Messi-nin son Dünya Kuboku: Yürüş və Sükut
Lionel Messi bu turnirə elə bir aura ilə gəldi ki, başqa heç kimin birinci yerdə olacağına inanan yox idi. Böyük ehtimalla son Dünya Kuboku, son böyük yürüşü idi. Və o, yenə də səhnəni öz adına yazdırdı.
Turnir boyunca səkkiz qol, dörd məhsuldar ötürmə, Futi məlumatına görə bütün oyunçular arasında ən çox irəliyə yönələn ötürmələr. Müdafiə yükü demək olar ki, sıfır. Messi meydanda tam azad idi, sanki illərin ağırlığı yox olmuşdu.
39 yaşlı ulduz bəzən gəzintiyə çıxmış kimi görünürdü, amma hər toxunuşunda oyunun taleyi dəyişirdi. Argentina uçurumun kənarına yaxınlaşanda, onu yenə də geri çəkən Messi olurdu. Cape Verde ilə 3:2 hesablı qələbədə komandaya yol göstərən o idi. Misirə qarşı əvvəlcə ötürmə verən, sonra isə tarazlığı bərpa edən də o oldu. İngiltərəyə qarşı isə Argentina-nın son dəqiqə qollarının hər ikisinin arxasında Messi-nin zəkası dayanırdı.
Finalda
Amma finalda... səhnə birdən sükuta qərq oldu.
139 dəqiqə – əlavə vaxt da daxil. Messi cəmi 39 ötürmədən 28-ni dəqiq yerinə yetirdi, qapıya yalnız bir zərbə endirdi və oyuna təsiri kəskin şəkildə azaldı. Nə şəxsi mükafat, nə komanda titulu. Onun standartlarına görə nadir hal. Amma Dünya Kuboku irsi bir az da böyüdü: statistikadan çox, meydandakı varlığı ilə.
Argentina-nın səssiz mühərriki: Rodrigo De Paul
Rodrigo De Paul bu komandanın səhnəarxası qəhrəmanlarından biri idi. Final yolunda oyunların yalnız ikisinə start heyətində çıxmadı, İspaniyaya qarşı isə 70 dəqiqə meydanda qaldı.
Inter Miami yarımmüdafiəçisi topu qorumaqda aqressiv, oyunu ritmdə saxlamaqda sabit idi. Heç vaxt bu komandanın ulduzu olmayacaqdı, amma rolunu qüsursuz oynadı və Argentinaya ardıcıl ikinci Dünya Kuboku finalına çatmağa kömək etdi.
Kanada-nın dirəyi: Stephen Eustáquio
Kanada üçün Stephen Eustáquio təkcə yarımmüdafiəçi deyildi, həm də ideya mənbəyi idi. Cinahlardan bir-birinin ardınca asmalar, 90 dəqiqəyə orta hesabla 2.76 qol şansı, 0.36 gözlənilən məhsuldar ötürmə (xA).
Onun 46 irəliyə yönələn ötürməsi bütün turnirdə altıncı nəticə oldu. Və sonra gəldi o an. Son 32 mərhələsində Cənubi Afrika ilə oyunun son dəqiqələri. 29 yaşlı futbolçu rəqibin uzaqlaşdırmasını kəsdi, topu sinəsinə aldı və yarımvoleni aşağı küncə göndərdi. Kanada tarixində ilk dəfə Dünya Kubokunun pley-off mərhələsində qələbə – qızıl hərflərlə yazılan qol.
Turnirdən əvvəl Los Angeles FC-də icarədə olan Eustáquio artıq yenidən Porto heyətinə qayıdıb, amma ABŞ-da göstərdiyi performans Kanadanın futbol xəritəsində yerini möhkəmləndirdi.
Cənubi Afrikanın yeni ulduzu: Mbekezeli Mbokazi
Cənubi Afrika yığmasının ən gənc çağırılan futbolçusu. Cəmi 20 yaş. Amma Mbekezeli Mbokazi meydanda ən təcrübəli oyunçulardan biri kimi görünürdü.
Chicago Fire müdafiəçisi, keçmiş Orlando Pirates kapitanı Dünya Kubokuna sakit səslə gəldi, turnirdən isə beynəlxalq diqqətin mərkəzində çıxdı. Transfermarkt məlumatına görə, onun dəyəri turnirdən əvvəl 4 milyon dollardan 9 milyon dollardan çoxa yüksəldi. Bafana Bafana üçün bu, təkcə uğurlu turnir deyil, həm də yeni liderin doğuluşu idi.
Paraguay-ın gizli silahı: Matías Galarza və Andrés Cubas
Paraguay üçün bu Dünya Kuboku topa sahib olma deyil, sağ qalma mübarizəsi idi. Komandanın orta topa sahib olma faizi cəmi 29 idi – bütün turnirin ən aşağı göstəricisi. Bu fonunda Matías Galarza-nın etdikləri daha da dəyərli görünür.
O, ilk oyundan başqa bütün matçlara start heyətində çıxdı, Türkiyəyə qarşı yeganə qolu vurdu, Almaniya ilə pley-offda Julio Enciso-nun qoluna ötürmə verdi. Hücumda məhdud imkanlar, amma sistemə tam uyğunlaşmış yarımmüdafiəçi obrazı.
Onun arxasında isə Andrés Cubas dayanırdı – Paraguay-ın mərkəzdə “dağıdıcı”sı. Beş oyunun hər dəqiqəsində meydanda oldu. Vancouver Whitecaps futbolçusu komandanın müdafiə sabitliyinin sütununa çevrildi: Almaniyanı penaltilərə aparan, Fransa-nı cəmi bir qolla saxlayan da bu struktur idi.
Fransa ilə 1/4 finalda Cubas 12 ikili mübarizənin 7-ni uddu, 7 uğurlu müdaxilə, 3 top qapma ilə yadda qaldı və Kylian Mbappé ilə emosional qarşıdurmaya da girdi. Paraguay üçün bu turnir yalnız nəticə deyil, xarakter nümayişi idi.
Yeni Zelandiya üçün qəhrəman, ABŞ üçün ağrılı dərslər
Yeni Zelandiyanın mərkəz müdafiəçisi Finn Surman ilk iki oyunda özünü elə göstərdi ki, sanki illərin təcrübəsi var. 22 yaşlı Portland Timbers futbolçusu son anda müdaxilələr, həyati əhəmiyyətli uzaqlaşdırmalarla komandasını oyunda saxladı. Misirə 1:3 hesabı ilə uduzduqları görüşdə Yeni Zelandiyanın yeganə qolunun müəllifi də məhz o idi.
ABŞ yığmasında isə turnir fərqli hekayələrlə yadda qaldı. Sebastian Berhalter Mauricio Pochettino üçün etibarlı əvəzedici idi, hər oyunda meydana çıxdı. Yeganə startında “6 nömrə” mövqeyində oynadı və komanda müdafiədə ciddi problemlər yaşadı. Bu, daha çox heyətdə təbii dayaq yarımmüdafiəçilərinin azlığının nəticəsi idi, nəinki Berhalter-in fərdi zəifliyi. Buna baxmayaraq, o, bir qol vurdu, birinə də ötürmə verdi.
Qapıda Matt Freese dörd oyunda doqquz seyv etdi, ötürmələrində dəqiqlik nümayiş etdirdi. Amma turnirin taleyini bəlirləyən bəzən tək epizod olur. Onun üçün də həmin “bir an” yadda qalan səhvlə ölçüldü.
Tim Ream üçünsə bu Dünya Kuboku, bəlkə də, karyerasının ən ağır zərbələrindən biri oldu. İlk baxışda 38 yaşlı müdafiəçi hələ də Qatar dövründəki kimi etibarlı görünürdü. Sonra gəldi Belçika ilə o məşum 4:1.
Belçikanın ilk qolunda Charles De Ketelaere cərimə meydanında boş qaldı, Ream isə kadrdan yoxa çıxmışdı. ABŞ hesabı bərabərləşdirəndən cəmi iki dəqiqə sonra eyni duel yenə baş verdi: De Ketelaere arxa dirəkdə Ream-ın üstünə qalxdı və ikinci qolunu vurdu. Bir oyunda iki zərbə – və veteranın turnir hekayəsi faktiki olaraq orada bitdi.
Səssiz işçilər və əldən qaçan şanslar
Bu turnir bir çox oyunçu üçün “səssiz” sınaq meydanı oldu.
New York City FC-nin mərkəz yarımmüdafiəçisi Aiden O’Neill Avstraliya üçün adət etdiyi rolda oynadı: sakit, topa nəzarət edən, ritmi qoruyan. Paraguay-a qarşı matçda “Superior Player of the Match” mükafatını qazandı, Misirə qarşı da etibarlı performans göstərdi. 18 yaşlı Lucas Herrington isə Avstraliya-nın ən gənc futbolçusu kimi son iki oyunda start heyətinə yüksəlməyi bacardı. Kai Trewin Misirə qarşı pley-offda zədələnən Jordan Bos-un yerinə fasilədən sonra oyuna daxil oldu və matçı penaltilərə qədər gətirməyə kömək etdi.
Kanadada isə Maxime Crépeau beş oyunda altı qol buraxdı, cəmi altı seyv etdi. Richie Laryea sol cinahda topu irəli daşısa da, müdafiədə çox vaxt ilişib qaldı. Bosniya və Herseqovinaya qarşı ilk qolda onun rəqibini itirməsi, İsveçrəyə qarşı isə tez-tez mövqe səhvləri diqqət çəkdi. Jacob Shaffelburg, Jonathan Osorio, Jayden Nelson, Mathieu Choinière – hamısı qısa epizodlarla kifayətləndi, amma oyunun taleyinə təsir edə bilmədi.
Ulduzların solan işığı: James Rodríguez və Son Heung-min
James Rodríguez üçün bu Dünya Kuboku bir dövrün rəsmi sonu kimi hiss olundu. Braziliyadakı möhtəşəm partlayışdan 12 il, Copa América-dakı sehrli yürüşdən iki il sonra o, ABŞ-da artıq fərqli görünürdü.
Minnesota United-də icarədə çıxış edən kolumbiyalı yarımmüdafiəçi hələ də oyunun müəyyən anlarında keyfiyyət göstərirdi, amma son məhsul yox idi. İsveçrəyə qarşı 1/8 finalda alınan məyusedici məğlubiyyət, qol və məhsuldar ötürmə olmadan bitən turnir. James-in Dünya Kuboku hekayəsi, sanki klub karyerası kimi, uzanan, amma boşluq buraxan bir sonluğa çevrildi.
Cənubi Koreyanın lideri Son Heung-min üçün də turnir uğursuz alındı. 34 yaşlı hücumçu iki startda da qol vura bilmədi, həlledici son qrup oyununda isə ehtiyatda qaldı. Bu, yalnız statistik uğursuzluq deyildi, həm də emosional zərbə idi: komandanın siması üçün dünya səhnəsində susqun turnir.
Sakit qalanlar, iz buraxanlar
Cape Verde üçün Steven Moreira arxa xəttin mərkəzi fiqurlarından biri oldu. Sidny Lopes Cabral daha çox başlıqlara çıxdı, amma Columbus müdafiəçisi İspaniya, Uruqvay və Argentina qarşısında komandanı “demək olar ki, möcüzə”yə daşıyan müdafiə dirəklərindən idi.
Haiti üçün Danley Jean Jacques və Louicius Deedson kimi adlar ağır reallıqla üzləşdi. Turnirin ən aşağı reytinqli komandası hər oyunda dik yamaca dırmaşırdı. Philadelphia yarımmüdafiəçisi Jean Jacques Jean-Ricner Bellegarde ilə iki dayaqlı sistemdə çalışdı, Deedson isə üç oyunda cəmi 112 dəqiqə meydanda qalıb 13 ötürmə ilə kifayətləndi. Derrick Etienne Jr Braziliyaya qarşı cəmi doqquz dəqiqə oynadı, dörd ötürmə verdi – vəssalam.
Panama üçün Carlos Harvey üç qrup oyununda start heyətində idi, standart vəziyyətlərdən bir neçə təhlükəli baş zərbəsi ilə yadda qaldı, amma ümumilikdə sakit turnir keçirdi. Aníbal Godoy isə Qana ilə oyunda cəmi bir dəqiqə (üstəlik əlavə vaxt) meydanda oldu, səkkizdə səkkiz dəqiq ötürmə verdi, amma son saniyələrdə buraxılan qolu önləyə bilmədi.
Kiçik rollar, böyük suallar
Bir çox adlar bu Dünya Kubokuna yalnız protokolda yer almaq üçün yazıldı. Braian Ojeda Almaniyaya qarşı cəmi 21 dəqiqə oynadı, doqquz toxunuşla kifayətləndi. Ahmed Qasem Fransa qarşısında tam 90 dəqiqə mübarizə apardı, son qrup oyununda isə Rebin Sulaka-nın 13-cü dəqiqədə qırmızı vərəqə almasından sonra taktiki dəyişiklik ucbatından tezliklə əvəzləndi.
Michael Boxall Yeni Zelandiya müdafiəsinin yaşlı sütunu kimi turnirə gəldi, amma demək olar ki, buraxılan hər qolda yarım addım geridə qaldı. Marco Pasalic üçün də eyni dərəcədə acı hekayə: Orlando City cinah oyunçusu üçüncü qrup oyununda yaxşı çıxış etsə də, qol vurmaq üçün düşən yeganə real imkanı boşa verdi.
Miguel Almirón isə statistikadan çox qaydalarla yadda qaldı. Dörd oyunda cəmi dörd zərbə, 0.11 xG. Amma hamının yaddaşında qalacaq epizod Türkiyə ilə oyunda aldığı qırmızı vərəqədir. Komandalar arasında “sözlü insident” zamanı ağzını əli ilə örtməsi – və Beynəlxalq Futbol Assosiasiyaları Şurasının yeni “ağız örtmə” qadağasının Dünya Kubokunda ilk tətbiqi.
ABŞ üçün Miles Robinson yalnız mənasız son qrup oyununda meydana çıxdı – Pochettino-nun müdafiə ehtiyatlarına etimadının nə qədər az olduğunu göstərən simvolik detal. Max Arfsten Belçikaya 1:4 hesabı ilə uduzulan 1/8 finalda 90-cı dəqiqədə oyuna daxil oldu və final fitinə qədər topa toxuna bilmədi.
Bu turnir bəziləri üçün zirvə, bəziləri üçün son, başqaları üçünsə sadəcə bir qeyd kimi qaldı. Amma ən böyük sual meydanın ortasında, 39 yaşlı bir dahinin kölgəsində qalır:
Messi-nin Dünya Kuboku hekayəsi həqiqətən bitdi, yoxsa futbol bizə daha bir son fəsil saxlayıb?




