oyununa bilet qazanmaq şansı var.
Gary Spain inamını gizlətmir. Onun üçün bu, təkcə idman uğuru deyil, bir nəsil üçün uşaqlıq xəyallarının gerçək olması deməkdir. ABŞ, Kanada və Meksikada keçiriləcək yay Dünya Kubokuna 20 ildən artıq fasilədən sonra qayıdış ehtimalı ölkədəki gənc azarkeşlər üçün tamam başqa anlam daşıyır.
“Ola biləcəyinə inanıram. Həqiqətən, bütün qəlbimlə ümid edirəm. Dünya Kubokları xüsusi olur. Gənc azarkeşləri düşünürəm, heç vaxt bizi Dünya Kubokunda görməyiblər. Bu, nəhəng hadisə olar. Hamının 11 iyunda Guadalajara xəyalı qurduğuna əminəm,” – deyə Spain bildirir.
Bu cümlələrdə nostalji də var, həyəcan da. 1990-cı illərin nağılları ilə böyüyən, amma meydanda bunu heç vaxt canlı görməyən nəsil üçün Praqadakı 90 dəqiqə sadəcə oyun deyil, tarixi qapıdır.
“2-1 hər iki tərəfə gedə bilər… amma mən irlandiyalıyam”
Diarmuid O’Carroll isə hesablamalarla ürək arasında qalıb. O, futbol baxımından soyuq analiz aparanda bu oyunun çox bərabər keçəcəyini düşünür: “Tam analitik desəm, 2-1 hər iki tərəfə gedə bilər.” Yəni kiçik detallarla həll olunacaq, səhvlərin baha başa gələcəyi bir matç.
Amma sonra cümləni yarımçıq qoyur və kim olduğunu xatırladır: “Mən irlandiyalıyam, onların uğur qazanmasını, irəliləməsini istəyirəm.” Onun fikrincə, Çexiya komandasında azacıq təkəbbür, bir az da həddindən artıq özünəinam var və İrlandiya məhz bundan faydalana bilər.
O’Carroll sonda proqnozunu verir: “Gəlin deyək ki, gecənin sonunda 2-1 İrlandiyanın xeyrinə.” Bu, sadəcə hesab deyil, həm də inam bəyanatıdır.
İndi isə söz meydandadır. Minlərlə irland azarkeşi Praqanın daş küçələrində, köhnə meydanlarında, dolu pabların içində eyni sualı düşünür: bu dəfə tarix yazılacaq, yoxsa 24 illik həsrət bir az da uzanacaq?
